دەنساۋلىق – زور بايلىق!
![](https://abai.kz/content/uploads/2024/02/f58b3bc93ed842429268deefd1c10785_XL-1.jpg)
ۇلت دەنساۋلىعى – مەملەكەتتىڭ كۇشى! دەنساۋلىق ادامنىڭ ەڭ قاسيەتتى دە قۇندى، قايتالانباس، جوعالسا ورنىنا قيىندىقپەن كەلەتىن، ورنى تولماس اسىل قازىناسى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ وتكەن جىلعى جولداۋىندا دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا ەرەكشە نازار اۋداردى.
بۇل رەتتە پرەزيدەنت تاپسىرماسىن ورىنداۋ ماقساتىندا قازاقستان ۇكىمەتىنىڭ 2021 جىلعى 12 قازانداعى قاۋلىسىمەن «دەنى ساۋ ۇلت» ءاربىر ازامات ءۇشىن ساپالى جانە قولجەتىمدى دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇلتتىق جوباسى بەكىتىلىپ، جۇزەگە اسىرىلۋدا. جوبانىڭ ماقساتى – ءاربىر ازامات ءۇشىن ساپالى جانە قولجەتىمدى دەنساۋلىق ساقتاۋدى قامتاماسىز ەتۋ، ول 2025 جىلعا دەيىن ەسەپتەلگەن جانە ءتورت ءتۇرلى باعىتتا جۇزەگە اسىرىلادى: ءبىرىنشى باعىت – مەديتسينالىق كومەكتىڭ قولجەتىمدىلىگى مەن ساپاسىن ارتتىرۋ. ەكىنشى باعىت – ەپيدەميالىق بولجاۋ مەن دەن قويۋدىڭ زاماناۋي جۇيەسىن قالىپتاستىرۋ. ءۇشىنشى باعىت – وتاندىق فارماتسەۆتيكا سالاسىنىڭ دامۋىنا ىقپال ەتۋ. ءتورتىنشى باعىت – سالاۋاتتى ءومىر سالتىن ۇستاناتىن حالىقتىڭ ۇلەسىن ارتتىرۋعا جانە بۇقارالىق سپورتتى دامىتۋعا باعىتتالعان ءىس-شارالار. مەملەكەتتىڭ باستى باسىمدىعى ارقاشان ادام دەنساۋلىعىن ساقتاۋ بولىپ تابىلادى. ادام دەنساۋلىعىن ساقتاۋ قۇقىعىنا قازاقستان رەسپۋبليكاسى كونستيتۋتسياسىنىڭ 29-بابى كەپىلدىك بەرەدى.
بۇۇ-نىڭ "تۇراقتى دامۋ ماقساتتارى"كونتسەپتسياسىنىڭ 3 ماقساتىندا دەنساۋلىقتى كۇتۋ كەرەكتىگى ايتىلادى.دەمەك،بارشا ادامزاتتىڭ دەنىنىڭ ساۋلىعى باستى بايلىعى. دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ جارعىسىندا «دەنساۋلىق — فيزيكالىق اقاۋدىڭ، اۋرۋدىڭ بولماۋى عانا ەمەس، ادامنىڭ فيزيكالىق، پسيحيكالىق، رۋحاني جانە الەۋمەتتىك تۇرعىداعى تولىققاندى بەلسەندىلىگى» رەتىندە تۇسىندىرىلەدى. دەنساۋلىققا كەرى اسەرىن تيگىزەتىن تاعى ءبىر فاكتور – جامان ادەتتەر: تەمەكى تارتۋ، ءسپيرتتى ىشىمدىكتەر پايدالانۋ. وسىنىڭ ءبارى دە ءومىرىمىزدى ەداۋىر قىسقارتادى. قىسقارتىپ قانا قويماي، ءومىرىمىزدىڭ ساپالى وتۋىنە دە كەرى اسەرىن تيگىزەدى. اتالعان ادەتتەر تەك سول ادامنىڭ وزىنە عانا ەمەس، اينالاداعىلاردىڭ بارىنە ءوز زيانىن تيگىزەدى.
ءومىر – قوزعالىس. دەنساۋلىقتىڭ دا دۇرىس بولۋى ءۇشىن بەلسەندى ءومىردىڭ ماڭىزى زور. سپورت – دەنساۋلىق كەپىلى. سپورت دەگەن تەك سپورتشىلاردىڭ عانا ەمەس، كۇللى ادامزاتتىڭ ومىرىندە ورىن الۋى شارت. دەنساۋلىق - ادام ءومىرىنىڭ تىرەگى. ونسىز ەمىن-ەركىن ءومىر سۇرە المايسىڭ.
دەنساۋلىق — تەك جەكە باستىڭ عانا ەمەس، ۇلتىمىزدىڭ دا ۇلى يگىلىگى. سونى ەسكەرە وتىرىپ، سالاۋاتتى ءومىر سالتىن ۇستانۋعا ۇمتىلايىق.
ۋمبەتوۆ م.ن
ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ زاڭ فاكۋلتەتى كەدەن قارجى جانە ەكولوگيالىق قۇقىق كافەدراسىنىڭ اعا وقىتۋشىسى
حۋيسەنوۆا اراز ازار
ازەربايجان، باكۋ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى
Abai.kz