سەنبى, 4 ءساۋىر 2020
COVID-19 قازاقستاندا. جۇقتىرعاندار — 500. جازىلعاندار — 29. قايتىس بولعاندار — 4
جاڭالىقتار 1750 0 پىكىر 29 قىركۇيەك, 2011 ساعات 10:04

مەملەكەتتىك ءتىلدى قولداۋ – ەل بىرلىگىن قولداۋ!

مەملەكەتتىك ءتىلدى قولداۋ - ەل بىرلىگىن قولداۋ!

قادىرمەندى ءتىل جاناشىرلارى!

مەملەكەتتىك ءتىلدى قولداۋ - ەل بىرلىگىن قولداۋ!

قادىرمەندى ءتىل جاناشىرلارى!

وزدەرىڭىزگە ءمالىم، تاياۋدا ءبىز، ۇلت زيالىلارى، پارتيا، قوعامدىق ۇيىم مۇشەلەرى، اقىن-جازۋشىلار، وزگە دە ءتىل جاناشىرلارى بىرلەسىپ، مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ بۇگىنگى ايانىشتى جاعدايى تۋرالى ءباسپاسوز بەتتەرىندە اشىق حات جاريالادىق. اشىق حاتتا مەملەكەتتىك ءتىل توڭىرەگىندە قوردالانىپ قالعان وزگە دە جايتتەرمەن قاتار كونستيتۋتسيانىڭ 7-بابىنىڭ 2-تارماعىن الىپ تاستاۋ تۋرالى ماسەلە كوتەردىك. سەبەبى، كونستيتۋتسيانىڭ 7-بابىندا «مەملەكەتتىك ءتىل - قازاق ءتىلى» - دەپ بادىرايىپ جازىلىپ تۇرسا دا، 2-تارماققا «ورىس ءتىلى رەسمي تۇردە قازاق تىلىمەن تەڭ قولدانىلادى» دەگەن تىركەس ەندىرىلگەن. ەلىمىزدە ورىس ءتىلى ەكىنشى مەملەكەتتىك ءتىل بولا المايتىنىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسيالىق كەڭەسى بىرنەشە دۇركىن دالەلدەپ بەرسە دە، سول ءبىر 7-باپتىڭ 2-تارماعى جۇرتتى ءالى شاتاستىرىپ، ورىس ءتىلى زاڭسىز مەملەكەتتىك ءتىل ءرولىن اتقارىپ كەلە جاتىر. وسى ءۇشىن دە ءوزىمىزدىڭ كوپتەگەن شالاقازاقتارىمىز «بىزدە ورىس ءتىلى مەملەكەتتىك ءتىل عوي، سوندىقتان قازاق ءتىلىن ۇيرەنىپ اۋرە بولۋدىڭ قاجەتى نە؟» دەگەن ويدىڭ اۋقىمىنان شىعا الماي كەلەدى. ال ەلىمىزدە ورىس ءتىلى ەتنوسارالىق، حالىقارالىق قاتىناس، بايلانىس ءتىلى دەڭگەيىندە قالا بەرەدى. بۇعان ەشكىمنىڭ داۋى جوق. اتازاڭعا وسىنى نىعىزداپ ەنگىزۋىمىز قاجەت. ءبىزدىڭ بۇل ويىمىزدى كەيبىر ورىس ءتىلدى باسىلىمدار مەن عالامتور سايتتارى كوپە-كورىنەۋ بۇرمالاپ، جالا جابۋدا. ولار ءتىل جاناشىرلارىن اسىرە ۇلتشىل ەتىپ كورسەتىپ، رەسپۋبليكامىزداعى وزگە ۇلت وكىلدەرىن بىزگە قارسى ايداپ سالۋعا تىرىسىپ باعۋدا.

اشىق حاتتا اتاپ وتكەنىمىزدەي، ءبىز ارقاشاندا رەسپۋبليكامىزدا ورىس ءتىلىنىڭ جانە بارلىق ەتنوستار ءتىلىنىڭ، ولاردىڭ سالت-ساناسىنىڭ، رۋحاني قۇندىلىقتارىنىڭ سالتانات قۇرۋىن، وركەن جايۋىن قالايمىز. سول ىقىلاسىمىز، تالابىمىز ەشقاشان وزگەرىسكە تۇسپەك ەمەس. ال مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ ءالى كۇنگە دەيىن باسقا ەلدەردەگىدەي ءبارىمىزدى بىرىكتىرەتىن دارا كۇشكە اينالا الماعانى اششى شىندىق.

وسىعان وراي، 2011 جىلدىڭ 2 قازانىندا، جەكسەنبى كۇنى ساعات 11-دە، قالالىق اكىمشىلىكتىڭ ارنايى رۇقساتىمەن، الماتى قالاسىنداعى «سارىارقا» كينوتەاترىنىڭ ماڭىنداعى الاڭدا «مەملەكەتتىك ءتىلدى قولداۋ» اكتسياسىن وتكىزەمىز.

ەگەر سىزدەر، شىن مانىندە ۇلتىمىزدىڭ بولاشاعىنا، ونىڭ تىلىنە، دىلىنە، سالت-داستۇرىنە جاناشىرلىق تانىتساڭىزدار، وندا بىزبەن بىرگە بولاسىزدار! ءتىلسىز - ۇلت جويىلادى. ءتىلسىز - ۇلتتىق قۇندىلىقتاردىڭ ەشقايسىسى دا وركەن جايا المايدى. ەگەر ءبىز ماڭگۇرتتەنبەگەن، ءوز باعىت-باعدارى بار ۇلت ەكەندىگىمىزدى، رۋحاني كۇش ەكەندىگىمىزدى تانىتساق قانا، وزگەلەر دە بىزبەن ساناسادى. رۋحى ويانعان، نامىسىن جوعالتپاعان ەل ەكەندىگىمىزدى ايقىندار كەز كەلدى. بەيبىت كوڭىلمەن، شىنايى رۋحتاستىق جاعدايدا وتەتىن سول باسقوسۋدا شىنشىل وي-پىكىر توعىستىرالىق.

ۇيىمداستىرۋ كوميتەتى

 

رەسپۋبليكالىق «مەملەكەتتىك ءتىل»

قوعامدىق قوزعالىسىنىڭ توراعاسى

م. شاحانوۆقا

ءسىزدىڭ 2011 جىلدىڭ 16 قىركۇيەگىندەگى №36 اعىمداعى جىلدىڭ 02 قازانىندا «سارىارقا» كينوتەاترىنىڭ ارتىنداعى الاڭدا بەيبىت جيىن وتكىزۋ جونىندەگى جازعان وتىنىشىڭىزگە وراي تومەندەگىنى حابارلايمىز.

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 1995 جىلدىڭ 17 ناۋرىزىنداعى №2126 «قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا بەيبىت جينالىستار، ميتينگىلەر، شەرۋلەر، پيكەتتەر جانە دەمونستراتسيالار ۇيىمداستىرۋ مەن وتكىزۋ ءتارتىبى تۋرالى» زاڭىنىڭ 4-بابىنا جانە الماتى قالاسى ءماسليحاتىنىڭ ءحۇىىى سەسسياسىنىڭ 2005 جىلعى 29 شىلدەدەگى №167 شەشىمىنە سايكەس، الماتى قالاسىنىڭ اكىمدىگى «سارىارقا» كينوتەاترىنىڭ ارتىنداعى الاڭدا 2011 جىلى 02 قازانىندا ساعات 11.00-دەن 13.00-گە دەيىن بەيبىت جيىن وتكىزۋگە رۇقسات بەرەدى.

قوعامدىق قاۋىپسىزدىك پەن ايماقتىق سانيتارلىق تازالىعىن ساقتاۋ ۇيىمداستىرۋشىلارعا جۇكتەلەتىندىگىن حابارلايمىز.

س.سەيدۋمانوۆ، الماتى قالاسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى

 

جىل سايىن ۇيىمداستىرىلىپ كەلە جاتقان «مەملەكەتتىك ءتىلدى قولداۋ» اكتسياسى جەرگىلىكتى بيلىكتىڭ رۇقساتىمەن ءوتىپ كەلە جاتسا دا الماتىداعى جوعارعى وقۋ ورىندارىنىڭ باسشىلارى ستۋدەنتتەردىڭ زاڭدا كورسەتىلگەندەي بەيبىت شەرۋلەرگە قاتىسا الاتىن قۇقىقتارىن بۇزا وتىرىپ، ولاردىڭ ازاماتتىق ۇستانىمىن كورسەتۋىنە جول اكىمشىلىك تۇرعىدان جول بەرمەي كەلە جاتقانى انىق. وسى جايتتى ەسكەرىپ، «مەملەكەتتىك ءتىل» قوزعالىسىنىڭ توراعاسى مۇحتار شاحانوۆ قالاداعى وقۋ ورىندارى باسشىلارىنا ارنايى حات جازعان. سول حاتتاردىڭ ءبىرى - ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى عالىمقايىر مۇتانۇلىنا جولدانعان.

«اباي-اقپارات»

ءال-فارابي اتىنداعى

قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ

رەكتورى ع.م.مۇتانوۆ مىرزاعا

قادىرلى عالىمقايىر مۇتانۇلى!

 

2011 جىلدىڭ 2-قازانى كۇنى ساعات 11-دە، سارى-ارقا كينوتەاترىنىڭ ماڭىنداعى الاڭدا الماتى قالالىق اكىمشىلىگىنىڭ رۇحساتىمەن، ءداستۇرلى «مەملەكەتتىك ءتىلدى قولداۋ» اكتسياسى وتكىزىلەدى. (اكىمشىلىكتىڭ رۇحسات قاعازىنىڭ كوشىرمەسىن جولداپ وتىرمىز). وتكەن جىلى قالالىق اكىمشىلىكتىڭ جاسىرىن تاپسىرماسىنا وراي جوعارعى جانە ارناۋلى وقۋ ورىندارى ەلدىك، ۇلتتىق مۇددەگە ساتقىندىق جاساپ، جاتاقحانالارعا ۇستازداردان ارنايى كۇزەتشى قويىپ جانە «كىم دە كىم «مەملەكەتتىك ءتىلدى قولداۋ» اكتسياسىنا قاتىسسا، سول ستۋدەنت وقۋدان بوساتىلادى» دەگەن اڭگىمە اياسىندا قاتاڭ جۇمىس جۇرگىزىلدى. (بىرنەشە باسپاسوزدە جارىق كورگەن مەنىڭ «ۇلتىن ساتقان ۇستازدار» اتتى ولەڭىم وسى وقيعاعا ارنالىپ ەدى.) قالالىق اكىمشىلىك ءبىزدى بيىلعى جىلى ەشقانداي جاسىرىن تاپسىرما بەرمەيتىنىنە سەندىردى. ەگەر ءبىلىم وردالارىنىڭ باسشىلارى ءتىل مۇددەسىن دامىتۋعا قورقاقتىق، رۋحاني ساتقىندىق جاساپ، ءوز تاراپىنان جاسىرىن تاپسىرما بەرسە، ول باسشىنىڭ ەسىمى «مەملەكەتتىك تىلگە قارسى جۇمىس جاساۋشىلاردىڭ» تىزىمىنە ەندىرىلىپ، باسپاسوزدە، عالامتوردا بۇكىلحالىقتىق تالقىلاۋعا تۇسەدى. مەملەكەتتىك تىلگە قارسى ءۇن كوتەرەمىن دەپ، قارتايعان شاعىندا بەدەلى بەس تيىنعا دەيىن قۇلدىراعان بيبىگۇل تولەگەنوۆانىڭ كۇيىن كەشۋى ابدەن مۇمكىن. بۇل بەيبىت، مەملەكەتتىك ءتىل مۇددەسى توڭىرەگىندە وتەتىن رۋحاني جيىنعا تۋعان ءتىلىنىڭ، ۇلتىنىڭ تاعدىرىنا جانى اۋىراتىن ءاربىر باسشى ءوز جەتكىنشەكتەرىن ءوزى باستاپ كەلسە نەسى ايىپ؟ (وقۋ ورىندارىنداعى جاعدايدى ارنايى باقىلايتىن قوعامدىق توپ قۇرىلدى.) مۇنى ەسكەرتۋدى ازاماتتىق بورىشىم دەپ سانادىم.

ەگەر وسىدان ءۇش جىل بۇرىن قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى ۇسىنعان «ەل بىرلىگى» دوكتريناسىنداعى، تۇپكى باستاۋىن «امەريكاندىق ۇلتتان» الاتىن «قازاقستاندىق ۇلتتى» بىزدەر، قوعامدىق كۇشتەر، بىرلەسە قارسى شىعىپ، دوكترينادان الدىرىپ تاستاماعانىمىزدا، ءبارىمىز تۇتاس ءبىر ۇلتقا اينالىپ، «مەن قازاقپىن»، «مەن ۇيعىرمىن»، «مەن وزبەكپىن» دەسەڭىز جاۋاپقا تارتىلىپ، بىرتە-بىرتە رەسپۋبليكامىزداعى وزگە ەتنوستار تىلىندەگى وقۋ وشاقتارىمەن قاتار، قازاق مەكتەپتەرى، قازاق ءتىلدى وقۋ ورىندارى جۇمىسىن دوعارار ەدى. سوندا مىناداي قىزمەتتە ءسىزدىڭ دە سالتانات قۇرۋىڭىز نەعايبىل بولاتىن. مۇنى ەسكەرتۋ سەبەبىم، ەل مۇددەسىن كوزدەگەن قوعامدىق، رۋحاني كۇشتەرگە ۇركە قاراماعان ءجون.

 

قۇرمەتپەن،

مۇحتار شاحانوۆ،

رەسپۋبليكالىق «مەملەكەتتىك ءتىل» جانە

«تاۋەلسىزدىكتى قورعاۋ» قوعامدىق قوزعالىستارىنىڭ

توراعاسى، قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى

PS. وسى مازمۇنداس حاتتار الماتى قالاسىنداعى جوعارعى جانە ارناۋلى وقۋ ورىندارىنىڭ باسشىلارىنا جىبەرىلدى. ەندى كىمنىڭ كىم ەكەنىن ۋاقىت كورسەتەدى.

«اباي-اقپارات»

0 پىكىر