مەملەكەت باسشىسىنىڭ گەرمانياعا ساپارىنداعى ويلار توڭىرەگىنە كەلسەك، قازاقستان ءوز شيكىزاتىنىڭ اينالاسىندا ءوندىرىس قالىپتاستىرۋعا مۇددەلى ەكەنى جانە سوڭعى كەزدەسۋلەردىڭ بارلىعى وسى لوگيكاعا قۇرىلعانى بايقالدى. بۇل تازا پراگماتيزم.

قاسىم-جومارت توقاەۆ Handelsblatt باسىلىمىنداعى ماقالاسىندا ونى ءوزى دە ايتادى. قازاقستان ەۋروپا ءۇشىن ستراتەگيالىق ماڭىزى بار 34 ءتۇرلى شيكىزاتتىڭ 21-ءىن وندىرەدى. بىراق تابيعي رەسۋرسقا باي بولۋ مەن ودان مول تابىس تابۋ ەكى بولەك ماسەلە. نەگىزگى قوسىلعان قۇن شيكىزاتتى وڭدەگەندە، ودان كۇردەلى ماتەريالدار مەن دايىن ءونىم شىعارعاندا قالىپتاسادى. سول ءۇشىن پرەزيدەنت گەرمانياعا گەولوگيالىق بارلاۋدان باستاپ دايىن ونىمگە دەيىنگى وندىرىستىك تىزبەكتى بىرلەسىپ قۇرۋدى ۇسىندى.

ال مۇنىڭ قاراپايىم قازاققا قانداي پايداسى بار؟ وڭدەۋ ءوندىرىسى ەلىمىزدە ورنالاسسا، ينجەنەرگە، تەحنولوگكە، وندىرىستىك مامانعا سۇرانىس پايدا بولادى. زاۋىتتىڭ اينالاسىندا وتاندىق جەتكىزۋشىلەر، سەرۆيستىك كومپانيالار، تاسىمالداۋشىلار جۇمىس ىستەيدى. شيكىزاتتان تۇسەتىن تابىستىڭ كوبىرەك بولىگىن ەل ىشىندە قالدىرۋعا مۇمكىندىك تۋادى. ارينە، بۇل ناتيجە جوبالار ناقتى ىسكە اسقاندا كەلەدى.

وسى جەردە قارجىلاندىرۋ ماسەلەسى العا شىعادى. ءىرى ءوندىرىستى سالۋعا ۇزاق مەرزىمدى كاپيتال، ينۆەستورعا تۇسىنىكتى كەپىلدىك جانە تاۋەكەلدى ءبولىسۋ تەتىگى قاجەت. توقاەۆ ۇسىنعان قازاقستان–گەرمانيا ينۆەستيتسيالىق قارجىلىق پلاتفورماسىنىڭ ءمانى وسىندا. ۇسىنىس بويىنشا گەرمان جانە ەۋروپالىق كاپيتال ءبىزدىڭ قوسا قارجىلاندىرۋمەن ۇشتاسىپ، جوبالاردى قۇرىلىمداۋعا «بايتەرەك» حولدينگى قاتىسۋى ءتيىس. مەنىڭشە، ساپار اياسىنداعى ەكونوميكالىق باستامالاردىڭ ىشىندە وسى ۇسىنىسقا ەرەكشە نازار اۋدارعان ءجون. اقشا بولسا ءوندىرىس تە بولادى.

ەندى ونەركاسىپتىك ىنتىماقتاستىقتىڭ ناقتى باعىتتارىنا كەلسەك، D.A.R. Metall AG باسشىسىمەن كەزدەسۋدە قازاقستاندا مەتالل وڭدەۋ جوباسىن ىسكە اسىرۋ پەرسپەكتيۆالارى قارالدى. كومپانيا الاتاۋ قالاسىنداعى تۇرمىستىق جانە ونەركاسىپ قالدىقتارىن قايتا وڭدەۋگە، Qarmet-پەن جاڭا جوبالارعا قىزىعۋشىلىق ءبىلدىردى.

مەن بۇل ساپاردىڭ ەكونوميكالىق ماڭىزىن قازاقستاننىڭ حالىقارالىق وندىرىستەگى ورنىن كۇشەيتۋ مۇمكىندىگىمەن بايلانىستىرامىن. گەرمانياعا سەنىمدى جەتكىزىلىم مەن وندىرىستىك سەرىكتەستىك قاجەت. قازاقستانعا تەحنولوگيا، كاپيتال، مامان دايارلاۋ تاجىريبەسى جانە دايىن ءونىم وتكىزەتىن نارىق كەرەك. وسى مۇددەلەردى ناقتى جوبالار ارقىلى ۇشتاستىرۋعا بولادى.

باستىسى بۇل ۇسىنىستاردى قارجىلاندىرۋى بەكىتىلگەن، ىسكە قوسىلۋ مەرزىمى ايقىن جوبالارعا جەتكىزۋ. سوندا ديپلوماتيالىق كەلىسسوزدىڭ جەمىسىن كاسىپكەر جاڭا تاپسىرىستان، مامان جاڭا جۇمىس ورنىنان، مەملەكەت بيۋدجەتكە تۇسكەن سالىقتان جەيدى. قازاقستان ءۇشىن ەڭ قۇندى ەكونوميكالىق ناتيجە دە وسى.

ايبار ولجاەۆ

Abai.kz