تال بەسىكتەن جەر بەسىككە دەيىنگى ءداستۇرىمىز ساقتالسىن!
كەشەلى-بۇگىن جۇرت تويدا تىلەكتىڭ ورنىنا ۋاعىز ايتىپ، وندا دا اسا راديكالدى پىكىر ايتقان كىسىنى قىزۋ تالقىلاپ جاتىر...
ول كىسى "ۇرعاشىلار مەن ەركەكتەر بولەك-بولەك وتىرسىن", "مۋزىكانى قۇرتۋ كەرەك", "مۋزىكا شاريعاتقا قايشى. انشىلەر شايتاننىڭ بىردەڭەسى" دەپ سويلەپتى. ءسوز ساپتاۋى دا، كوزقاراسى دا راديكالدى ادام كورىندى.
ۇلتتىڭ تاعدىرى - رۋحاني تامىرىندا. اۋەن مەن ىرعاققا قاراپ ۇلتتىڭ ءومىر سالتىن، بولمىسىن جانە دۇنيەتانىمىن ايقىن تانۋعا بولادى. قازاقتىڭ مۋزىكالىق مادەنيەتى – ۇزاق تاريحي ەۆوليۋتسيادان وتكەن. قازاقتىڭ ۇلت بولىپ قالىپتاسۋ كەزەڭىمەن بىتە قايناسقان، ءتول تاريحىمىزدىڭ اجىراماس ەلەمەنتى ەكەنى ءدىندار شالدىڭ ميىنا كىرىپ-شىقپايتىنى ايدان انىق!
مەنiڭشە، قازاق انىق ماقتانسا – بiرiنشi كەزەكتە حالىقتىق مۋزىكالىق ونەرiنiڭ تەلەگەي-تەڭiز باي ەكەندىگىنە ماقتانۋعا تيiس! بۇل ءوزiن-ءوزi ماقتاۋ ەمەس. قازاقتان وزگە قاي حالىق تۋرالى شەتەلدiكتەر: “بۇكiل ساحاراسى ءان سالىپ تۇرعانداي”، – دەپتى؟! ال، زاتاەۆيچتiڭ “قازاق حالقىنىڭ 1000 ءانi” جيناعىمەن تانىسقان ەۋروپا زيالىلارى (لۋي اراگون): “وسىنشاما مۋزىكالىق قازىنا ەۋروپاداعى ون حالىقتى قوسقاندا دا تابىلمايدى!” – دەپ تاڭقالدى ەمەس پە؟!
ۇلت رۋحانياتىنان نارلەنۋ مۇمكiندiگi شەكتەلگەن حالىقتىڭ ازاماتتارى جەل قۋعان قاڭباقشا ءتۇرلi جاتەلدiك مادەنيەتتەردiڭ، يدەولوگيانىڭ ىقپالىندا كەتiپ، ۇلتتىق تامىرىنان اجىراعان جاعدايدا بiرلiگi ىدىراپ، وزگە ەلدiڭ وتارىنا اينالاتىنى، اسسيميلياتسياعا ۇشىراتىلىپ، ۇلت رەتiندە جەر بەتiنەن مۇلدە جويىلىپ كەتەتىنى تاريحتان ماعلۇم.
پرەزيدەنت اكىمشىلىگى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ەرلان قاريننىڭ الەۋمەتتىك جەلىدەگى پاراقشاسىندا تويدا تىلەك ايتۋ كەزىندە ەرسى ۋاعىز ايتىپ، قوعامدا قىزۋ تالقىعا تۇسكەن ازاماتتىڭ ارەكەتىنە قاتىستى بىلدىرۋىندە دە وسىنداي نەگىز جاتىر دەپ ويلايمىز.
ول اتالعان ۆيدەونى كورگەنىن ايتىپ، وندا ايتىلعان ايەلدەردى كەمسىتەتىن كوزقاراستار مەن انشىلەرگە، مۋزىكا ونەرىنە قارسى پىكىرلەردىڭ قازاق قوعامىنىڭ بولمىسىنا مۇلدە جات ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
ەرلان قارين قوعامدىق ومىردە ءدىني شەكتەۋلەردەن بۇرىن زاڭ تالاپتارى باسشىلىققا الىنۋى ءتيىس ەكەنىن باسا ايتىپ:
«قازاقستان – زايىرلى مەملەكەت. ءبىزدىڭ تەمىرقازىعىمىز – كونستيتۋتسيا. ءبىرىنشى ورىندا ءدىني شەكتەۋلەر ەمەس، ەلىمىزدىڭ زاڭدارى تۇرادى»، – دەپ جازدى ول.
كەيىنگى كەزدە قازاق قوعامىندا ۇلتتىڭ سان عاسىرلىق سالت-ءداستۇرىن تەرىستەيتىن اسىرەسە ءدىني بەلسەندىلىكتىڭ ءورشىپ كەتكەنى ايداي اقيقات. ۇلتىمىزدىڭ تال بەسىكتەن جەر بەسىككە دەيىنگى اسىل ادەت-عۇرپى شالا مولدالاردىڭ باستى نىسانىنا اينىلدى.
ءتىپتى ءبىر ۋاعىزشى «قازاق ءتىلىنىڭ 70 پايىزى ارابتىكى» دەپ ايدى اسپانعا ءبىر-اق شىعاردى.
اباي حاكىمنىڭ قۇلاققا سىڭگەن، ويدا جاتتالعان «اللانىڭ ءوزى دە راس، ءسوزى دە راس» دەپ باستالاتىن ولەڭىن وزگەرتىپ: «اللاھتىڭ ءوزى دە راس، ءسوزى دە راس» دەپ ايتاتىندار شىقتى.
ءماديدىڭ ايگىلى «ۇشقاراسىنىڭ» ءسوزىن بۇزىپ، «سۇيەندىم اباقتىنىڭ شارباعىنا، سيىندىم بابام قازبەك ارۋاعىنا» دەگەن جولدارىن «سۇيەندىم اباقتىنىڭ شارباعىنا، سيىندىم جاراتۋشى ءبىر اللاعا» دەپ اندەتەتىندەر كوبەيدى.
كوپشىلىك «جۋسان» وپەراتسياسىنىڭ باسى-قاسىندا بولعان ەرلان قاريننىڭ بۇل ماسەلەگە نازار اۋدارۋىن جاقسىلىققا بالاۋدا. ۇلت تاعدىرىنا الاڭداعانداردا جاڭا ءۇمىت پايدا بولدى.
بۇگىن استانا قالاسىنىڭ ءدىن ىستەرى جونىندەگى باسقارماسى مىنانداي اقپاراتپەن ءبولىستى.
استانا قالاسىنىڭ ءدىن ىستەرى جونىندەگى باسقارماسىنىڭ ماماندارى ينتەرنەت-كەڭىستىكتە زاڭسىز ميسسيونەرلىك قىزمەتپەن اينالىساتىن جانە ءدىني ماتەريالدار جاريالايتىن جەلى قولدانۋشىلارىنىڭ اراسىندا اينۇر اسەنبەردى اتتى ءجۋرناليستتىڭ الەۋمەتتىك جەلىدەگى پاراقشالارىنا مونيتورينگ جۇمىستارىن جۇرگىزگەن.
مونيتورينگ بارىسىندا اينۇر اسەنبەردىنىڭ 31.07.2026 جىلى youtube پاراقشاسىندا جاريالانعان «سىزگە ۋاعىز ايتۋعا تيىم سالىندى. ەندى نە ىستەيسىز؟ دارىن مۋباروۆ|» اتتى پودكاستقا قر اۋماعىندا تىركەۋسىز ءدىني ميسسيونەرلىكپەن اينالىسقان دارىن مۋباروۆپەن تۇسىرگەن پودكاستى انىقتاعان. استانا قالاسىنىڭ ءدىن ىستەرى جونىندەگى باسقارماسى تاراپىنان حابارلاندىرۋ بولعانىنا قاراماستان الەۋمەتتىك جەلىلەردە بۇل پودكاستتى جاريالاعان.
باسقارما اتالعان ماتەريالعا قۇقىقتىق باعا بەرىپ، ءدىني زاڭنامانى بۇزۋ انىقتالعان جاعدايدا ءتيىستى شارالار قابىلداماق ەكەن.
قازاق رۋحانياتىنىڭ تەرىس اعىمداردان تازارىپ، ەجەلگى ارناسىنا تۇسەتىن، اسىرە دىنشىلدەردىڭ جىمىسقى پيعىلىن تەزگە سالاتىن كۇن دە الىس ەمەس دەگەن ءسوز.
Abai.kz