ەگىن جيناۋ قارقىنى بىلتىرعىدان ەكى ەسە جوعارى. قازاقستاندا 17 تامىزداعى جاعداي بويىنشا 2,6 ملن گەكتاردان ءداندى داقىل جينالىپ، ورتاشا ونىمدىلىك گەكتارىنا 14,6 تسەنتنەردى قۇرادى، دەپ حابارلايدى DKNews.kz.

وتكەن جىلدىڭ وسى كەزەڭىندە 1,3 ملن گەكتار جينالعان ەدى. ۇكىمەت مۇنداي ديناميكانى اگروونەركاسىپتىك كەشەندى قارجىلاندىرۋدىڭ ارتۋى، تەحنيكانىڭ جاڭارۋى، تىڭايتقىش پەن ساپالى تۇقىمدى كوبىرەك پايدالانۋ جانە شارۋالاردى الدىن الا قارجىلاندىرۋمەن بايلانىستىرادى.

قازاقستاننىڭ نەگىزگى اگرارلىق وڭىرلەرىندە جاپپاي ەگىن جيناۋ ناۋقانى 2026 جىلعى 15 تامىزدا باستالدى.

اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە، قازىردىڭ وزىندە 2,6 ملن گەكتاردان ءداندى داقىل جينالعان. بىلتىر ءدال وسى كەزەڭدە كورسەتكىش 1,3 ملن گەكتار بولعان.

17 تامىزداعى نەگىزگى كورسەتكىشتەر:

• جينالعان القاپ — 2,6 ملن گەكتار;
• بىلتىرعى كورسەتكىش — 1,3 ملن گەكتار;
• ورتاشا ونىمدىلىك — گەكتارىنا 14,6 تسەنتنەر;
• جينالعان كارتوپ — 513 مىڭ توننا;
• كوكونىس — 1,1 ملن توننا;
• باقشا داقىلدارى — 1,6 ملن توننا.

سونىمەن بىرگە ەگىستى ءارتاراپتاندىرۋ اياسىندا بيداي القابى 875 مىڭ گەكتارعا قىسقارتىلعان. سوعان قاراماستان جالپى ءونىم كولەمىنىڭ ءوسۋى بايقالىپ وتىر.

بۇل ءار گەكتاردان الىناتىن ءونىم كولەمىنىڭ ارتىپ، قولدانىستاعى ەگىستىك تيىمدىلىگىنىڭ جوعارىلاعانىن كورسەتەدى.

اگرارلىق سەكتوردى مەملەكەتتىك قولداۋ مودەلى سوڭعى جىلدارى وزگەردى. نەگىزگى ەكپىن جەكەلەگەن شارالاردى قارجىلاندىرۋدان بۇكىل وندىرىستىك تسيكلدى قامتۋعا اۋىستى.

ءۇش جىل ىشىندە اوك-ءتى قارجىلاندىرۋ كولەمى:

• 2023 جىلى — 140 ملرد تەڭگە;
• 2025 جىلى — 1 ترلن تەڭگە بولدى.

ياعني قارجىلاندىرۋ كولەمى جەتى ەسەدەن استام وسكەن.

شارۋالاردىڭ قارجىعا وندىرىستىك تسيكلدىڭ باستاپقى كەزەڭىندە قول جەتكىزۋىنە باسىمدىق بەرىلىپ وتىر. بۇل قاراجاتتى ەگىس باستالعانعا دەيىن قاجەتتى رەسۋرستاردى ساتىپ الۋعا باعىتتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

ولاردىڭ قاتارىندا تۇقىم، تىڭايتقىش، وسىمدىكتەردى قورعاۋ قۇرالدارى، جانار-جاعارماي جانە اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكاسى بار.

سوڭعى ەكى جىلدا مينەرالدى تىڭايتقىشتاردى قولدانۋ كولەمى ءۇش ەسەگە ءوسىپ، 1,8 ملن تونناعا جەتكەن.

2026 جىلى بۇل كورسەتكىشتى 2,3 ملن تونناعا دەيىن جەتكىزۋ جوسپارلانىپ وتىر.

قازىرگى ۋاقىتتا:

• 2 ملن توننا تىڭايتقىش جەتكىزۋگە شارت جاسالدى;
• 1,9 ملن تونناسى شارۋالارعا جونەلتىلدى;
• بۇل جىلدىق جوسپاردىڭ 83%-ىن قۇرايدى.

تۇقىم ساپاسىن جاقسارتۋ باعىتىندا دا وزگەرىس بار. ەليتالىق تۇقىمداردى پايدالانۋ ۇلەسى 2023 جىلعى 7,1%-دان 11,6%-عا دەيىن ءوستى.

سالانى تەحنيكالىق جاڭارتۋ دا جەدەلدەتىلىپ جاتىر.

جەڭىلدىكتى ليزينگ باعدارلاماسىن قارجىلاندىرۋ كولەمى 10 ەسە ارتىپ، 2026 جىلى 350 ملرد تەڭگەگە جەتتى.

جىل باسىنان بەرى:

• 6 790 ءوتىنىم قارجىلاندىرىلدى;
• قارجىلاندىرۋ سوماسى 256,3 ملرد تەڭگەنى قۇرادى;
• 7 718 بىرلىك اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكاسىن ساتىپ الۋعا قولداۋ كورسەتىلدى.

وتكەن جىلى شارۋالار شامامەن 25 مىڭ بىرلىك زاماناۋي تەحنيكا ساتىپ العان.

ماشينا-تراكتور پاركىنىڭ جاڭارۋ دەڭگەيى 2024 جىلعى 6%-دان 2025 جىلى 6,5%-عا دەيىن كوتەرىلدى. بيىل كورسەتكىشتى 8%-عا جەتكىزۋ جوسپارلانعان.

جاڭا ءونىمدى قابىلدايتىن ينفراقۇرىلىمنىڭ جالپى سىيىمدىلىعى 30,7 ملن توننانى قۇرايدى.

ونىڭ ىشىندە:

• 13,3 ملن توننا — ليتسەنزيالانعان استىق قابىلداۋ كاسىپورىندارىنىڭ قۋاتى;
• 17,4 ملن توننا — اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋار وندىرۋشىلەرىنىڭ ساقتاۋ قۋاتى.

قازاقستاندا قازىر 189 جۇمىس ىستەپ تۇرعان استىق قابىلداۋ كاسىپورنى بار.

Qoldau.kz مالىمەتى بويىنشا ليتسەنزيالانعان استىق قويمالارىنىڭ جۇكتەمەسى 2,5 ملن توننا نەمەسە 18%-دى قۇرايدى. بوس ساقتاۋ كولەمى — 10,7 ملن توننا.

استىق قويمالارىن سالۋ جانە كەڭەيتۋ كەزىندە مەملەكەت شىعىننىڭ 25%-ىن ينۆەستيتسيالىق سۋبسيديا ارقىلى وتەۋدى قاراستىرادى.

ليتسەنزيالانعان استىق قابىلداۋ كاسىپورىندارىنا جاڭا ونىمنەن 469,5 مىڭ توننا استىق ءتۇستى.

بۇل بىلتىرعى سايكەس كەزەڭنەن ءتورت ەسەگە جۋىق كوپ. وتكەن جىلى وسى ۋاقىتتا 120,5 مىڭ توننا استىق قابىلدانعان.

ساقتاۋعا قابىلدانعان جۇمساق بيدايدىڭ ساپالىق قۇرىلىمى:

• 70% — 3-سىنىپ;
• 18% — 4-سىنىپ;
• 12% — 5-سىنىپ جانە سىنىپقا جاتپايتىن بيداي.

وسىلايشا، قابىلدانعان جاڭا جۇمساق بيدايدىڭ باسىم بولىگى 3-سىنىپقا تيەسىلى.

ەگىن جيناۋ ناۋقانىنىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى ماسەلەسى — ديزەل وتىنى.

2026 جىلى اگرارلىق سەكتور ءۇشىن جالپى 803 مىڭ توننا ديزەل قاراستىرىلعان.

ونىڭ:

• 402 مىڭ تونناسى كوكتەمگى دالا جۇمىستارىنا;
• 401 مىڭ تونناسى كۇزگى جۇمىستارعا باعىتتالعان.

نەگىزگى استىق ەگەتىن وڭىرلەردەگى شارۋالار ءۇشىن وپەراتورلاردىڭ تاسىمالداۋ شىعىندارىن قوسا ەسەپتەگەندەگى تۇپكىلىكتى باعا ليترىنە 305–310 تەڭگەنى قۇرايدى.

تامىزداعى جانارماي قۇيۋ ستانتسيالارىنداعى نارىقتىق باعا ليترىنە 335–340 تەڭگە دەڭگەيىندە. وسىلايشا، اگرارشىلارعا ارنالعان ديزەل شامامەن 10% ارزان.

قازىرگى ۋاقىتتا 71 مىڭ توننا ديزەل وتىنى تيەلگەن.

2026 جىلعى ەگىن جيناۋ ناۋقانى اگرارلىق سەكتورداعى ءتاسىلدىڭ بىرتىندەپ وزگەرىپ جاتقانىن كورسەتەدى.

ءوندىرىستى تەك ەگىستىك كولەمىن ۇلعايتۋ ەسەبىنەن ءوسىرۋدىڭ ورنىنا ءار گەكتاردان كوبىرەك ءونىم الۋعا باسىمدىق بەرىلىپ وتىر.

بۇل ءۇشىن:

• ساپالى جانە ەليتالىق تۇقىمداردى پايدالانۋ;
• تىڭايتقىش كولەمىن ارتتىرۋ;
• تەحنيكانى جاڭارتۋ;
• زاماناۋي اگروتەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ;
• سۋ ۇنەمدەۋ تەحنولوگيالارىن قولدانۋ;
• ءوندىرىستى الدىن الا قارجىلاندىرۋ كوزدەلگەن.

نەگىزگى استىق ەگەتىن وڭىرلەردەگى تالداۋ تەحنولوگيالىق قامتاماسىز ەتۋ دەڭگەيى جوعارى شارۋاشىلىقتاردا ونىمدىلىكتىڭ دە جوعارى بولاتىنىن كورسەتكەن.

ەگىن جيناۋ قارقىنىنىڭ ەكى ەسە ءوسۋى ماڭىزدى كورسەتكىش بولعانىمەن، ۇزاقمەرزىمدى تۇرعىدا نەگىزگى ماسەلە — گەكتار ونىمدىلىگى مەن ءوندىرىستىڭ ەكونوميكالىق تيىمدىلىگى.

بيداي ەگىستىگىنىڭ 875 مىڭ گەكتارعا قىسقارۋىنا قاراماستان جالپى ءونىم كولەمىنىڭ ءوسۋى وسى مودەلدىڭ العاشقى ناتيجەلەرىنىڭ ءبىرى رەتىندە قاراستىرىلىپ وتىر.

اگرارلىق سەكتوردى قارجىلاندىرۋدىڭ 1 ترلن تەڭگەگە دەيىن ءوسۋى، تەحنيكانى جەڭىلدەتىلگەن ليزينگپەن جاڭارتۋ جانە تىڭايتقىشتاردى كوبىرەك پايدالانۋ ەندى ونىمدىلىكتىڭ تۇراقتى وسۋىنە اينالۋى ءتيىس.

ۇكىمەتتىڭ الداعى مىندەتى — شىعىندى ازايتىپ، ءار گەكتاردىڭ قايتارىمىن ارتتىرۋ. بۇل ىشكى نارىقتى ازىق-تۇلىكپەن قامتاماسىز ەتۋگە عانا ەمەس، قازاقستاننىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن ەكسپورتتاۋ مۇمكىندىگىن كەڭەيتۋگە دە اسەر ەتەدى.

Abai.kz