قۇرىلتاي توراعاسى ايبەك دادەباي باستاعان دەلەگاتسيا قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ استاناسىندا وتكەن تۇركى مەملەكەتتەرىنىڭ پارلامەنتتىك اسسامبلەياسىنىڭ XV پلەنارلىق وتىرىسىنا قاتىستى.

قازاقستاندىق دەپۋتاتتاردىڭ بىشكەكتەگى جۇمىسى بىرقاتار رەسمي كەزدەسۋدەن باستالدى.

سۋرەت: قۇرىلتايدىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنەن الىندى.

قىرعىزستان پرەزيدەنتى سادىر جاپاروۆ قۇرىلتاي توراعاسىن تۇركپا-عا مۇشە ەلدەر پارلامەنتتەرىنىڭ باسشىلارىمەن بىرگە قابىلدادى. ايبەك دادەباي باۋىرلاس ەلدىڭ باسشىسىنا قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ىستىق ىقىلاسى مەن ىزگى تىلەگىن جەتكىزدى. كەزدەسۋدە بۇگىندە تۇركى مەملەكەتتەرى اراسىنداعى قارىم-قاتىناس ستراتەگيالىق دەڭگەيگە كوتەرىلىپ، جان-جاقتى دامىپ كەلە جاتقانى اتاپ ءوتىلدى. بۇل – ەلدەر كوشباسشىلارى اراسىنداعى جەمىستى ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ تىكەلەي ناتيجەسى.

نەگىزگى وتىرىس قارساڭىندا جوگوركۋ كەنەش توراعاسى مارلەن ماماتاليەۆپەن مازمۇندى كەزدەسۋ ءوتتى. ايبەك دادەباي قىرعىز ارىپتەستەرىنە قوناقجايلىق تانىتقانى ءۇشىن العىس ايتىپ، قىرعىزستان پارلامەنتىمەن ەكىجاقتى قارىم-قاتىناستى پارلامەنتارالىق ىنتىماقتاستىق جونىندەگى كەڭەس، دوستىق توبى جانە سالالىق كوميتەتتەر اياسىندا بارلىق دەڭگەيدە ودان ءارى دامىتۋ قۇرىلتاي ءۇشىن ايرىقشا ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

سۋرەت: قۇرىلتايدىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنەن الىندى.

تۇركپا-نىڭ XV پلەنارلىق وتىرىسى «جاساندى ينتەللەكت جانە تەحنولوگيالىق پروگرەسس داۋىرىندەگى تۇركى الەمىنىڭ پارلامەنتارالىق ىنتىماقتاستىعى» تاقىرىبىنا ارنالدى.

قۇرىلتاي توراعاسى ءوز سوزىندە بۇل تالقىلاۋ بيىل تۇركىستاندا وتكەن تۇركى مەملەكەتتەرى ۇيىمىنىڭ بەيرەسمي سامميتىندە كوتەرىلگەن باستامالارمەن ۇندەس ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

– بۇل جاساندى ينتەللەكت پەن زاماناۋي تەحنولوگيالار ماسەلەلەرىنىڭ تۇركى الەمىنىڭ ورتاق كۇن تارتىبىندە ەرەكشە ورىن الاتىنىن كورسەتەدى. وسىعان بايلانىستى پرەزيدەنتىمىز قاسىم-جومارت كەمەلۇلى توقاەۆ تۇركى ەلدەرىنىڭ IT-حابتار جەلىسىن جانە استاناداعى Alem.AI بازاسىندا جاساندى ينتەللەكت ورتالىعىن قۇرۋ باستاماسىنىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى. بۇل جوبالار ەلدەرىمىزدىڭ تەحنولوگيالىق الەۋەتىن بىرىكتىرىپ قانا قويماي، ورتاق تسيفرلىق ەكوجۇيە قالىپتاستىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ەڭ الدىمەن، مۇنداي تەتىكتەر ىنتىماقتاستىقتى دەكلاراتيۆتى دەڭگەيدەن ناقتى پراكتيكالىق ناتيجەلەرگە كوشىرۋدى قامتاماسىز ەتەدى، – دەدى ايبەك دادەباي.

قۇرىلتاي توراعاسى سونداي-اق وتىرىسقا قاتىسۋشىلاردى گابالادا وتكەن تۇركى مەملەكەتتەرى ۇيىمىنىڭ سامميتىندە قازاقستان تاراپى ۇسىنعان باستامالاردى قولداۋعا شاقىردى. اتاپ ايتقاندا، لوگيستيكالىق الەۋەتتى ارتتىرۋعا باعىتتالعان جاڭا تەحنولوگيالار مەن ورتاق تسيفرلىق شەشىمدەردى ىلگەرىلەتۋ ءۇشىن تسيفرلىق مونيتورينگ جانە تسيفرلىق يننوۆاتسيالار ورتالىقتارىن اشۋ، سونداي-اق تۇركى مەملەكەتتەرىنىڭ كيبەرقاۋىپسىزدىك جونىندەگى كەڭەسىن قۇرۋ باستامالارى تۋرالى ءسوز بولدى.

سۋرەت: قۇرىلتايدىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنەن الىندى.

ايبەك دادەباي قازاقستاندا تسيفرلاندىرۋ ەل دامۋىنىڭ ستراتەگيالىق باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى رەتىندە ايقىندالعانىن، ال 2026 جىلدى پرەزيدەنت «تسيفرلاندىرۋ جانە جاساندى ينتەللەكت جىلى» دەپ جاريالاعانىن اتاپ ءوتتى. قۇرىلتاي توراعاسى ارىپتەستەرىمەن قازاقستاننىڭ تسيفرلىق ورتانى زاڭنامالىق قولداۋ سالاسىنداعى تاجىريبەسىمەن ءبولىستى. اتاپ ايتقاندا، جاڭا تسيفرلىق كودەكس، «جاساندى ينتەللەكت تۋرالى» زاڭ، سونداي-اق «Digital Qazaqstan» ۇلتتىق ستراتەگياسى اياسىندا زاڭنامانى ودان ءارى جەتىلدىرۋ جۇمىستارى تۋرالى ايتىپ بەردى.

وسىعان بايلانىستى قازاقستان تاراپى ەلىمىزدىڭ تاجىريبەسى نەگىزىندە تۇركپا ەلدەرىنە ارنالعان ۇلگىلىك تسيفرلىق كودەكستى ازىرلەۋ باستاماسىن كوتەردى. بۇل قۇجات تۇركى مەملەكەتتەرى اراسىندا تسيفرلىق قۇقىق سالاسىنىڭ ورتاق تۇجىرىمدامالىق، تەرمينولوگيالىق جانە ادىسنامالىق نەگىزىن قالىپتاستىرۋعا ىقپال ەتەدى.

سۋرەت: قۇرىلتايدىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنەن الىندى.

ايبەك دادەباي قازاقستاندا تسيفرلاندىرۋ سالاسىندا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان جوبالارعا دا توقتالدى. ولاردىڭ قاتارىندا زاڭ شىعارۋ جۇمىسىن «e-Quryltai» پلاتفورماسىنا كوشىرۋ، وڭىردەگى ەڭ قۋاتتى ەكى سۋپەركومپيۋتەردى ىسكە قوسۋ، «GovTech» ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ، AI-Sana باعدارلاماسى ارقىلى ازاماتتاردى وقىتۋ، Astana Hub كلاستەرى مەن Qazaq AI Research University بازاسىنداعى ءبىلىم بەرۋ جوبالارى جانە باسقا دا باستامالار بار.

وتىرىس بارىسىندا قۇرىلتاي دەپۋتاتتارى امىربەك وسپانبەكوۆ پەن ساتىبالدى بۇرشاقوۆ بايانداما جاسادى. قاتىسۋشىلار تۇركپا-عا مۇشە مەملەكەتتەردە ونەركاسىپتىك مەنشىك قۇقىقتارىن قورعاۋ، بالالاردى ولاردىڭ دەنساۋلىعى مەن دامۋىنا زيان كەلتىرەتىن اقپاراتتان قورعاۋ، بىرلەسكەن كاسىپورىندار تۋرالى جانە باسقا دا بىرقاتار ۇلگىلىك زاڭدى قابىلدادى.

سۋرەت: قۇرىلتايدىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنەن الىندى.

تۇركپا-نىڭ XV پلەنارلىق وتىرىسىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا پارلامەنتاريلەر بىشكەك دەكلاراتسياسىن قابىلدادى.

تۇركپا كەڭەسىنىڭ وتىرىسىندا قازاقستان پارلامەنتتىك اسسامبلەياعا توراعالىقتى قىرعىز رەسپۋبليكاسىنا تاپسىردى. ايبەك دادەباي ارىپتەستەرىنە وسى جاۋاپتى مىندەتتى اتقارۋدا تابىس تىلەپ، قۇرىلتاي دەپۋتاتتارى پارلامەنتارالىق بايلانىستار مەن ورتاق تۇركى بىرلىگىن ودان ءارى نىعايتۋعا بار كۇش-جىگەرىن جۇمساۋعا دايىن ەكەنىن جەتكىزدى.

تۇركپا وتىرىسى اياسىندا قۇرىلتاي توراعاسى ازەربايجان رەسپۋبليكاسى ميللي ءماجىلىسىنىڭ توراعاسى ساحيبا گافاروۆامەن جانە تۇركيا ۇلى ۇلتتىق ءماجىلىسىنىڭ توراعاسى نۋمان كۋرتۋلمۋشپەن كەزدەستى. تاراپتار تۇركپا اياسىندا دا، ەكىجاقتى فورماتتا دا پارلامەنتارالىق ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى تەرەڭدەتۋ ماسەلەلەرى بويىنشا پىكىر الماستى.

سونىمەن قاتار قۇرىلتاي دەپۋتاتتارى تۇركپا-نىڭ جاس پارلامەنتاريلەر جانە پارلامەنتاري ايەلدەر توپتارىنىڭ جۇمىسىنا قاتىستى. قۇرىلتاي دەپۋتاتى، جاس پارلامەنتاريلەر توبىنىڭ جەتەكشىسى ديداربەك دىلدابەك جاستاردىڭ ساياسي شەشىمدەر قابىلداۋ ۇدەرىستەرىنە قاتىسۋى تۋرالى بايانداما جاسادى. تۇركپا-نىڭ پارلامەنتاري ايەلدەر توبىنىڭ جەتەكشىسى ايجان تەمىرباەۆا «ايەلدەر جانە مادەني ديپلوماتيا: ءتىل مەن ورتاق داستۇرلەر ارقىلى بىرلىكتى نىعايتۋ» تاقىرىبىنداعى سەسسيادا ءسوز سويلەدى.

Abai.kz