"حالىق ءۇنى" تاۋەلسىز باقىلاۋشىلار توبىنىڭ قورىتىندى مالىمدەمەسى
«حالىق ءۇنى» تاۋەلسىز باقىلاۋشىلار توبى 15-ناۋرىزدا رەفەرەندۋم بارىسىن باقىلادى. بۇگىن توپ وكىلدەرى رەفەرەندۋمعا قاتىستى مالىمدەمە جاسادى. مالىمدەمە ءماتىنىن تومەندە تولىق ۇسىندىق.

2026 جىلعى 16 ناۋرىزدا «حالىق ءۇنى» تاۋەلسىز باقىلاۋشىلار توبىنىڭ ورتالىق شتابى 15 ناۋرىز كۇنى وتكەن رەفەرەندۋمداعى داۋىس بەرۋ پروتسەسىن باقىلاۋ ناتيجەلەرى بويىنشا الدىن-الا ەسەپتى جاريالايدى.
رەفەرەندۋم كۇنى «حالىق ءۇنى» قوزعالىسىنىڭ باقىلاۋشىلارى قازاقستاننىڭ 11 قالاسىنداعى 1200-دەن استام سايلاۋ ۋچاسكەسىندە داۋىس بەرۋ پروتسەسىنە مونيتورينگ جۇرگىزدى. باقىلاۋدىڭ مۇنداي اۋقىمدى كولەمى ەلىمىزدەگى كوپتەگەن ۋچاسكەلەردەگى جاعدايدىڭ وبەكتيۆتى كورىنىسىن الۋعا مۇمكىندىك بەردى.
«حالىق ءۇنى» تاۋەلسىز باقىلاۋشىلار توبى، رەفەرەندۋم وتەتىن كۇن جاريالانعاننان كەيىن بىرىككەن بەلسەندى ازاماتتاردىڭ قوزعالىسى. قوزعالىستىڭ نەگىزگى شتابى الماتى قالاسىندا ورنالاسقان. سونىمەن قاتار، قوزعالىستى قولداۋشىلار مەن باقىلاۋشىلار جەلىسى قازاقستاننىڭ ءارتۇرلى وڭىرلەرىن قامتىدى.
الماتىدان بولەك، باقىلاۋ جۇمىستارى استانا، شىمكەنت، تۇركىستان، قىزىلوردا، اقتوبە، ورال، سەمەي، تاراز، قوناەۆ جانە تالدىقورعان قالالارىندا جۇرگىزىلدى. وسىلايشا قوزعالىستىڭ باقىلاۋ ميسسياسى ەلدىڭ نەگىزگى ەلدى-مەكەندەرىن قامتىپ، داۋىس بەرۋ بارىسى تۋرالى جان-جاقتى مالىمەت جيناۋعا مۇمكىندىك الدى.
باقىلاۋ ميسسياسىنا دايىندىق اياسىندا 11 قالادا 2000-نان استام ازامات ەلەكتورالدىق باقىلاۋ ادىستەرى بويىنشا ارنايى وقىتۋدان ءوتتى. باقىلاۋشىلاردى وقىتۋدى قوعامدىق-ساياسي پروتسەستەر سالاسىنداعى تانىمال ساراپشىلار — بەلگىلى ساياساتتانۋشى دوس كوشىم جانە قوعام قايراتكەرى بەكنۇر كيسيكوۆ ىسكە اسىردى.
وقىتۋ قورىتىندىسى بويىنشا، دايىندىقتان وتكەن ازاماتتاردىڭ ىشىنەن 1200 باقىلاۋشى ىرىكتەلىپ، ولارعا سايلاۋ ۋچاسكەلەرىندە باقىلاۋ جۇرگىزۋ ءۇشىن رەسمي جولدامالار بەرىلدى.
«حالىق ءۇنى» قوزعالىسى وزىنە العان مىندەتتەمەلەردى تولىق ورىندادى. داۋىس بەرۋ كۇنى ءبىزدىڭ باقىلاۋشىلار تاڭەرتەڭنەن باستام بارلىق راسىمدەر اياقتالعانعا دەيىن ۋچاسكەلەردە جۇمىس ىستەپ، ازاماتتىق باقىلاۋدى بارىنشا تولىق ءارى ساپالى جۇرگىزۋگە كۇش سالدى.
جالپى العاندا، داۋىس بەرۋدىڭ نەگىزگى راسىمدەرى قولدانىستاعى زاڭناما اياسىندا وتكەنىن اتاپ وتۋگە بولادى. ءبىزدىڭ وكىلدەردىڭ باقىلاۋىنا سايكەس، سايلاۋشىلاردىڭ بەلسەندىلىگى جوعارى بولدى، ال ۋچاسكەلىك كوميسسيا مۇشەلەرىنىڭ باسىم بولىگى قاجەتتى كاسىبي جانە ۇيىمداستىرۋشىلىق دايىندىق دەڭگەيىن كورسەتتى.
سونىمەن قاتار، باقىلاۋ بارىسىندا ءارتۇرلى سيپاتتاعى 200-دەن استام زاڭبۇزۋشىلىق فاكتىسى تىركەلدى. بۇل جاعدايلار ۋاكىلەتتى ورگاندار تاراپىنان تالداۋدى جانە نازار اۋدارۋدى قاجەت ەتەدى.
باقىلاۋشىلار تاراپىنان ەڭ ءجيى تىركەلگەن زاڭبۇزۋشىلىق فاكتىلەرى مىنالار بولدى:
— بىرنەشە ادامنىڭ ءبىر مەزگىلدە داۋىس بەرۋ كابينالارىنا بىرگە كىرۋى، بۇل داۋىس بەرۋ قۇپيالىلىعى قاعيداتىنا قايشى كەلەدى;
— باقىلاۋشىلاردى تىركەۋدەن باس تارتۋ، سونداي-اق ولاردىڭ زاڭدى قىزمەتى مەن قۇقىقتارىنا نەمقۇرايلى قاراۋ;
— سايلاۋشىلار مەن ۋچاسكەلىك كوميسسيالار اراسىنداعى كيكىلجىڭدەر;
— جەكە كۋالىك كورسەتپەي داۋىس بەرۋگە تالپىنۋ;
— سونداي-اق وزگە دە جەكەلەگەن راسىمدىك بۇزۋشىلىقتار.
ءاربىر تىركەلگەن جاعداي بويىنشا باقىلاۋشىلار ءتيىستى اكتىلەر مەن حاتتامالار راسىمدەدى. بۇل قۇجاتتار انىقتالعان فاكتىلەردى رەسمي تۇردە تىركەيدى. قازىرگى ۋاقىتتا الىنعان اقپاراتتى جيناۋ، جۇيەلەۋ جانە قوسىمشا تەكسەرۋ جۇمىستارى جالعاسۋدا.
جاقىن ارادا بارلىق جينالعان ماتەريالدار قورىتىندىلانىپ، ءارى قاراي تالداۋ جانە تالقىلاۋ ءۇشىن ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنا جولدانادى. ءبىز انىقتالعان كەمشىلىكتەر كونسترۋكتيۆتى ديالوگتىڭ تاقىرىبىنا اينالىپ، ەلەكتورالدىق راسىمدەردى جەتىلدىرۋ بارىسىندا ەسكەرىلەتىنىنە سەنىم بىلدىرەمىز.
«حالىق ءۇنى» توبى تاۋەلسىز باقىلاۋ ميسسياسىن جۇزەگە اسىرا وتىرىپ، وتكىزىلگەن رەفەرەندۋم ناتيجەلەرىنە كۇمان كەلتىرمەيدى. ءبىزدىڭ نەگىزگى ماقساتىمىز — پروتسەسستى باقىلاۋ، كەمشىلىكتەردى انىقتاۋ جانە ولاردىڭ جويىلۋىنا ىقپال ەتۋ.
ءبىز ازاماتتىق باقىلاۋ زاماناۋي دەموكراتيانىڭ ماڭىزدى ەلەمەنتتەرىنىڭ ءبىرى ەكەنىنە سەنىمدىمىز. قوعامنىڭ سايلاۋ راسىمدەرىن باقىلاۋعا بەلسەندى قاتىسۋى مەملەكەتتىك ينستيتۋتتارعا دەگەن سەنىمدى نىعايتىپ، جوعارى ەلەكتورالدىق مادەنيەتتى قالىپتاستىرۋعا ىقپال ەتەدى.
«حالىق ءۇنى» توبى وتكىزىلگەن باقىلاۋ ميسسياسى قازاقستانداعى دەموكراتيالىق ينستيتۋتتاردىڭ دامۋىنا ازاماتتىق قوعام تاراپىنان قوسىلعان ماڭىزدى ۇلەس بولدى دەپ ەسەپتەيدى. ءبىز الداعى ۋاقىتتا دا ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىمەن جانە وزگە دە مۇددەلى تاراپتارمەن ەلەكتورالدىق پروتسەستەردىڭ اشىقتىعى مەن ساپاسىن ارتتىرۋ ماقساتىندا ىنتىماقتاستىقتى جالعاستىرۋعا نيەتتىمىز.
ءبىز جۇرگىزىلگەن جۇمىس پەن جاسالعان ۇسىنىستار داۋىس بەرۋدى ۇيىمداستىرۋ پروتسەسىن جەتىلدىرۋگە جانە سايلاۋ ورگاندارىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا ىقپال ەتەدى دەپ سەنەمىز.
Abai.kz