Tayau Shyghystaghy dýrbelen: Ne bolyp jatyr?
Irannyng Jogharghy kósemi ayatolla Ály Hameney Izraili men Amerika Qúrama Shtattarynyng Iran basshylyghy men әskery kýshterine qarsy «auqymdy» әri «damylsyz» shabuylynan keyin qaza tapty. Irannyng memlekettik BAQ-tary Hameneyding senbi kýni tanerteng (jergilikti uaqyt boyynsha) Izraili men Amerika Qúrama Shtattarynyng soqqysynan opat bolghanyn rastady.
Parsy elin 37 jyl boyy basqarghan diny kósem ýshin 40 kýndik últtyq aza tútu kýni jariyalandy.
Irannyng resmy aqparat agenttigi IRNA Islam revolusiyalyq gvardiya korpusynyng (IRGC) bas qolbasshysy Mohammad Pakpur men Iran Últtyq qorghanys kenesining hatshysy Ály Shamhaniyding de qaza tapqanyn habarlady. Búghan deyin Izraili qorghanys kýshteri Irannyng qauipsizdik basshylyghynyng jeti mýshesinin, sonyng ishinde Pakpur men Shamhaniyding aty-jónin jariyalap, olardyng qaza tapqanyn mәlimdegen bolatyn.
Vashingtonda ornalasqan irandyq adam qúqyqtary úiymy Human Rights Activists News Agency mәlimeti boyynsha, senbi kýni bastalghan AQSh-Izraili shabuylynan kem degende 133 irandyq beybit túrghyn mert bolyp, 200-den astamy jaralanghan.
AQSh preziydenti Tramp Iran kýshterin qarularyn tastaugha ýndep, Iran halqyn ýkimetine qarsy kóteriluge shaqyrdy.
Iran jauap retinde Izrailige, AQSh-tyng Bahreyn, Kuveyt, Katar, Birikken Arab Ámirlikteri jәne Iordaniyadaghy әskery bazalaryn ballistikalyq zymyran jәne dronmen atqylady.
Izraili jeksenbide (1 nauryz) «Tegerannyng ortalyghyna» jana shabuyl bastady, al Irannyng qarsy shabuyly býkil aimaqta әli de jalghasuda.
AQSh preziydenti Tramp Irandy AQSh pen Izrailige qarsy kek alu shabuyldaryn toqtatugha ýndedi. Ol ózining «Truth Social» platformasynda bylay dep jazdy: «Iran býgin búrynghydan da kýshtirek auqymdy shabuyl jasaytynyn mәlimdedi. Alayda, olar múny istemegeni jón, óitkeni eger olar múny istese, biz búryn-sondy bolmaghan soqqymen jauap beremiz!»
Iran taraby ayatolla Ály Hameneyding qazasynan keyin preziydent, sot biyligining basshysy jәne quatty Qamqorshylar kenesining zangeri ótpeli kezendi baqylaytynyn mәlimdedi.
Taqua din qyzmetkerlerinen túratyn Sarapshylar kenesi múrager taghayyndaytynyn habarlaghan-dy, búl prosess konstitusiya talaptaryna sәikes mýmkindiginshe tezirek ayaqtaluy kerek. Degenmen, AQSh pen Izrailiding shabuyly jalghasyp jatqandyqtan, qauipsizdik maqsatynda barlyq tiyisti qyzmetkerlerdi jinau onay bolmauy mýmkin.
Sarapshylar kenesi – 88 islam din qyzmetkerlerinen túratyn institut, olardy halyq әr segiz jyl sayyn nominaldy týrde saylaydy, biraq is jýzinde tek Islam Respublikasyna eng adal din qyzmetkerleri ghana saylaugha týse alady.
Úlybritaniya premier-ministri Starmer Angliyanyng da britan halqy men aimaqtyq seriktesterin qorghau ýshin «ýilestirilgen aimaqtyq qorghanys operasiyasyna» qatysyp jatqanyn mәlimdedi.
AQSh preziydenti Kongressting maqúldauynsyz soghys jariyalay almaydy. Tramptyng әreketi Kongress mýshelerin ekige aiyrdy. Birikken Últtar Úiymy da әskery әreket aimaqtaghy beybitshilikke núqsan keltirgenin mәlimdedi.
BÚÚ-nyng Adam qúqyqtary jónindegi Jogharghy komissary Foliker Turk barlyq taraptardy sabyrlylyq tanytugha, jaghdaydy shiyelenistiruden aulaq bolugha jәne kelissózder ýsteline oralugha shaqyrdy.
EO syrtqy ister jәne qauipsizdik sayasaty jónindegi Jogharghy ókili Kaya Kallas songhy jaghdaydy «óte qauipti» dep sipattady.
Qytay Syrtqy ister ministrligi barlyq taraptardy «әskery operasiyalardy dereu toqtatugha, dialog pen kelissózderdi qayta bastaugha, Tayau Shyghysta beybitshilik pen túraqtylyqty saqtaugha» shaqyratyn mәlimdeme jasady
Abai.kz