وتكەن اپتادا لەنينگراد وبلىسىنداعى پورتتى قالا ۋست‑لۋگادا قازاق جاستارى مەن جەرگىلىكتى كۇزەت اگەنتىگى قىزمەتكەرلەرى اراسىندا جاپپاي توبەلەس ورىن العانى تۋرالى حابار جۇرتتى ءدۇر سىلكىندىردى.

وسىعان بايلانىستى، قازاقستاننىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى رەسەيدىڭ ۋست-لۋگا كەنتىندەگى جاپپاي توبەلەسكە قاتىستى جاڭا مالىمەتتەرمەن ءبولىستى:

28 ناۋرىزدا سانكت-پەتەربۋرگتەگى كونسۋلدىق قىزمەتكەرلەرى سول جاقتا جۇمىس ىستەيتىن جانە قاماۋعا الىنعان قازاقستاندىقتارمەن كەزدەستى. كونسۋلدىقتىڭ حابارلاۋىنشا، باستاپقىدا جۇزدەگەن ادام قاتىسقان جانجالدان سوڭ وتىزدان استام ادام ۇستالىپ، تەكسەرىستەن كەيىن باسىم بولىگى بوساتىلعان. الايدا، بىرنەشە ادامعا، ونىڭ ىشىندە قازاقستاندىقتارعا دا سوت شەشىمىمەن 10 تاۋلىككە اكىمشىلىك قاماۋ جازاسى كەسىلگەن. تاعى ءۇش قازاقستاندىققا قاتىستى تەرگەۋ ءالى جالعاسىپ جاتىر. ۆەدومستۆو زارداپ شەككەندەر جوق ەكەنىن جانە بارلىعىنا قۇقىقتىق كومەك كورسەتىلىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى. 

سۋرەت: vedomosti.ru سايتىنان الىندى.

وقيعادان كەيىن، ۆاحتالىق كەنتتە جۇمىسشىلار، رەسەي پوليتسياسى، جۇمىس بەرۋشى جانە كۇزەت اگەنتتىگى باس قوسىپ، جاعدايدى تالقىلاعان. رەسەي مەملەكەتتىك دۋماسىنىڭ دەپۋتاتى ادام دەليمحانوۆ بۇل كەزدەسۋگە شەشەن وكىلدەرىنىڭ دە قاتىسىپ، قازاقستان كونسۋلىمەن ورتاق مامىلەگە كەلگەنىن مالىمدەدى.

ول بۇل قاقتىعىستىڭ ەشقانداي ۇلتتىق نەمەسە ءدىني استارى جوق ەكەنىن، ونىڭ جاي عانا تۇرمىستىق كيكىلجىڭ ەكەنىن قاداپ ايتتى. سونداي-اق دەليمحانوۆ قازاقتاردى باۋىرلاس حالىق دەپ اتاپ، مۇنداي تۇرمىستىق داۋلاردىڭ ۇلتارالىق قاقتىعىسقا ۇلاسۋىنا قاتاڭ تۇردە جول بەرمەيتىنىن ەسكەرتتى.

بىراق، بۇعان دەيىن جەلىدە كۇزەتشىلەردىڭ جۇمىسشىلاردى كۇشپەن اكەتىپ جاتقانى جانە حالىق ورتاسىنا كولىك باسىپ كىرگەنى بەينەلەنگەن كادرلار تاراعان بولاتىن ال، قاقتىعىس قازاقستاندىق جۇمىسشىلار مەن جەرگىلىكتى كۇزەتشىلەر اراسىنداعى داۋدان باستالعانى حابارلانعان.

سۋرەت: qaz.ulysmedia.kz سايتىنان الىندى.

وسى جانجالدان كەيىن، قازاقستاندىقتاردا ەلىمىزدىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنە، قازاقستاننىڭ رەسەيدەگى ەلشىلىگىنىڭ باسشىسى، باس ەلشى داۋرەن اباەۆقا ونداعان سۇراقتار قويعىسى كەلەدى, ماسەلەن، كۇنى كەشە جەلىلەردە مىناداي حابار تارادى. گەرمانيا DW اقپارات اگەنتتىگى:

«لەنينگراد وبلىسىنداعى ۋست-لۋگا پورتى جەكسەنبىگە قاراعان ءتۇنى، 29 ناۋرىزدا، ۋكرايناعا تيەسىلى ۇشقىشسىز اپپاراتتاردىڭ كەزەكتى سوققىسىنا ۇشىرادى. ءوڭىر گۋبەرناتورى الەكساندر دروزدەنكو پورتتا ءورت شىعىپ، زاقىم كەلگەنىن حابارلادى، بىراق ولاردىڭ ناقتى سيپاتىن ناقتىلاعان جوق، سونداي-اق زارداپ شەككەندەر جوق ەكەنىن قوستى.

سوڭعى ءبىر اپتا ىشىندە بالتىق تەڭىزىندەگى پريمورسك پورتى مەن ۋست-لۋگا پورتى بىرنەشە رەت درون شابۋىلىنا ۇشىرادى. 22 ناۋرىزدا ەكى پورت تا مۇناي مەن مۇناي ونىمدەرىن تيەۋدى توقتاتتى، 23 ناۋرىزدا پريمورسك پورتىندا بىرنەشە جانارماي رەزەرۆۋارى ورتەندى، ال 25 ناۋرىزدا ۋست-لۋگا پورتىندا ءورت شىقتى.

25 ناۋرىزداعى شابۋىلدىڭ سالدارىنان نوۆاتەك كومپانياسى ۋست-لۋگاداعى كەشەنىندە تۇراقتى گاز كوندەنساتىن وڭدەۋدى جانە نافتا ەكسپورتىن توقتاتتى. Reuters اگەنتتىگىنىڭ دەرەككوزدەرىنە سۇيەنسەك، سوققى مۇناي ونىمدەرىن تسيستەرنالاردان تۇسىرۋگە ارنالعان تەمىرجول ەستاكاداسىن زاقىمداعان، سودان كەيىن «ۋست-لۋگا ويل» تەرمينالى جانارماي قابىلداۋدى توقتاتقان»، - دەپ جازدى.

مىنە، وسى دەرەكتەردەن ءبىز رەسەي تەرريتورياسىنا ۋكراينادان جاسالىپ جاتقان اۋە شابۋىلدارى ۋست‑لۋگا پورتىن دا قامتىعانىن كورەمىز.

ەندەشە:

1. سوعىس ءورتى شارپىعان ايماقتان قازاقستاندىقتاردى الىپ كەتۋ ءۇشىن رەسەيدەگى قازاقستان ەلشىلىگى قانداي شارالار جاساپ جاتىر؟

2. وسى ماسەلە تۋرالى ءبىزدىڭ «رەسەيشىل ەلشىمىز» داۋرەن اباەۆ نەگە ءوزى تىكەلەي ەفيرگە شىعۋدان، ناقتى جوسپارىمەن تانىستىرۋدان تىس قالۋدا؟

3. قازاق جاستارىن رەسەيدىڭ قاۋىپتى سوعىس ايماعىنا جۇمىسقا تارتۋ ءىسىن كىمدەر جۇرگىزگەن؟ ونى ەلىمىزدىڭ قاۋىپسىزدىك ورگاندارى باقىلاۋعا الدى ما؟

4. ەلىمىزدە بانگلادەش، پاكىستان، ءۇندىستان، افريكا ەلدەرىنەن، تىپتەن، قىتايدان، رەسەيدەن (كورشى وزبەكستان مەن تاجىكستاندى، قىرعىزستاندى ايتپاعاننىڭ وزىندە), مىڭداعان ميگرانتتار كەلىپ، جۇمىس ىستەپ جاتىر. ءبىزدىڭ بيلىك ونى ەكونوميكانىڭ قارقىندى دامي باستاۋىمەن بايلانىستى دەپ، ولارعا قانشاما كۆوتا بەرىلگەنىن جاريا ەتۋدە...

5. بىراق، سوعان قاراماستان، مىڭداعىن قازاقستاندىقتار رەسەيگە، ەۋروپاعا، وڭتۇستىك كورەياعا جۇمىسقا اعىلىپ كەتىپ جاتىر... مىنە، وسى ماسەلە ءبىزدى قاتتى ويلاندىرادى: نە سەبەپتەن، قازاق جاستارى شەت ەلدەرگە، سونىڭ ىشىندە سوعىسىپ جاتقان رەسەيگە جۇمىسقا كەتۋدە؟ وسى ماسەلەنى رەسەيدەگى ەلشىلىك جان‑جاقتى تالقىلاپ، قازاقستاندى الدىن‑الا حاباردار ەتىپ وتىرۋعا مىندەتتى ەمەس پە؟ بىراق، ونداي بەلسەندىلىك بايقالمايدى...

وتكەن جىلى رەسەيگە بارعان قازاقستاندىق جىگىتتى رەسەي پوليتسياسى ۇستاپ الىپ، «ناركوتيك» دەگەن سىلتاۋمەن، ۋكرايناعا سوعىسقا بارۋعا قيناعانى تۋرالى دەرەك شىققان بولاتىن. قازىر ول جىگىتتىڭ تاعدىرى بەلگىسىز، بىراق، قازاقستاندا وتكەن جىلدان بەرى 700 قازاقستان ازاماتىنا ۋكرايناداعى سوعىسقا قاتىسقانى ءۇشىن ءىس قوزعالىپ، سوتقا تارتىلعانى بەلگىلى.

مىنە، وسى جاعدايدا ءبىزدىڭ جاستار، قولداۋدى ەڭ الدىمەن رەسەيدەگى قازاقستان ەلشىلىگىنەن تابۋى كەرەك قوي؟ جاستاردى مۇمكىن بولار قاۋىپ‑قاتەردەن ساقتاندىرىپ، ەسكەرتىپ وتىرۋ سولاردىڭ تىكەلەي مىندەتى.

وكىنىشكە وراي، ەلشىلىك «ءوز كۇنىن ءوزى كورىپ جاتقان» اۆتونومدى ءبىر مەكەمەگە اينالىپ كەتكەندەي...

Abai.kz