سارسەنبى, 15 ءساۋىر 2026
240 0 پىكىر 15 ءساۋىر, 2026 ساعات 20:26

سەرىك جۇمانعارين دۇنيەجۇزىلىك بانكپەن ىنتىماقتاستىڭ باسىم باعىتتارى مەن جاڭا ينۆەستيتسيالىق جوبالاردى تالقىلادى

پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى – ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى سەرىك جۇمانعارين ۆاشينگتوندا دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ ەۋروپا جانە ورتالىق ازيا ءوڭىرى بويىنشا ۆيتسە-پرەزيدەنتى انتونەللا باسسانيمەن جانە دۇنيەجۇزىلىك بانك توبىنىڭ وكىلدەرىمەن كەزدەستى.

كەزدەسۋ قازاقستاندىق دەلەگاتسيانىڭ اقش-قا ساپارى شەڭبەرىندە جوسپارلانعان قازاقستاننىڭ ينۆەستيتسيالىق مۇمكىندىگىنىڭ تۇساۋكەسەرىنە دايىندىق اياسىندا ءوتتى.

كەزدەسۋ بارىسىندا قازاقستاننىڭ سەنىم، كاسىپقويلىق جانە تۇراقتى دامۋدىڭ ورتاق مىندەتتەمەسىنە نەگىزدەلگەن قالىپتاسقان ستراتەگيالىق ارىپتەستىكتى جوعارى باعالايتىنى اتاپ ءوتىلدى. 1993-2026 جىلدار ارالىعىنداعى ىنتىماقتاستىق شەڭبەرىندە كولىك، ءبىلىم بەرۋ، ەكولوگيا، «جاسىل» تەحنولوگيا مەن تسيفرلاندىرۋ سالاسىندا $8 ملرد-تان اسا سوماعا 50-دەن استام جوبا جۇزەگە اسىرىلدى.

دۇنيەجۇزىلىك بانك ەكونوميكالىق رەفورمالاردى ىلگەرىلەتۋدە، ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋدا، سونداي-اق ەلدىڭ ماكروەكونوميكالىق جانە فيسكالدىق تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتۋدە ماڭىزدى ءرول اتقارۋدى جالعاستىرۋدا.

سەرىك جۇمانعارين قازاقستاننىڭ سوڭعى شەشۋشى رەفورمالارىنىڭ ءبىرى – بيۋدجەت-سالىق رەفورماسى بولعانىن، ونىڭ تيىمدىلىگى بيىلعى ءبىرىنشى توقساننىڭ قورىتىندىسىمەن راستالعانىن اتاپ ءوتتى.

ارىپتەستىكتىڭ 2026-2030 جىلدارعا ارنالعان جاڭا نەگىزدەمەلىك ستراتەگياسىندا ايقىندالعان ىنتىماقتاستىقتىڭ باسىم باعىتتارى قازاقستاننىڭ ستراتەگيالىق ماقساتتارىنا سايكەس كەلەتىنى قاپەرگە بەرىلدى. ولاردىڭ قاتارىندا كولىك جانە تسيفرلىق بايلانىستاردى دامىتۋ، سۋ جانە ەنەرگەتيكا سەكتورىن جاڭعىرتۋ، قارجى نارىعىن دامىتۋ، جەكە ينۆەستيتسيا تارتۋ، كليماتتىق كۇن ءتارتىبىن نىعايتۋ جانە جاڭارتىلاتىن ەنەرگيا كوزىن پايدالانۋدى كەڭەيتۋ بار.

اعىمداعى پورتفەل شەڭبەرىندە ەكى ينفراقۇرىلىمدىق جوبا جۇزەگە اسىرىلۋدا. ولار:

– قۇنى 1 182,5 ملرد تەڭگە بولاتىن قاراعاندى-جەزقازعان اۆتوجولىن قايتا جاڭارتۋ (جۇزەگە اسىرۋ كەزەڭى 2025-2028 جىلدار);

– قارجىلاندىرۋى شامامەن $84 ملن كولەمىندەگى «قازاقستاننىڭ ينكليۋزيۆتى ەكونوميكاسى ءۇشىن جەدەلدەتىلگەن تسيفرلاندىرۋ» جوباسى.

سونىمەن قاتار، كولىك، ەنەرگەتيكا، سۋ رەسۋرسى جانە تسيفرلاندىرۋ سالاسىنداعى تاعى سەگىز جوبا پىسىقتالۋدا. پەرسپەكتيۆالىق باستاما قاتارىندا سولتۇستىك ارال تەڭىزىن قالپىنا كەلتىرۋ، «بەينەۋ – سەكسەۋىل» اۆتوموبيل جولىن سالۋ، قازاقستانداعى تەمىرجول قاتىناسى مەن كولىك بايلانىسىن ترانسفورماتسيالاۋ جانە تاعى دا باسقا جوبالار قاراستىرىلۋدا.

تابيعي مونوپوليالاردىڭ 200-دەن استام سۋبەكتىسىن جاڭارتۋدى كوزدەيتىن «ەنەرگەتيكالىق جانە كوممۋنالدىق سەكتورلاردى جاڭعىرتۋ» ۇلتتىق جوباسىنا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. بۇل ەلىمىزدىڭ تۇراقتى ەكونوميكالىق ءوسۋىن قامتاماسىز ەتۋدەگى ماڭىزدى جوبانىڭ ءبىرى.

قازاقستان ەكونوميكانى ءارتاراپتاندىرۋ، تسيفرلىق ترانسفورماتسيالاۋ جانە «جاسىل» وسۋگە كوشۋ كۇن ءتارتىبىن دايەكتى تۇردە جۇزەگە اسىرۋدا. وسىعان بايلانىستى دۇنيەجۇزىلىك بانكپەن، ونىڭ ىشىندە تۇراقتى ەنەرگەتيكا، سۋ رەسۋرسىن باسقارۋ، كولىك لوگيستيكاسى جانە يننوۆاتسيالىق شەشىمدەر ەنگىزۋ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى ارتتىرۋعا مۇددەلىلىك ءبىلدىرىلدى.

انتونەللا باسساني دۇنيەجۇزىلىك بانك ارىپتەستىكتىڭ نەگىزدەمەلىك ستراتەگياسىنا ەنگەن بارلىق تالقىلانعان جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋعا دايىن ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

«تەڭىزگە شىعاتىن جول جوق بولۋىنا قاراماستان، قازاقستان ايتارلىقتاي الەۋەتكە يە بولا وتىرىپ، تۇراقتى ءوسۋ قارقىنىن كورسەتۋدە. سونىمەن قاتار، جاھاندىق وزگەرىس بەيىمدەلۋ مەن ونىمدىلىكتى ارتتىرۋدى تالاپ ەتىپ وتىر. ءبىز ەلدى ينفراقۇرىلىمعا ينۆەستيتسيا سالۋ ارقىلى دا، رەفورمالاردى جۇزەگە اسىرۋ ارقىلى دا قولداۋعا دايىنبىز», — دەدى ول.

سونداي-اق، ەنەرگەتيكا مەن سۋ سەكتورىن جاڭعىرتۋ باعدارلاماسىنىڭ ىنتىماقتاستىقتىڭ نەعۇرلىم كاپيتالدى قاجەتسىنەتىن باعىتىنىڭ ءبىرى رەتىندەگى ماڭىزدىلىعى اتاپ ءوتىلدى. بۇل رەتتە دۇنيەجۇزىلىك بانك مەملەكەتتىك قارجىلاندىرۋعا عانا ەمەس، جەكە ينۆەستيتسيا تارتۋعا دا جاردەمدەسۋگە نيەتتى.

تاراپتار اعىمداعى جىلعى مامىردا جوسپارلانعان ينفراقۇرىلىمدىق سالاداعى ينۆەستيتسيالىق باعدارلامانى تالقىلاۋدى قوسقاندا، ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى كەڭەيتۋگە ازىرلىگىن راستادى.

Abai.kz

0 پىكىر