ساۋالناما: قازاقستاندىقتاردىڭ 70%-دان استامى سايلاۋدا داۋىس بەرۋدى جوسپارلاپ وتىر
سايلاۋ ازاماتتاردىڭ ەل ىسىنە ارالاسۋى مەن ساياسي بەلسەندىلىگىنىڭ ماڭىزدى كورسەتكىشى سانالادى.
ەۋرازيالىق ينتەگراتسيا ينستيتۋتى 2026 جىلدىڭ 3-13 شىلدەسى ارالىعىندا قازاقستاننىڭ 17 وبلىسى مەن استانا، الماتى جانە شىمكەنت قالالارىندا ازاماتتار اراسىندا بەتپە-بەت (face-to-face) ساۋالناما جۇرگىزدى. جالپى ىرىكتەۋ اۋقىمى 1640 رەسپوندەنتتى قۇرادى.
ساۋالناما قازاقستاندىقتاردىڭ الداعى سايلاۋ پروتسەسىنە دەگەن ىنتا-ىقىلاسى جوعارى ەكەنىن كورسەتتى.
رەسپوندەنتتەرگە الداعى جەكسەنبىدە قۇرىلتاي سايلاۋى وتكەن جاعدايدا داۋىس بەرۋگە باراتىن-بارمايتىنى جايلى سۇراق قويىلدى.
«ەگەر سايلاۋ الداعى جەكسەنبىدە وتسە، ءسىز داۋىس بەرۋدى جوسپارلاپ وتىرسىز با؟» دەگەن سۇراققا ساۋالناماعا قاتىسۋشىلاردىڭ 72,1%-ى وڭ جاۋاپ بەردى، ياعني، سايلاۋ ۋچاسكەلەرىنە بارۋعا دايىن ەكەنىن ءبىلدىردى. رەسپوندەنتتەردىڭ 14,2%-ى سەنىمدى ەمەس ەكەنىن ءبىلدىرىپ، داۋىس بەرمەيتىنىن ايتتى، ال 13,7%-ى ناقتى جاۋاپ بەرە المادى.
رەسپوندەنتتەرگە قازىرگى ۋاقىتتا قاي پارتياعا داۋىس بەرەتىندەرى جايلى «ەگەر سايلاۋ الداعى جەكسەنبىدە وتسە، ءسىز قاي پارتياعا داۋىس بەرەر ەدىڭىز؟» دەگەن سۇراق قويىلدى.
پارتيالار رەيتينگىندە «ادىلەت» پارتياسى كوش باستاپ تۇر، بۇگىندە وعان رەسپوندەنتتەردىڭ 61,7%-ى داۋىس بەرۋگە دايىن.
ەكىنشى ورىندا – «اۋىل» پارتياسى، وعان رەسپوندەنتتەردىڭ 5,1%-ى داۋىس بەرەتىنىن ايتقان.
«Respublica» پارتياسى مەن «اق جول» پارتياسىنىڭ رەيتينگتەرى شامالاس – سايكەسىنشە، 4,5% جانە 4,1%.
سونداي-اق، قازاقستان حالىق پارتياسى (3,6%) مەن جالپىۇلتتىق سوتسيال-دەموكراتيالىق پارتياسىنىڭ (3,5%) رەيتينگتەرى شامامەن ءبىر دەڭگەيدە.
«بايتاق» جاسىلدار پارتياسىن رەسپوندەنتتەردىڭ 0,7%-ى قولدايدى.
رەسپوندەنتتەردىڭ 2,6%-ى «بارلىعىنا قارسى» دەپ داۋىس بەرۋگە نيەتتى، ال 14,2%-ى ءالى شەشىم قابىلداعان جوق.
ساۋالناما قورىتىندىسى رەسپوندەنتتەردىڭ كوڭىل-كۇيىنە سايلاۋ جاريالانعاننان كەيىن بايقالعان ساياسي پارتيالاردىڭ بەلسەندىلىگى ايتارلىقتاي اسەر ەتكەنىن كورسەتەدى. ساۋالنامانىڭ سوڭعى كەزەڭى پارتيالاردىڭ سايلاۋالدى باعدارلامالارى بەكىتىلىپ، كانديداتتار تىزىمدەرى جاريالانعان سەزدەرى ءوتىپ جاتقان كەزىنە تۇسپا-تۇس كەلدى.
جالپى العاندا، زەرتتەۋ ازاماتتاردىڭ الداعى سايلاۋعا دەگەن ىقىلاسى ايتارلىقتاي جوعارى ەكەنىن، سونداي-اق پارتيالاردىڭ سايلاۋعا دايىندىق كەزەڭىندەگى بەلسەندىلىگى سايلاۋشىلاردىڭ كوزقاراسىنا قانشالىقتى اسەر ەتەتىنىن كورسەتەدى.
ىرىكتەۋ تاڭدالعان پارامەترلەر بويىنشا (ايماق، تۇرعىلىقتى جەرى (قالا/اۋىل), جىنىسى، جاسى جانە ەتنوسى) رەپرەزەنتاتيۆتى بولىپ تابىلادى، ولار 18 جاستان اسقان ازاماتتاردىڭ الەۋمەتتىك-دەموگرافيالىق قۇرامىنىڭ ءتيىستى ۇلەستەرىنە جۋىقتايدى (قر ستراتەگيالىق جوسپارلاۋ جانە رەفورمالار اگەنتتىگىنىڭ ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ 2026 جىلعى ساۋىردەگى دەرەكتەرى بويىنشا). ىرىكتەۋدىڭ 95% سەنىمدىلىك دەڭگەيىندەگى قاتەلىك شەگى ±1,18%-دان اسپايدى.
ەۋرازيالىق ينتەگراتسيا ينستيتۋتى بۇل دەرەكتەردى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ 2026 جىلعى 3 شىلدەدەگى №وسك-11-07/زت-س-30 جازباشا حابارلاماسىنا سۇيەنە وتىرىپ جاريالايدى.
Abai.kz