قوعامعا فيلوسوف نە ءۇشىن كەرەك؟
فيلوسوف، جالپى، فيلوسوفيا - قوعامنىڭ مادەني-رۋحاني-پسيحولوگيالىق تامىرىن ۇستايتىن تۇلعا دەسە بولادى.
گەگەل كەزىندە «فيلوسوفيا ءوز زامانىنىنىڭ اقىل-وي كۆيتەسسەنتسياسى» دەپ ايتقاندا - وسىنى ايتقان...
سول سەبەپتى، ءاربىر فيلوسوف ءوزى ءومىر سۇرگەن قوعامدا «فيلوسوفيالىق ويلاۋ مادەنيەتى قالىپتاسسا ەكەن" دەپ ارماندايدى...
ءسويتىپ، ول ءوزىنىڭ كوپ ۋاقىتىن، ءبىلىمىن، جىگەرىن، دەنساۋلىعىن حالىقتى فيلوسوفيالىق اعارتۋشىلىق جۇمىسقا ارنايدى...
فيلوسوف - فيلوسوفيا ءىلىمىنىڭ «ەليتارلى ءىلىم» ەكەنىن جاقسى بىلەدى، ءارى، ول ءىلىمدى حالىق جاپپاي يگەرمەيتىنىن، ءارى، ول مۇمكىن ەمەس ەكەنىن تۇسىنەدى...
بىراق، فيلوسوف ءۇشىن «ونىڭ ويىن تۇسىنەتىن، ادەكۆاتتى قابىلدايتىن، قاتەلىگىنە سىن ايتا الاتىن قوعامنىڭ بولۋى» - اسا ماڭىزدى!
ويتكەنى، فيلوسوفيانىڭ ءومىر ءسۇرۋ ارەالى دا «قوعام ساناسى شەڭبەرىندە» جاتادى...
فيلوسوفيا، قوعام الدىنداعى پريوريتەتتى ماسەلەلەردى انىقتاپ، دەر كەزىندە دابىل كوتەرەدى...
ول بولمىستى تۇتاس كورۋ ارقىلى، سول بولمىستىڭ بۇگىنگى وزەكتى جاعىن ايقىنداپ، ونى قوعام الدىنا شىعارادى...
مىسالى، «قازىرگى قازاق قوعامىندا سىرقاتتار بار ما؟»، بار بولسا «ول قانداي سىرقات؟» دەگەن سۇراق - قازىرگى قازاق فيلوسوفياسىنىڭ ەڭ وزەكتى ماسەلەسىگە اينالىپ تۇر...
كەلەسى سۇراق - ودان جازىلۋ، تۇيىقتان شىعۋ جولدارىن ىزدەۋ...
بۇگىندە مەملەكەتتىلىكپەن قاتار دامىپ كەلە جاتقان «مەملەكەت قۇرۋشى ۇلت بولىپ قالىپتاسۋ» كەزىندە - فيلوسوفيا ءوزىنىڭ «ەليتارلى ءىلىم» ەكەنىن ءسال «سىرعىتىپ» قويىپ، ءوزى دە حالىقتىڭ ساناسىنا دەندەپ ەنۋگە كۇش سالۋى كەرەك...
(وسىنىڭ الگوريتمىن دە ءوزى ويلاپ تابۋى كەرەك)...
(ماسەلەن، قازىرگى ءدىن سياقتى)...
مىنە، وسىنداي پراكتيكالىق-جاندى فيلوسوفيا - ۋاقىت وتە ءوزى دە بولاشاقتا الەم ماسشتابىندا «ەليتارلى» وي جۇيەسىنە اينالادى.
ويتكەنى، ادامزاتتىڭ اقىل-ويى - تۇبىندە فيلوسوفياعا، ياعني، ادامزات اقىلىنا بارىپ توعىسادى!
ءابدىراشيت باكىرۇلى، فيلوسوف
Abai.kz