Týrki elderi tótenshe jaghdaylargha qarsy ortaq jýie qúrady
Senatorlar «Týrki memleketteri úiymynyng Azamattyq qorghau tetigin qúru turaly kelisimdi ratifikasiyalau turaly» zandy maqúldady. Qújatta Týrki memleketteri úiymyna kiretin elder arasynda tótenshe jaghdaylar men tabighy apattargha birlesip den qoydyng ortaq jýiesin qalyptastyru qarastyrylghan.
Týrki memleketteri úiymynyng Azamattyq qorghau tetigin qúru turaly kelisimge (búdan әri – TMÚAQT) 2024 jylghy 6 qarashada Bishkek qalasynda qol qoyylghan. Qújattyng negizgi maqsaty – mýshe jәne bayqaushy memleketterdin, sonday-aq ózge elderding aumaghynda tuyndauy mýmkin tabighy apattar men tótenshe jaghdaylargha birlesip den qoydyng ortaq mehanizmin qalyptastyru. Búl bastama apat kezeninde týrki elderi arasyndaghy yntymaqtastyqty kýsheytudi kózdeytin, halyqaralyq qúqyqtyq mәrtebesi bar úiym qúrudy qarastyrady.
Tetikting basty mindetterine jedel әreket etu, adam ómirin saqtap qalu jәne mýlkin qorghau, medisinalyq әri gumanitarlyq kómek úiymdastyru kiredi. Sonymen qatar kәsiby dayarlyqtyng birynghay standarttaryn qalyptastyru jәne ortaq oqu-jattyghular ótkizu de kózdelgen. TMÚAQT júmysy zardap shekken memleket súranys bildirgen jaghdayda ghana, erikti týrde jýzege asady. Al ýshinshi elderge kómek kórsetu mәselesi taraptardyng ortaq kelisimimen sheshiledi.
Úiymnyng basqaru qúrylymynda joghary organ retinde Ministrler kenesi júmys isteydi. Sonday-aq shtab-pәteri Týrkiya Respublikasynyng Ystanbúl qalasynda ornalasatyn Hatshylyq qúrylady. Bas hatshyny Ministrler kenesi rotasiyalyq tәrtippen ýsh jyl merzimge taghayyndaydy. Ár memleket ózara yqpaldasu ýshin jauapty organ belgileydi. Qazaqstan tarapynan búl mindet Tótenshe jaghdaylar ministrligine jýktelgen.
Qarjylyq túrghydan alghanda, TMÚAQT-nyng mindetti jyl sayynghy jarnalardan qalyptasatyn jeke budjeti bolady. Halyqaralyq budjet turaly bólek kelisim kýshine engenge deyin әr tarap simvoldyq týrde jylyna 50 myng dollar tóleydi. Búl rette tólemderding jalpy kóleminen artyq shyghyndardy kelisim iske qosylghan alghashqy eki jyl ishinde Týrkiya Respublikasy óz moynyna alady, - dep týsindirdi zang jobasyn senator Andrey Lukiyn.
Atalghan zandy qabyldau halyq pen aumaqtardyng qauipsizdigin qamtamasyz etu túrghysynan strategiyalyq mәnge iye. Ol tótenshe jaghdayda Týrki memleketteri úiymyna mýshe elderding resurstaryn jedel júmyldyrugha mýmkindik beredi. Sonymen birge qútqaru tehnologiyalary salasyndaghy ónirlik túraqtylyqty nyghaytyp, eksporttyq әleuetti arttyrugha jol ashady.
Abai.kz