اباي وبلىسىندا وتكەن «تسيفرلاندىرۋ جانە جاساندى ينتەللەكت» اتتى وڭىرلىك جاستار فورۋمىندا ونىڭ قازىرگى قولعا الىنىپ جاتقان مەملەكەتتىك دامۋ باعدارلامالارىمەن ساباقتاستىعى كورىنىس تاپتى. ءىس-شارا جاستاردىڭ ينتەللەكتۋالدى كاپيتالىن دامىتۋداعى جانە ەلىمىزدىڭ تسيفرلىق ەكونوميكاعا كوشۋ پروتسەسىندەگى رولىنە قوسقان ايماقتىق ۇلەس بولىپ تابىلدى.

جاستار ساياساتىنىڭ ستراتەگيالىق ماڭىزى جانە مەملەكەتتىك ساياسات

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاماناۋي دامۋ كەزەڭى ەكونوميكانى تسيفرلىق ترانسفورماتسيالاۋ جانە جاساندى ينتەللەكت (جي) تەحنولوگيالارىن ەنگىزۋمەن سيپاتتالادى. اباي وبلىسىندا «اۋىل» پارتياسىنىڭ باستاماسىمەن اباي وبلىسى وڭىرلىك Auyl Jastary جاستارىنىڭ قاتىسۋىمەن ۇيىمداستىرىلعان فورۋم مەملەكەتتىڭ «تسيفرلىق قازاقستان» ستراتەگيالىق باعىتىنىڭ ايماقتىق دەڭگەيدە ىسكە اسۋىنىڭ ايقىن كورىنىسى بولىپ تابىلادى.

وڭىرلىك جاستاردىڭ تسيفرلىق ساۋاتتىلىعىن ارتتىرۋ — ۇلتتىق باسەكەگە قابىلەتتىلىكتى نىعايتۋدىڭ نەگىزگى فاكتورى. فورۋم بارىسىندا تالقىلانعان ماسەلەلەر ەلىمىزدىڭ جي سالاسىنداعى حالىقارالىق حابقا اينالۋ ستراتەگياسىمەن تىكەلەي ۇندەسەدى.

ادام كاپيتالى جانە يننوۆاتسيالىق پوتەنتسيال

عىلىمي تۇرعىدان العاندا، جاستار — يننوۆاتسيالىق ءبىلىم مەن تەحنولوگيالاردى جەدەل يگەرۋگە بەيىم ەڭ ديناميكالىق الەۋمەتتىك توپ. فورۋمنىڭ 100-گە جۋىق جاستىڭ باسىن قوسۋى تومەندەگىدەي ماڭىزدى مىندەتتەردى شەشۋگە باعىتتالدى:

تسيفرلىق تەڭسىزدىكتى جويۋ: اۋىلدىق ايماقتار مەن قالا جاستارىنىڭ تەحنولوگيالىق مۇمكىندىكتەرىن تەڭەستىرۋ;

كاسىبي رەفلەكسيا: جاڭا تەحنولوگيالار جاعدايىنداعى زاماناۋي ماماندىقتاردىڭ (Data Science, Machine Learning, ت.ب.) ترانسفورماتسياسىن ءتۇسىنۋ;

تاجىريبەلىك كوۋچينگ: تەوريالىق ءبىلىمدى پراكتيكالىق جوبالارعا اينالدىرۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ديالوگتىق الاڭ قۇرۋ.

جاستار ساياساتىنداعى ساياسي جانە الەۋمەتتىك ينستيتۋتتاردىڭ ءرولى

قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى س. ەگىزباەۆ تاراپىنان كورسەتىلگەن قولداۋ مەملەكەتتىك بيلىك پەن ازاماتتىق قوعام ينستيتۋتتارىنىڭ (پارتيالىق قۇرىلىمداردىڭ) ەلدىڭ تسيفرلىق كۇن ءتارتىبىن قالىپتاستىرۋداعى شوعىرلانۋىن كورسەتەدى. بەلسەندى جاستاردى ماراپاتتاۋ — بۇل الەۋمەتتىك ىنتالاندىرۋ تەتىگى، ول جاس مامانداردىڭ قوعامدىق جانە تەحنولوگيالىق دامۋعا قوسقان ۇلەسىن عىلىمي-تاجىريبەلىك دەڭگەيدە ينستيتۋتسيوناليزاتسيالاۋ بولىپ تابىلادى.

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ دامۋ پاراديگماسىندا تسيفرلاندىرۋ مەن جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالارى ستراتەگيالىق باسىمدىققا يە. سوڭعى جىلدارى جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان «تسيفرلىق قازاقستان» باعدارلاماسى، مەملەكەتتىك قىزمەتتەردىڭ اۆتوماتتاندىرىلۋى، ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنە EdTech شەشىمدەرىنىڭ ەنگىزىلۋى — وسى باعىتتاعى جۇيەلى ساياساتتىڭ ايقىن كورىنىسى. وسى تۇرعىدان العاندا، اباي وبلىسىنداعى جاستار فورۋمى اتالعان ۇلتتىق ساياساتتىڭ وڭىرلىك دەڭگەيدە ناقتى ىسكە اسىرىلۋ مەحانيزمدەرىنىڭ ءبىرى رەتىندە قاراستىرىلدى.

فورۋمنىڭ باستى ماقساتى — جاستاردىڭ تسيفرلىق ساۋاتتىلىعىن ارتتىرۋ جانە جاساندى ينتەللەكت مۇمكىندىكتەرىن كەڭىنەن تانىستىرۋ — قازىرگى ەڭبەك نارىعىنىڭ ترانسفورماتسياسىنا جاۋاپ بەرەتىن وزەكتى مىندەتتەرمەن ۇندەستىك بولىپ تابىلدى. عىلىمي زەرتتەۋلەر كورسەتكەندەي، تسيفرلىق داعدىلار مەن AI تەحنولوگيالارىن مەڭگەرۋ XXI عاسىرداعى باسەكەگە قابىلەتتىلىكتىڭ نەگىزگى فاكتورلارىنىڭ بىرىنە اينالىپ وتىر. وسىعان بايلانىستى فورۋم بارىسىندا تالقىلانعان زاماناۋي ماماندىقتار مەن تسيفرلىق ورتاداعى مۇمكىندىكتەر جاستاردى جاڭا ەكونوميكالىق احۋالعا بەيىمدەۋگە باعىتتالدى.

ءىس-شارانىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى قىرى — وڭىرلىك يننوۆاتسيالىق ەكوجۇيەنى قالىپتاستىرۋعا ىقپال ەتۋى بولدى. ءارتۇرلى اۋدان-قالالاردان كەلگەن جاستاردىڭ تاجىريبە الماسۋى، جاڭا يدەيالار مەن جوبالاردىڭ پايدا بولۋى — ءبىلىم ەكونوميكاسىنىڭ دامۋىنا نەگىز بولاتىن گوريزونتالدى بايلانىستاردى كۇشەيتەدى. بۇل ءوز كەزەگىندە وڭىرلىك تەڭگەرىمدى دامۋدى قامتاماسىز ەتۋگە جانە ۋربانيزاتسيا قىسىمىن ازايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

ءسوز ءتۇيىنى: اباي وبلىسىندا وتكەن وڭىرلىك فورۋم جاي عانا ءىس-شارا ەمەس، ول قازاقستاننىڭ ينتەللەكتۋالدى ۇلت قالىپتاستىرۋ جولىنداعى جۇيەلى قادامنىڭ وزىندىك قىلاڭ بەرۋى رەتىندە باعالانۋعا ءتيىس. جاساندى ينتەللەكت پەن تسيفرلاندىرۋ ۇدەرىستەرىن جاستار اراسىندا ناسيحاتتاۋ — ەل ەكونوميكاسىنىڭ شيكىزاتتىق باعىتتان تەحنولوگيالىق باعىتقا ترانسفورماتسيالانۋىنىڭ كەپىلى بولىپ تابىلادى. مۇنداي باستامالار وڭىرلەردىڭ يننوۆاتسيالىق ەكوجۇيەسىن دامىتۋعا جانە قازاقستاننىڭ جاھاندىق تسيفرلىق كەڭىستىكتەگى پوزيتسياسىن نىعايتۋعا نەگىز بولادى.

Abai.kz