جەكسەنبى, 29 ناۋرىز 2020
46 - ءسوز 4136 8 پىكىر 23 ناۋرىز, 2020 ساعات 13:28

ەلدىڭ ارقاسىندا بايىعان وليگارحتار نەگە ءۇنسىز؟

وسىدان ءبىر جىل بۇرىن فرانتسيانىڭ سيمۆولىنا اينالعان پاريجدەگى نوتر –دام ياعني قۇداي انا شىركەۋى وتقا وراندى. شىركەۋ XIII عاسىردا سالىنعان. دەگەنمەن پرەزيدەنت ەممانيۋەل ماكرون ءوزى باس بولىپ، حالىقپەن قالتالىلار كومەك بەرىپ، سان عاسىرلىق تاريحى بار شىركەۋ جوندەلدى. اسىرەسە ءوز ەلىنىڭ سيمۆولىنا اينالعان تاريحي عيماراتقا فرانتسۋز بيزنەسمەندەرى قارجى ايامادى. قالتالارىنان 100-200 ميلليونداعان ەۋرونى سۋىرىپ بەردى. مىنە ەلءدىڭ ەلدىگىن كورسەتەتىن مۇنداي جاعدايعا نەگە ريزا بولماسسىڭ! فرانتسۋز بيزنەسمەندەرىن ەشكىم ماجبۇرلەگەن جوق. ولاردىڭ وسىلاي جاساۋىنا تۇرتكى بولعان وتانعا، ۇلتقا، ەلدىڭ ماقتانىشى بولعان تاريحي عيماراتقا دەگەن ماحابباتى، قۇرمەتى ەدى.

قازىر ەلىمىز قيىن جاعدايدا قالدى. ناقتىلايتىن بولساق، ەل قازىناسىنا قاڭتار ايىندا مۇنايمەن گازدان تۇسەتىن پايدا 900 ميلليون دوللارعا (مۇناي ەكسپورتىنان تۇسكەن تابىس 744,1 ملن دوللارعا، گاز ساتۋدان تۇسكەن تابىس 134,6 ملن دوللار) تومەندەدى. نەگىزگى پايدا اكەلەتىن مۇنايدىڭ باعاسى ناۋرىزدىڭ باسىنان باستاپ الەم بويىنشا كۇرت تومەندەپ ء(بىر باررەل 27$) كەتتى. قيىن كەزەڭ باستالدى. جىعىلعانعا جۇدىرىق بولعانداي كوروناۆيرۋس ىندەتى ەلدى قىسىپ بارادى. ءىرى كاسىپورىنداردىڭ تىرلىگى شاتقاياقتادى، ورتا جانە شاعىن كاسىپكەرلىك مۇلدە توقتادى دەۋگە بولادى. ەلدە توتەنشە جاعداي جاريالاندى. الماتى مەن نۇر-سۇلتان شاھارلارى كاراتينگە جابىلدى.

ىندەتتى جۇقتىرعاندارعا كومەك، حالىققا دەمەۋ كەرەك. مىنە ءدال وسى كەزدە ەلدەگى قالتالىلار، وليگارحتار كومەككە كەلۋ كەرەك ەدى. شەتەل اسىرىپ تىققانى بار، جيعانى بار، سولاردان جىرىپ ەلگە كومەككە بەرۋى ءتيىس –تۇعىن. ويتكەنى مەملەكەت وزدەرىنىكى، حالىق وزدەرىنىكى. وسى ەلدىڭ ارقاسىندا بايىدى. ءبىرى ەلدەگى كولىك ساۋداسىن ۇستاپ وتىر، ەكىنشىسى ءىرى ساۋدا ورىندارىنا يەلىك ەتەدى، تاعى بىرەۋلەرى ونداعان مىڭ گەكتار ەگىس القاپتارىنا قوجالىق ەتەدى ت.ب.

وسىنداي باي-باعلاندار مەملەكەت قينالعان شاقتا، ەل كۇيزەلگەندە بارىن بولىسۋگە ءتيىس-ءتى. بىراق ءبىزدىڭ بايشىكەشتەردە وتانشىلدىق سەزىم كەمشىن سياقتى.

جازبامىزدىڭ باسىندا ايتقان فرانتسياداعى نوتر –دام ورتەنىپ، ونى جوندەيتىن كەزدە كەيبىر قازاقستاندىق بايشىكەشتەر ايدالاداعى شىركەۋگە 100 مىڭ دوللارلاپ اقشا اۋداردى. ءوز ەلى قيىنالعان تۇستا، سول قالتالىلار قازىر قايدا؟ نەگە قول ءۇشىن بەرمەيدى.

ارينە ازدى-كوپتى قارجى ءبولىپ جاتقاندار بارشىلىق. جوق دەپ ايتا المايمىز. بىراق ولاردىكى تەڭىزگە تامعان تامشىداي عانا. ءدال قازىر ەلىم، ۇلتىم دەيتىن قالتالىلاردىڭ وياناتىن كەزى، حالىققا دەمەۋ بولاتىن كەزى. قالىس قالمايىق اعايىن.

ازاماتحان ءامىرتايدىڭ الەۋمەتتىك جەلىدەگى جازباسى

Abai.kz

8 پىكىر