Jwma, 29 Mamır 2020
COVID-19 QAZAQSTANDA. Jwqtırğandar — 9576. Jazılğandar — 4900. Qaytıs bolğandar — 37
Qwyılsın köşiñ 3470 6 pikir 5 Şilde, 2018 sağat 09:52

Oralman studentter Zañ bilmegendikten köldeneñ kök attığa jem bolıp jür

Körneki suret

Keşe «Abai.kz» aqparttıq portalında jarıq körgen jurnalist Nwrgeldi Äbdiğaniwlınıñ «Qıtaydan qaşqan ağayın deldaldarğa jem bolıp jatır» attı maqalasına oray, bir-eki auız söz aytuğa tura kelip twr.

Maqalada Qazaqstanıñ Joğarğı oqu orındarında oqitın studentterdiñ twraqtı tirkeuge twra almay, deldaldarğa jem bolğanı söz bolıptı.

Aldımen osı keleñsizdiktiñ betiniñ aşıluına ıqpal etken "Atajwrt jastarı" eriktiler birlestiginiñ azamattarına alğıs aytuımız kerek!

Aşığın aytu kerek, Joğarğı oqu orındarına oquğa tüsken etnikalıq qazaq studentter üşin jay tirkeuge twruğa jäne twraqtı tirkeuge twrıp, Qazaqstan Respublikasınıñ azamattığın alu mäselesi «Halıqtıñ köşi-qonı turalı» Zañı (2011 jılğı 22 şildedegi № 477-IV) ayasında tolıq şeşilip qoyğan. Atap aytar bolsaq, atalğan Zañnıñ «Bilim alu maqsatında keletin köşip keluşilerdiñ negizgi qwqıqtarı men mindetteri» degen 33-babında bılay dep jazılğan:

Qazaqstan Respublikasına bilim alu maqsatımen kelgen etnikalıq qazaqtar oquğa tüskennen keyin:

1) tehnikalıq jäne käsiptik, orta bilimnen keyingi, joğarı jäne joğarı oqu ornınan keyingi bilim beru mekemeleriniñ jataqhanalarında uaqıtşa tirkeluge;

2) twraqtı twruğa jäne jeñildetilgen tärtippen (tirkeu tärtibimen) Qazaqstan Respublikasınıñ azamattığına qabıldau turalı ötinişhat beruge qwqığı bar.

Bwl norma «Halıqtıñ köşi-qonı turalı» Zañına 2015 jılı özgertuler men tolıqtırular engizilgen kezde enip, 2016 jıldıñ 1 qañtarınan beri atqaruğa berilgen.

Ökinişke oray, şetten kelgen wltı qazaq studentter Wlt Köşbasşısı Nwrswltan Nazarbaevtıñ qolı qoyılğan Zañdağı osı qwqığın öz deñgeyinde paydalana almay keledi.

Qazaqta «Özi jaman kisini tüyeniñ üstinen it qabadı» degen keremet maqal bar. Student degen – ziyalı qauımnıñ ökili! Onıñ üstine, Zañnıñ bwl  babı jayında az jazılıp, aytılıp jatqan joq, tüsinetin uaqıt älde qaşan jetti! Endi Qwdaydıñ özi berip twrğan osınau jeñildikten paydalana almasa, student ini-qarındastarımnıñ öz obalı özinde, it pen qwsqa jem bolğanı – bolğan!

Qandas studentterdiñ deldaldarğa aldanıp, osılayşa qañğıp qaluına tağı eki bastı sebepşi kisi bar. Onıñ bireui – Joğarı oqu orındarınıñ Jatqhanasın basqaruşıları bolsa, ekinşisi – köşi-qon qızmeti policiyasınıñ inspektorları!

Jasıratı joq, mine, Zañ jobası qoldanısqa engeli üş jılğa tayap keledi, osı eki mekemeniñ ekeui de osı baptı (jeñildikti) äli künge deyin bilmeydi. Astanada ornalasqan L.N.Gumilev atındağı Euraziya wlttıq universiteti men S. Seyfullin atındağı qazaq agrotehnikalıq universiteti ğana bizdiñ ayğayımızdıñ arqasında (https://abai.kz/post/48285 ), äreñ degende osı normanı orındağanday boldı.

Atalğan Zañda qwqıqtarı aşıq jazulı twr, studentter Jataqhanada twrıp jatqan soñ, jay tirkeuge de, twraqtı tirkeuge de sol Jataqhanada twruğa mindetti.

Eger, basqa mekenjayğa twraqtı tirkeuge twrıp, ıqtiyarhatqa nemese azamattıqqa qwjat ötkizse, sol jerde twruıñ kerek. Bolmasa, tirkelgen jerinde twrmağanıñ üşin Qazaqstan Respublikasınıñ «Äkimşilik qwqıq bwzuşılıq turalı» Kodeksiniñ 517-babınıñ 2 tarmağına say, jauapqa tartılıp, on bes aylıq eseptik körsetkiş mölşerinde ayıppwl töleysiñ, ne Qazaqstan Respublikasınıñ şeginen äkimşilik jolmen şığarıp jiberilesiñ! Studentter mwnı jaqsı bilgeni jön!!!

Otandı süyudiñ bası – öz memleketiñniñ zañın sıylaudan bastaladı. Ärine, barlıq zañdı bilu mindet emes te şığar, degenmen şetten kelip, Qazaqstan topırağına ayaq basqan soñ, mümkindik bar, barlıq qandastarımız, özderine qatıstı «Halıqtıñ köşi-qonı turalı» zañınıñ tarmaqtarın aqtarıp, özderiniñ qwqıqtarı men mindetterin bilui kerek! Olardıñ basında, ärine, studentter men ziyalı qauım ökilderi twruğa mindetti. Sonımen birge, Joğarı oqu orındarı da jaña oqu jılı bastala salısımen arnayı mamandardı, köşi-qon qızmeti policiyasınıñ jauaptıların şaqırıp, şetten oralğan studentterge Zañ jöninde tüsindiru jwmıstarın jürgizip otıruı tiis! Sonday-aq, kezinde şetten kelip, JOO-da qızmet atqaratın ğalımdar men mwğalimder de bwl jwmıstı qaperine alıp, artınan kelgen jerlesterine jol siltep otırsa, artıq bolmas edi.

Qıqartıp aytqanda, bwl iske öz qwqığın bilmegen studentter de, olağa Zañdı tüsindiru jwmısın jürgizbey qañğıtıp, deldaldarğa jem qılğan Joğarğı oqu orındarınıñ jataqhana basşıları da, dwrıs keñes bermegen köşi-qon qızmeti policiyasınıñ inspektorları da kinäli!

Al, deldaldardıñ äreketi – qılmıs!

Qazaqstan – qwqıqtıq memleket. Eger, etnikalıq studentterge jataqhana basşıları twraqtı tirkeuge twru turalı qoldauhat bermese, al bergen qoldauhattı köşi-qon qızmeti policiyasınıñ inspektorları qabıldamasa, ol studenttiñ ana ekeuin qosıp sotqa beruge tolıq qwqığı bar jäne sotta sözsiz oysırata jeñip şığadı!

Auıt Mwqibek

05.07.2018

Astana

Abai.kz

6 pikir