قۇرىلتاي دەپۋتاتى اببات ورىسباەۆ قر پرەمەر-ءمينيسترى ولجاس بەكتەنوۆكە ارنالعان «ادىلەت» پارتياسى فراكتسياسىنىڭ ساۋالىن جولدادى.

دەپۋتات ساۋالى اسكەري جانە ازاماتتىق قورعانىس، توتەنشە جاعدايلار بويىنشا وقۋ-جاتتىعۋلار كەزىندە بىرىڭعاي تسيفرلىق قاۋىپسىزدىك جۇيەسىن ەنگىزۋ تۋرالى بولدى.

دەپۋتاتتىق ساۋال

قۇرمەتتى ولجاس ابايۇلى!

26 قىركۇيەكتە اسكەري وقۋ-جاتتىعۋ كەزىندە قازا بولعان ساربازداردىڭ تۋعان-تۋىسىنا كوڭىل ايتىپ، جانازا راسىمىنە قاتىسۋ ءۇشىن ارىپتەس دەپۋتاتتارمەن بىرگە ماڭعىستاۋ، تۇركىستان جانە باتىس قازاقستان وبلىسىنا ارنايى باردىق. قۇرىلتاي دەپۋتاتتارىنىڭ اتىنان كوڭىل ايتىپ، قايعىعا ورتاقتاستىق.

مەملەكەت باسشىسى بولعان وقيعاعا قاتاڭ باعا بەردى. پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىمەن قورعانىس مينيسترلىگىندەگى جاعدايدى جان-جاقتى تەكسەرۋ جونىندەگى كوميسسيا قۇرىلدى.

سونىمەن قاتار قايعىلى وقيعانىڭ سەبەپتەرىن انىقتاپ، قازا بولعان ساربازداردىڭ وتباسىسىنا كومەك كورسەتۋ ماقساتىندا ۇكىمەتتىك كوميسسيا جۇمىس ىستەپ جاتىر.

ايدوس مىرزاحمەتوۆ قورعانىس ءمينيسترى بولىپ تاعايىندالدى. وعان قورعانىس سالاسىندا جۇيەلى وزگەرىستەر جۇرگىزىپ، اسكەري رەفورمانىڭ جوسپارىن ازىرلەۋ تاپسىرىلدى.

ءبىز بۇل شەشىمدەردى قولدايمىز. سونىمەن بىرگە اسكەري رەفورمانىڭ ماڭىزدى باعىتىنىڭ ءبىرى قاۋىپسىزدىك تالاپتارىن كۇشەيتۋ كەرەك دەپ سانايمىز.

اسىرەسە اسكەري، ارنايى جانە اۆاريالىق-قۇتقارۋ
وقۋ-جاتتىعۋى كەزىندە قاۋىپسىزدىك تالابى قاتاڭ ساقتالۋى قاجەت. ويتكەنى مۇنداي جاتتىعۋلاردىڭ وزىندە تاۋەكەل جوعارى.

وسىعان بايلانىستى ۇكىمەتتەن:

1. وقۋ-جاتتىعۋ اۋماعىن دروندار ارقىلى ۇزدىكسىز باقىلاۋعا الۋ قاجەت. ءار قاتىسۋشىدا جەكە ەلەكتروندى بەلگى بولعانى ءجون. بۇل ونىڭ ورنالاسقان جەرىن كەز كەلگەن ۋاقىتتا انىقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

2. قاتىسۋشىنىڭ گەولوكاتسياسىن كورسەتەتىن ارنايى قۇرىلعى بەرىلۋى ءتيىس. قۇرىلعى ادامنىڭ ناقتى ورنىن انىقتاپ قانا قويماي، قاۋىپ تونگەن جاعدايدا SOS بەلگىسىن جىبەرۋى كەرەك. ادام قۇلاپ قالسا، ۇزاق ۋاقىت قوزعالىسسىز جاتسا نەمەسە سۋعا تۇسسە، جۇيە اۆتوماتتى تۇردە دابىل بەرۋگە ءتيىس.

3. ادامنىڭ فيزيولوگيالىق جاعدايىن باقىلايتىن قۇرىلعى ەنگىزۋ قاجەت. ولار جۇرەك سوعىسى سياقتى نەگىزگى كورسەتكىشتى باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونىمەن قاتار اۋا رايى، جەلدىڭ جىلدامدىعى، كورىنۋ قاشىقتىعى جانە تەڭىزدەگى تولقىن تۋرالى اقپارات ءبىر ورتالىققا ۇزدىكسىز ءتۇسىپ تۇرۋى كەرەك. قاۋىپ دەڭگەيى ارتقان جاعدايدا وقۋ-جاتتىعۋدىڭ قاۋىپتى بولىگى دەرەۋ توقتاتىلۋى ءتيىس.

4. ءار وقۋ-جاتتىعۋعا بىرىڭعاي قاۋىپسىزدىك پاسپورتى ازىرلەنۋى ماڭىزدى. وندا قاتىسۋشىلاردىڭ مەديتسينالىق تەكسەرۋدەن وتكەنى، قاۋىپ-قاتەر كارتاسى، ەۆاكۋاتسيا باعىتى، قۇتقارۋ توبىنىڭ قۇرامى جانە اۋا رايىنا بايلانىستى شەكتەۋلەر كورسەتىلۋى ءتيىس. وقۋ-جاتتىعۋ وتەتىن اۋماق تا الدىن الا مۇقيات تەكسەرىلۋى كەرەك.

ۇكىمەتتەن وسى باعىتتا بارلىق مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ جۇمىسىن قايتا قاراپ، قاۋىپسىزدىك تالابىنىڭ ورىندالۋىن تەكسەرۋدى سۇرايمىز. ءۇش اي ىشىندە وقۋ-جاتتىعۋلار كەزىندەگى قاۋىپسىزدىكتىڭ بىرىڭعاي ستاندارتىن ازىرلەپ، ونى الدىمەن بىرنەشە وڭىردە سىناقتان وتكىزگەن ءجون. ناتيجەسى وڭ بولعان جاعدايدا ستاندارتتى بارلىق وڭىرگە ەنگىزۋ قاجەت.

بۇل جەردە ەڭ باستى ماسەلە – ادام ءومىرى جانە قاۋىپسىزدىگى.

اسكەري قىزمەتشى دە، قۇتقارۋشى دا وقۋ-جاتتىعۋ كەزىندە
ءوز قاۋىپسىزدىگىنە سەنىمدى بولۋى كەرەك. قانداي جاعداي بولماسىن، توتەنشە جاعدايعا العاشقى مينۋتتاردا ارەكەت ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن جۇيە جۇمىس ىستەۋى ءتيىس.

وقۋ-جاتتىعۋ ادام ومىرىنە قاۋىپ توندىرەتىن سىناققا اينالماۋى كەرەك.

ونىڭ باستى ماقساتى – توتەنشە جاعدايدا ادامدى امان الىپ قالۋعا ۇيرەتۋ.

سوندىقتان قاۋىپسىزدىك كەز كەلگەن وقۋ مىندەتىنەن جوعارى تۇرۋى ءتيىس.

قازاقستان رەسپۋبليكاسى قۇرىلتايىنداعى «ادىلەت» پارتياسى فراكتسياسىنىڭ دەپۋتاتتارى.

Abai.kz