قازاقستان سوڭعى جىلدارى تۋريزم سالاسىن ەكونوميكانىڭ ماڭىزدى باعىتتارىنىڭ بىرىنە اينالدىرۋعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىپ كەلەدى. دۇنيەجۇزىلىك ەكونوميكالىق فورۋم جاريالاعان ساياحات پەن ءتۋريزمدى دامىتۋ يندەكسىنە سايكەس، ەلىمىز تۋريستىك باعىتتار رەيتينگىسىندە ايتارلىقتاي ىلگەرىلەدى. ەگەر بۇرىنعى يندەكستە قازاقستان 66-ورىندا تۇرسا، وتكەن جىلى 119 مەملەكەت اراسىنان 52-ورىنعا كوتەرىلدى. بۇل – سالادا جۇرگىزىلىپ جاتقان رەفورمالار مەن ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ شارالارىنىڭ ناتيجەسى. سالالىق مينيسترلىك الداعى جىلدارى بۇل كورسەتكىشتى ودان ءارى جاقسارتىپ، 2025–2029 جىلدار ارالىعىندا قازاقستاندى العاشقى 50 ەلدىڭ قاتارىنا ەنگىزۋدى ماقسات ەتىپ وتىر.

مەملەكەت ءتۋريزمدى دامىتۋ ءۇشىن بىرقاتار ءىرى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋدى جوسپارلاعان. سونىڭ ىشىندە ششۋچە-بۋراباي كۋرورتتىق ايماعىن، ماڭعىستاۋ ءوڭىرىن جانە الماتى تاۋ كلاستەرىن دامىتۋعا باسىمدىق بەرىلمەك. 2027 جىلعا دەيىن جالپى قۇنى 1,1 تريلليون تەڭگەدەن اساتىن 181 ينۆەستيتسيالىق جوبانى ىسكە اسىرۋ كوزدەلىپ وتىر. بۇل باستامالار تۋريزم سالاسىنىڭ الەۋەتىن ارتتىرىپ قانا قويماي، سالادا ەڭبەك ەتەتىن ازاماتتاردىڭ سانىن 800 مىڭ ادامعا دەيىن جەتكىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. سونىمەن قاتار ەلدەگى ىشكى تۋريستەر سانىن 11 ميلليونعا دەيىن كوبەيتۋ جانە بارلىق قوناق ۇيلەردە eQonaq اقپاراتتىق جۇيەسىن ەنگىزۋ جوسپارى بار.

تۋريزم يندۋسترياسى كوميتەتىنىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك، وتكەن جىلى قازاقستانعا 5,3 ميلليون شەتەلدىك تۋريست كەلگەن. ولار ەلىمىزدە ورتا ەسەپپەن 1500 اقش دوللارىن جۇمساعان. بۇل كورسەتكىش ءتۋريزمنىڭ ەل ەكونوميكاسىنا قوسار ۇلەسىنىڭ ايتارلىقتاي ەكەنىن كورسەتەدى. دەگەنمەن تۋريزم جانە سپورت ءمينيسترى ەربول مىرزابوسىنوۆ ءتۋريزمدى دامىتۋ الەۋەتى بارلىق وڭىردە بولعانىمەن، سالانىڭ قارقىندى دامۋىنا كەدەرگى كەلتىرەتىن بىرقاتار ماسەلەلەر بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى. وسىعان بايلانىستى زاڭناماعا وزگەرىستەر ەنگىزۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ، ءتيىستى زاڭ جوباسى ماجىلىستە قارالىپ جاتىر.

جاڭا باستامالاردىڭ ءبىرى – جەرگىلىكتى اكىمدىكتەرگە تۋريستىك ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ بويىنشا كەڭىرەك وكىلەتتىكتەر بەرۋ. اتاپ ايتقاندا، ۇلتتىق پاركتەر اۋماعىن قوسا العاندا، ەلدى مەكەندەردەن تىس ايماقتاردا تۋريستىك نىساندار سالۋعا مۇمكىندىك جاسالماق. سونىمەن قاتار تۋريستىك دەستيناتسيالارداعى ينفراقۇرىلىم قۇرىلىسىن قارجىلاندىرۋعا ارنالعان ارنايى بيۋدجەتتىك باعدارلاما ازىرلەۋ جوسپارلانۋدا. وڭىرلەردە ءتۋريزمدى جۇيەلى دامىتۋ ءۇشىن جەكە تۋريزم باسقارمالارىن قۇرۋ ماسەلەسى دە قاراستىرىلىپ جاتىر.

ءتۋريزمدى ءارتاراپتاندىرۋ ماقساتىندا اگروتۋريزم باعىتىنا دا ەرەكشە ءمان بەرىلۋدە. جاڭا زاڭنامالىق وزگەرىستەر فەرمەرلەرگە ءوز جەر تەلىمدەرىندە اگروتۋريزممەن اينالىسۋعا قۇقىق بەرەدى. بۇگىندە ەلىمىزدە 200 مىڭنان استام شارۋا قوجالىعى بار ەكەنىن ەسكەرسەك، بۇل باستاما اۋىل تۇرعىندارى ءۇشىن جاڭا جۇمىس ورىندارىن اشىپ، اۋىلدىق جەرلەردىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا وڭ ىقپال ەتپەك.

ەكولوگيالىق ءتۋريزمدى دامىتۋ دا نەگىزگى باعىتتاردىڭ ءبىرى. ۇلتتىق پاركتەردە تۋريستىك قىزمەتتى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن جەردى جالعا بەرۋ مەرزىمىن 49 جىلعا دەيىن ۇزارتۋ ماسەلەسى قاراستىرىلىپ جاتىر. بۇل ينۆەستورلاردى تارتۋعا جانە ينفراقۇرىلىمدى جەتىلدىرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. سوڭعى جىلدارى ۇلتتىق پاركتەردە تۋريستىك سوقپاقتار جاسالىپ، ساپار-ورتالىقتارى اشىلىپ جاتىر. قازىرگى تاڭدا سەگىز ساپار-ورتالىعى جۇمىس ىستەيدى. ناتيجەسىندە ۇلتتىق پاركتەرگە كەلۋشىلەر سانى تۇراقتى تۇردە ءوسىپ كەلەدى. 2024 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 14 ۇلتتىق پارككە 2,8 ميلليون ادام بارعان. بۇل كورسەتكىش 2023 جىلمەن سالىستىرعاندا 18 پايىزعا ارتقان.

تۋريستەر ءۇشىن قولايلى جاعداي جاساۋ ماقساتىندا شەكارالىق وتكىزۋ پۋنكتتەرىندە ۇيىمداسقان تۋريستىك توپتارعا ارنالعان «جاسىل ءدالىز» جۇيەسىن ەنگىزۋ جوسپارلانىپ وتىر. قازىرگى ۋاقىتتا بۇل تەتىك رەسەي مەن قىرعىزستان شەكاراسىندا سىناق رەجيمىندە جۇمىس ىستەپ تۇر.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن الماتى تاۋ كلاستەرىن دامىتۋ جونىندەگى كەشەندى جوسپار ازىرلەنگەن. ونىڭ باستى ماقساتى – تاۋ ءتۋريزمىن دامىتۋ ارقىلى ەلگە كەلەتىن تۋريستەر سانىن ارتتىرۋ. حالىقارالىق تاجىريبەگە سۇيەنسەك، تاۋ تۋريزمىمەن اينالىساتىن ساياحاتشىلاردىڭ ورتاشا شىعىنى شامامەن 350 دوللاردى قۇرايدى. بۇل جاعاجاي تۋريزمىندەگى ورتاشا شىعىننان بىرنەشە ەسە جوعارى.

سونىمەن قاتار شىعىس قازاقستان وبلىسىندا دا تاۋ ءتۋريزمىن دامىتۋ مۇمكىندىگى زور. وسى باعىتتا كاتونقاراعاي مەن زايسان قالالارىندا جاڭا اۋەجايلار سالىنىپ جاتىر. بولاشاقتا شامامەن 1000 گەكتار اۋماقتا ۇزىندىعى 70 شاقىرىمعا دەيىن جەتەتىن شاڭعى تراسسالارىن سالۋ جوسپارلانعان.

ماڭعىستاۋ ءوڭىرىن دامىتۋعا ارنالعان كەشەندى جوسپار دا ەرەكشە ماڭىزعا يە. بۇل جوبا اياسىندا ينفراقۇرىلىمدى جەتىلدىرۋ جانە اباتتاندىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ، تۇزبايىر، قىزىلقۇپ، تورىش جانە ايراقتى سياقتى تابيعي كورىكتى ورىندارعا قولجەتىمدىلىك ارتپاق. سونىڭ ناتيجەسىندە جاڭا تۋريستىك نىساندار اشىلىپ، ءوڭىردىڭ تۋريستىك تارتىمدىلىعى كۇشەيەدى.

جالپى العاندا، قازاقستان ءتۋريزمنىڭ ءتۇرلى باعىتتارىن قاتار دامىتۋعا كۇش سالىپ وتىر. اسىرەسە ەتنو-مادەني، بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر ءتۋريزمى، مەديتسينالىق جانە ساۋىقتىرۋ ءتۋريزمى، ىسكەرلىك تۋريزم، كاراۆانينگ جانە اۆتوتۋريزم باعىتتارى باسىمدىققا يە. بۇل شارالاردىڭ بارلىعى ەلىمىزدىڭ تابيعي بايلىعى مەن مادەني مۇراسىن ءتيىمدى پايدالانىپ، قازاقستاندى حالىقارالىق دەڭگەيدەگى تارتىمدى تۋريستىك باعىتتاردىڭ بىرىنە اينالدىرۋعا باعىتتالعان.

Abai.kz