سەيسەنبى, 10 قاراشا 2026
جاڭالىقتار 108 0 پىكىر 10 قاراشا, 2026 ساعات 16:55

قازاقستاندىقتار تسيفرلىق تۇزاقتان قالاي قۇتىلادى؟

سۋرەت: kazpravda.kz سايتىنان الىندى.

بۇگىنگى تاڭدا سمارت ماك ۋاقىتىمىز بەن سانامىزدى جاۋلاپ الدى. ءبىر جاعىنان، ءاربىر مايدا-شۇيدە ءۇشىن اشىلاتىن جۇزدەگەن جۇمىس چاتتارى مەن تىنىمسىز كەلەتىن حابارلامالار جۇيكەمىزدى جۇقارتسا، ەكىنشى جاعىنان، وتاندىق Aitu سەكىلدى سۋپەر-قوسىمشالار بۇل «تسيفرلىق اۋىرتپالىقتى» ازايتىپ، ءومىرىمىزدى جەڭىلدەتۋگە تىرىسۋدا.

قۇرىلتاي دەپۋتاتى اسحات ايماعامبەتوۆ كوتەرگەن ماڭىزدى ماسەلە مەن ۇلتتىق مەسسەندجەردەگى جاڭا وزگەرىستەر قازىرگى قوعامنىڭ تسيفرلىق مادەنيەتىن تەرەڭ سارالاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. كەلەڭسىزدىكتەر مەن ودان شىعۋ جولدارىن بىرگە قاراستىرايىق.

 «چات توزاعى» جانە قولجەتىمدىلىك سيندرومى

دەپۋتات اسحات ايماگامبەتوۆ قازاقستاندىقتاردىڭ ءاربىر ۇساق-تۇيەك ءۇشىن جەكە جۇمىس چاتتارىن اشۋ ادەتىن قاتاڭ سىنعا الدى. شىنىندا دا، بۇگىندە قوعامدا قالىپتاسقان «ۇنەمى بايلانىستا بولۋ — جاۋاپكەرشىلىكتىڭ بەلگىسى» دەگەن قاتە تۇسىنىك ادامداردى كۇيزەلىسكە ۇشىراتۋدا.

اقپاراتتىق شۋ: تەلەفوننىڭ تىنىمسىز دىرىلدەۋى ميعا زور سالماق ءتۇسىرىپ، نازاردى شوعىرلاندىرۋعا مۇمكىندىك بەرمەيدى.

دەپۋتات تاجىريبەسى: ايماعامبەتوۆ بۇل ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن سمارتفونىنا «فوكۋستاۋ» رەجيمىن قوسىپ، حابارلامالاردى تەك ءار ءۇش ساعات سايىن عانا تەكسەرەتىنىن ايتادى.

التىن ەرەجە: شىن مانىندە شۇعىل جاعداي تۋىنداسا — قوڭىراۋ شالۋ كەرەك، ال شۇعىل ەمەس ماسەلەلەر بىرنەشە ساعات كۇتە الاتىنىن تۇسىنەتىن ۋاقىت كەلدى. قوعام ادامنىڭ تىنىعۋ قۇقىعىن سىيلاۋدى ۇيرەندى، بىراق ونىڭ «سابىرمەن، الاڭسىز جۇمىس ىستەۋ قۇقىعىن» ءالى دە مويىنداعىسى كەلمەيدى.

WhatsApp-تىڭ الەمدەگى ۇستەمدىگى مەن وتاندىق Aitu-نىڭ سەرپىلىسى

قازاقستاندىقتاردى وسى اقپاراتتىق باتپاقتان قۇتقارۋعا تىرىسىپ جاتقانداردىڭ ءبىرى — وتاندىق Aitu ۇلتتىق مەسسەندجەرى. بۇگىندە WhatsApp 13 ميلليوننان استام قولدانۋشىسى بار (ەل حالقىنىڭ 80%-دان استامى) نارىق كوشباسشىسى ەكەنى راس. الايدا ونىڭ جاپپاي چاتتارى مەن فايل الماسۋ كەزىندەگى قيىندىقتارى حالىقتى قاجىتىپ جىبەردى.

بۇعان جاۋاپ رەتىندە AI & Digital Bridge 2026 فورۋمىندا BTS Digital كومپانياسى Aitu مەسسەندجەرىنىڭ اۋقىمدى جاڭارتۋىن ۇسىندى:

AI to You (جاساندى ينتەللەكت): ەندى تسون-عا بارىپ، انىقتاما ىزدەۋدىڭ نەمەسە شەكسىز كىلتتەردى ەنگىزۋدىڭ قاجەتى جوق — بارلىعىن چاتتاعى ي-كومەكشى ءوزى تاۋىپ، رەتتەپ بەرەدى.

قاۋىپسىزدىك جانە ىڭعايلىلىق: ۆەريفيكاتسيالانعان مەملەكەتتىك ورگاندار مەن بيزنەس قانا حابارلاما جىبەرە الادى، ال ءتىلدى اۆتوماتتى تۇردە قازاق-ورىس تىلدەرىنە اۋدارۋ فۋنكتسياسى مەن ديالوگ ىشىندە اقشا اۋدارۋ جۇيەسى جۇمىستى ايتارلىقتاي جەڭىلدەتەدى.

قازىردىڭ وزىندە پلاتفورمادا 6,8 ملن قولدانۋشى تىركەلىپ، اي سايىنعى بەلسەندى اۋديتوريا 1 ميلليونعا جەتتى.

تسيفرلىق مادەنيەتتى قالاي وزگەرتەمىز؟

بىزدە قىزىق پارادوكس قالىپتاستى: ءبىر جاعىنان، مەملەكەت پەن IT-كومپانيالار ءومىرىمىزدى تسيفرلاندىرىپ، سمارت-شەشىمدەر (مىسالى، Aitu سياقتى سۋپەر-قوسىمشالار) ارقىلى ۋاقىتىمىزدى ۇنەمدەۋگە تىرىسۋدا. ەكىنشى جاعىنان، قاراپايىم جۇمىس ورنىنداعى شەكتەن تىس چاتتار مەن ءار حابارلاماعا دەرەۋ جاۋاپ بەرۋ ماجبۇرلەبى بۇل ارتىقشىلىقتاردىڭ كۇلىن كوككە ۇشىرىپ جاتىر.

ناعىز تسيفرلىق دامۋ تەك جاڭا مەسسەندجەرلەردى ورناتۋمەن شەكتەلمەيدى. ول بايلانىس مادەنيەتىن وزگەرتۋدەن باستالادى: جۇمىستان تىس ۋاقىتتا چاتتاردى ءوشىرۋ، شىنىمەن ماڭىزدى شارۋالاردى عانا تالقىلاۋ جانە ءاربىر ادامنىڭ جەكە شەكاراسى مەن تىنىشتىعىن سىيلاۋ.

Abai.kz

0 پىكىر