جەكسەنبى, 26 مامىر 2019
الاشوردا 2264 2 پىكىر 29 قازان, 2018 ساعات 11:54

شاكارىمنىڭ ءۇش فوتوسۋرەتى تۋرالى...

حاكىم ابايدىڭ ءىنىسى, شءاكىرتى, ويشىل اقىن شءاكءاءرىم قۇدايبەردىۇلىنىڭ 3 فوتوسۋرەتى  ساقتالىپ, بءۇگىنگى كءۇنگە جەتكەن ەكەن

وسى فوتوسۋرەتتەردىڭ قيلى زاماننان بۇگىنگى ۇرپاققا جەتۋ  تاريحى ءوز الدىنا ءبىر ۇلكەن اڭگىمە.

ءبىرىنشى فوتودان (جوعارىدا) ەكى دانا بۇگىنگى كۇنگە جەتكەن. ونىڭ بىرەۋى جازۋشى ءسابيت مۇقانوۆتىڭ الماتىداعى مۇراجاي ۇيىندە ساقتالعان. شاكارىم 1931 جىلى اقپان ايىندا جازۋشى ءسابيت مۇقانوۆقا ارنايى حات جازعان. فوتو سول حاتپەن بىرگە جىبەرىلگەن دەگەن بولجام بار.

وسى فوتونىڭ ەكىنشى داناسىن ساقتاپ قالعان شاۋكەن دەگەن مىلقاۋ ادام. ول كىسىنىڭ شىن اتى ورازعالي ەكەن. اۋداندىق وپگۋ-دا وتجاعۋشى بولىپ جۇمىس ىستەپ جۇرگەن شاۋكەن ءوزى ورتەپ جاتقان قاعازداردىڭ اراسىنان شاكارىم فوتاسىن تاۋىپ الىپ، سوعىستان كەيىن الماتىداعى مۇحتار اۋەزوۆتىڭ ۇيىندە  احات شاكارىمۇلىنا تابىستاعان  دەگەن دەرەكتەر بار.

احات شاكارىمۇلىنىڭ ايتۋىنشا بۇل فوتوعا شاكارىم 1905 جىلدارى قاجىلىق ساپارعا اتتانار الدىندا قۇجات ءۇشىن تۇسكەن ەكەن.

قولىنا بۇركىت الىپ تۇسكەن شاكارىم فوتوسۋرەتىن فەدور ارتۋروۆيچ فيالسترۋپ تۇسىرگەن. فوتو سۋرەتتەگى ادام شاكارىم بە دەگەن كۇدىك كوپكە دەيىن ءوز شەشىمىن تاپپاي كەلگەن. ويتكەنى فوتونىڭ سىرتىندا «وحوتنيك س بەركۋتوم. كازاحي. سەميپالاتينسكوي ۋ. 1927» دەگەن جازۋ بولعان. 2014 جىلى «جيدەباي ءبورىلى» قورىق-مۇراجايىنىڭ قىزمەتكەرلەرى ماسكەۋدىڭ ەتنولوگيا جانە انتروپولوگيا ينستيتۋتىنىڭ مۇراجايىنان ءدال وسى فوتونىڭ ەكىنشى داناسىن تابادى. فوتوسۋرەتتىڭ سىرتىنا شاكارىمنىڭ اتى جازىلعان ەكەن.

بۇل سۋرەتتى 2009 جىلى سەمەيدەگى مۇراجاي قىزمەتكەرى لاۋرا قادىروۆا قۇجاتتار اراسىنان تاۋىپ العان. فوتوسۋرەتتىڭ استىنا تايعا تاڭبا باسقانداي «ت.№237. حرەبەت چينگيز. ۆەرحوۆيا رەچەك. پوەت ي پيساتەل شاكاريم كۋدايبەردين» دەپ جازىلعان ەكەن.

فوتو ۇزاق جىلدار بويى سەمەي قالالىق قازىرگى زامان تاريحى قۇجاتناما ورتالىعىندا ساقتالىپ كەلگەن. كەيىننەن بەلگىلى بولعانداي 1924 جىلى ن.پ.سمىسلوۆسكي باسقارعان ەكسپەديتسيا شىڭعىستاۋ ۋەزىنە قاراستى    وزەندەردىڭ  بويىنداعى سۋلاندىرۋ جۇيەسىن زەرتتەگەن ەكەن. شاكارىم وسى كەزەڭدە جولباسشى رەتىندە ەكسپەديتسيا قۇرامىندا بولعان.

 دايىنداعان  داۋلەت تىلەۋبەردى، سەمەي قالاسى

Abai.kz

 

2 پىكىر