پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ «ادىلەتتى قوعامعا – شىنشىل ءسوز» اتتى كىتابى الەۋمەتتىك جەلىدە قىزۋ تالقىلانىپ جاتىر. قازاقستاندىقتار باسىلىمدى كىتاپ دۇكەندەرىنەن قالاي كەزدەستىرگەندەرىن ايتىپ، وقىعاننان العان اسەرلەرىمەن بولىسۋدە. سونداي-اق مەملەكەت باسشىسىنىڭ ەل دامۋىنا قاتىستى وي-پىكىرلەرىن تالقىلاپ جاتىر.

جەلى قولدانۋشىلارىنىڭ ءبىرى بالالارىمەن بىرگە ساۋدا ورتالىعىنا بارعان كەزدە كۇتپەگەن جەردەن كىتاپقا كوزى تۇسكەنىن جازعان. كىتاپ دۇكەنىنە كىرگەن ول كىرەبەرىستەگى Bestsellers («بەستسەللەرلەر») دەگەن جازۋى بار سورەدەن مەملەكەت باسشىسىنىڭ ەڭبەگىن كورگەن.

«ءدال كىرەبەرىستە Bestsellers دەگەن جازۋى بار سورە تۇر. وندا توقاەۆتىڭ "ادىلەتتى قوعامعا – شىنشىل ءسوز" اتتى كىتابى قويىلعان. ەسىمدە، باستاپقىدا بۇل كىتاپتى تەك ۋنيۆەرسيتەتتەردىڭ، كوللەدجدەردىڭ كىتاپحانالارى مەن جاستار ورتالىقتارىندا عانا تاراتۋ جوسپارلانعان بولاتىن. بىراق، سۇرانىس بولعان سوڭ ۇسىنىس تا پايدا بولعان عوي»، – دەپ جازدى ول.

جازبا اۆتورى بۇل كىتاپتى ول العاش جارىق كورگەن كەزدە وقىعانىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ پىكىرىنشە، بۇل ەڭبەك ءاربىر قازاقستاندىقتىڭ مىندەتتى وقۋ تىزىمىندە بولۋى شارت بولماسا دا، ەل الدىندا تۇرعان قيىندىقتاردى تەرەڭىرەك تۇسىنۋگە سەپتىگىن تيگىزە الادى. ونىڭ نازارىن اۋدارعان تاقىرىپتاردىڭ ءبىرى – ءبىلىم بەرۋدىڭ ءرولى. اۆتور مۇنى قازاقستان بايلىعىنىڭ نەگىزگى قاينار كوزى رەتىندەگى مۇنايعا قاتىستى قالىپتاسقان ءداستۇرلى تۇسىنىككە قارسى قويدى.

تاعى ءبىر قولدانۋشى ءوز جازباسىن ساياساتتان ەمەس، ستۋدەنتتىك ماحاببات تۋرالى ەستەلىكتەردەن باستادى. ول بىردە كەزدەستىرگەن بويجەتكەننىڭ وزىنەن وقىعان 20 اۆتورىنىڭ اتىن اتاۋىن سۇراعانىن، ءسويتىپ كلاسسيكالىق ادەبيەت تۋرالى وي بولىسە الاتىن اداممەن عانا قارىم-قاتىناس قۇراتىنىن اشىق بىلدىرگەنىن بايانداپ بەردى.

ول كەزدە ەر ادامنىڭ وقۋ تاجىريبەسى بىرنەشە شىعارمامەن عانا شەكتەلگەنىن مويىندادى. جىلدار وتە كەلە ول كىتاپتارعا كوبىرەك ۋاقىت بولە باستاپ، سوڭعى بەس جىلدا 23 شىعارما وقىپ شىققان. اڭگىمەسىن تۇيىندەي كەلە، جاقىندا عانا قول جەتكىزگەن ءبىر دۇنيەسى تۋرالى ايتىپ ءوتتى.

«ايتپاقشى، كەشە مەن "مەلومان" كىتاپ دۇكەنىنە كىرىپ، پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ويلارى مەن تولعامدارى جيناقتالعان "ادىلەتتى قوعامعا – شىنشىل ءسوز" كىتابىن ساتىپ الدىم. جاڭا زامان، جاڭا قوعام جانە جاڭا ويلاۋ داۋىرىندە مۇنداي ەڭبەكتەر ادامعا كوپ نارسە بەرە الادى»، – دەپ جازدى قولدانۋشى.

تاعى ءبىر قازاقستاندىق بۇل جيناقتىڭ ساياسي جانە تاريحي ماڭىزىنا نازار اۋداردى. حالىقارالىق قاقتىعىستار مەن ەكونوميكالىق تۇراقسىزدىق جاعدايىندا ونى توقاەۆتىڭ سىرتقى ساياسات پەن قازاقستاننىڭ باسقا مەملەكەتتەرمەن قارىم-قاتىناسى تۋرالى كوزقاراستارىنىڭ قالاي قالىپتاسقانى قىزىقتىرعان.

«بۇل توقاەۆتىڭ سوڭعى سويلەگەن سوزدەرىنىڭ جاي عانا جيناعى ەمەس. وندا ونىڭ 1994 جىلدان باستاپ 30 جىلدان استام ۋاقىتتاعى ويلارى مەن پىكىرلەرى جيناقتالعان. ونىڭ پرەزيدەنتتىككە دەيىن بۇرىن نە تۋرالى ايتقانىن جانە ۋاقىت وتە كەلە ونىڭ كوزقاراستارىنىڭ قالاي وزگەرگەنىن نەمەسە ساقتالعانىن كورۋگە بولادى. ماعان جۋرناليست رەتىندە جاي عانا ادەمى دايەكسوزدەردى وقىپ شىعۋ ەمەس، ونىڭ ەل تاريحىنىڭ ءارتۇرلى كەزەڭدەرىندە ءوز ۇستانىمدارىن قالاي تۇجىرىمداعانىن كورگەن قىزىقتى»، – دەپ اتاپ ءوتتى جاريالانىم اۆتورى.

ول كىتاپتى 3 700 تەڭگەگە ساتىپ العانىن ايتىپ، وقىرمانداردان پرەزيدەنتتىڭ قانداي سوزدەرى ەسىندە قالعانىن سۇراعان.

كىتاپتا نە جازىلعان؟

«ادىلەتتى قوعامعا – شىنشىل ءسوز» جيناعىنا قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ 30 جىلدان استام ۋاقىت ىشىندە ايتقان وي-پىكىرلەرى ەنگىزىلگەن. كىتاپتا ونىڭ 1994 جىلدان، ياعني قازاقستان پرەزيدەنتى لاۋازىمىن اتقارماعان كەزەڭىنەن باستاپ جاساعان تۇجىرىمدارى مەن پايىمدارى قامتىلعان.

جيناق 21 تاقىرىپتىق بولىمنەن تۇرادى. ولاردىڭ قاتارىندا مەملەكەتتىك باسقارۋ، زاڭ مەن ءتارتىپ، ءبىلىم بەرۋ، جاستار، تسيفرلاندىرۋ، جاساندى ينتەللەكت، ۇلتتىق قۇندىلىقتار، ەكولوگيا جانە حالىقارالىق قاتىناستار تاقىرىپتارى بار.

الەۋمەتتىك جەلىدەگى جازبالارعا قاراعاندا، وقىرمانداردى كىتاپتاعى جەكەلەگەن پىكىرلەر عانا ەمەس، توقاەۆتىڭ ساياسي قىزمەتىنىڭ ءار كەزەڭىندەگى ۇستانىمدارىن سالىستىرۋ مۇمكىندىگى دە قىزىقتىرادى. ال كىتاپتىڭ دۇكەن سورەلەرىنەن كورىنۋى كەيبىر جەلى قولدانۋشىلارىنا كىتاپ وقۋ تاقىرىبىنا قايتا ورالىپ، وقىرماندىق تالعام تۋرالى پىكىر الماسۋعا تۇرتكى بولعان.

Abai.kz