Қазақстанда авиациялық білім мен кадр даярлау саласында ірі институционалдық өзгеріс болуы мүмкін. Елорданың базасында америкалық серіктестердің қатысуымен халықаралық авиациялық университет ашу бастамасы көтерілді. Бұл жоба тек жаңа жоғары оқу орнының құрылуы емес, сонымен қатар Қазақстанның Орталық Азиядағы авиациялық білім беру хабына айналу стратегиясының бір бөлігі ретінде қарастырылып отыр. Жобаға АҚШ-тың Kent State University қатысуы жоспарланғаны хабарланды.

Авиациялық кадр тапшылығы – жүйелі мәселе

Соңғы жылдары Қазақстанның азаматтық авиациясы қарқынды дамып келеді. Жаңа әуе бағыттары ашылып, әуежай инфрақұрылымы жаңартылып жатыр. Бірақ саланың басты проблемаларының бірі – кәсіби кадрлардың жетіспеуі. Ұшқыштар, инженерлер, авиациялық қауіпсіздік мамандары және диспетчерлерге сұраныс артып келеді.

Үкімет деңгейінде бұл мәселе бірнеше рет көтерілген. Премьер-министрдің мәліметінше, азаматтық авиация саласына маман даярлау үшін халықаралық стандарттарға сәйкес білім беру бағдарламалары, тренажерлық жүйелер және өндірістік практика қажет. Осыған байланысты Қазақстанның азаматтық авиация академиясы америкалық университетпен стратегиялық әріптестік орнатуда.

Неліктен АҚШ серіктестігі маңызды?

АҚШ авиациялық білім беру мен ұшу қауіпсіздігі стандарттары бойынша әлемдегі жетекші елдердің бірі саналады. Америкалық білім беру тәжірибесін енгізу бірнеше стратегиялық нәтиже беруі мүмкін:

Біріншіден, оқу бағдарламалары халықаралық еңбек нарығына бейімделеді.
Екіншіден, түлектер тек Қазақстанда емес, халықаралық авиациялық компанияларда да жұмыс істеуге мүмкіндік алады.
Үшіншіден, қос диплом бағдарламалары арқылы қазақстандық студенттердің бәсекеге қабілеттілігі өседі.

Бұл бастама Қазақстанның АҚШ-пен білім және технология саласындағы ынтымақтастығын күшейтуге де әсер етуі ықтимал.

Астана неге таңдалды?

Astana соңғы жылдары білім беру, логистика және халықаралық байланыс орталығына айналып келеді. Елорданың географиялық орналасуы, көлік инфрақұрылымы және мемлекеттік қолдау жүйесі авиациялық университетті дамытуға қолайлы жағдай жасайды.

Сарапшылардың пікірінше, егер жоба толық жүзеге асса, Астана Орталық Азиядағы авиациялық білім орталығы мәртебесіне ие болуы мүмкін.

Геосаяси және экономикалық мәні

Бұл бастама тек білім беру жобасы емес. Оның артында бірнеше стратегиялық мақсат тұр:

Қазақстанның халықаралық авиациялық нарықтағы рөлін күшейту;
болашақта АҚШ бағытындағы тікелей әуе қатынастарын дамытуға кадрлық база қалыптастыру;
өңірлік авиациялық қызмет экспортын арттыру.

Қазіргі таңда Қазақстан азаматтық авиация жүйесін халықаралық стандарттарға сәйкестендіру жұмыстарын жүргізіп жатыр, соның ішінде International Civil Aviation Organization стандарттарына бейімделу жұмыстары да бар.

Қорытынды

Астанада халықаралық авиациялық университет ашу бастамасы іске асса, бұл Қазақстанның білім беру жүйесі үшін ғана емес, бүкіл көлік-логистика және авиация индустриясы үшін маңызды серпіліс болмақ. Америкалық тәжірибені енгізу арқылы ел авиациялық кадр даярлауда жаңа деңгейге көтерілуі мүмкін. Ұзақ мерзімде бұл жоба Қазақстанды Еуразиядағы авиациялық білім мен технология орталықтарының біріне айналдыруы ғажап емес.

Abai.kz