نيۋ-يوركتە جۇرگەن پرەزيدەنت توقاەۆ كىمدەرمەن كەزدەستى؟
![](https://abai.kz/content/uploads/2023/09/eoeo.jpg)
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ نيۋ-يورك قالاسىنا جۇمىس ساپارى بارىسىندا بۇگىن بىرنەشە مەملەكەتتىڭ پرەزيدەنتتەرىمەن كەزدەستى.
اتاپ ايتار بولساق، اۋەلى پورتۋگاليا پرەزيدەنتى مارسەلۋ رەبەلۋ دە سوۋزامەن كەلىسسوز جۇرگىزدى.
ەكى ەلدىڭ باسشىلارى ينۆەستيتسيا، سۋ رەسۋرستارىن باسقارۋ، تۋريزم جانە باسقا دا سالالارداعى جان-جاقتى قاتىناستاردى ودان ءارى ارتتىرۋ ءۇشىن زور الەۋەت بار ەكەنىنە توقتالىپ، تسيفرلاندىرۋ سالاسىنداعى ءوزارا ءىس-قيمىلدى نىعايتۋ ماسەلەلەرىنە ەرەكشە نازار اۋداردى.
«ءسىزدىڭ ەلدىڭ IT سالاسىنداعى تاجىريبەسى مول. وسى باعىتتىڭ بولاشاعى زور ەكەنىن ەسكەرە وتىرىپ، مەن ليسسابونعا بىرلەسكەن جوبالاردى ىسكە اسىرۋ مۇمكىندىگىن زەردەلەۋ ءۇشىن ارنايى دەلەگاتسيا جىبەرەمىن. قازاقستان پورتۋگاليالىق سەرىكتەستەرمەن تىعىز بايلانىس ورناتۋعا مۇددەلى»، – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.
كەزدەسۋدە اھاندىق ۇيىمدار اياسىندا، ەڭ الدىمەن، بۇۇ شەڭبەرىندە ءوزارا ءىس-قيمىلدى جالعاستىرۋ تۋرالى ۋاعدالاستىققا قول جەتكىزىلدى.
سودان سوڭ مەملەكەت باسشىسى موڭعوليا پرەزيدەنتى ۋحنااگين حۋرەلسۋحپەن كەلىسسوز جۇرگىزدى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ ەكىجاقتى بايلانىستاردى ستراتەگيالىق سەرىكتەستىك دەڭگەيىنە دەيىن كەڭەيتۋ مۇمكىندىگىنە نازار اۋداردى جانە ساۋدا-ەكونوميكالىق ىقپالداستىققا تىڭ سەرپىن بەرۋ ءۇشىن ۇكىمەتارالىق كوميسسيانىڭ جۇمىسىن جانداندىرىپ، قازاقستان مەن موڭعوليانىڭ ىسكەرلىك كەڭەسىن قۇرۋ قاجەت ەكەنىن ايتتى.
كەزدەسۋ سوڭىندا پرەزيدەنتتەر جاقىن ارادا ءبىر-ءبىرىنىڭ ەلىنە ساپارمەن بارۋ مۇمكىندىگىن تالقىلادى.
پرەزيدەنت بۇگىن كەنيا رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى ۋيليام رۋتومەن دە كەزدەستى.
قاسىم-جومارت كەمەلۇلى كەنيانى افريكا قۇرلىعىنداعى قارقىندى دامىپ كەلە جاتقان ەلدەردىڭ ءبىرى رەتىندە اتاپ ءوتىپ، ءوزارا ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋعا ەرەكشە قىزىعۋشىلىق تۋعىزاتىن مەملەكەت ەكەنىن جەتكىزدى.
«مەن كەنيانىڭ دامۋ بارىسىن، ەكونوميكالىق جانە سىرتقى ساياساتىن قاداعالاپ وتىرامىن. سونداي-اق قازاقستان مەن كەنيا اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى جاڭا دەڭگەيگە كوتەرۋ ءۇشىن بىرلەسە ارەكەت ەتۋگە دايىنمىن»، – دەدى ول.
ۋيليام رۋتو ءوز كەزەگىندە قازاقستاندىق كومپانيالاردى كەنيا ەكونوميكاسىنا بەلسەندى تۇردە ينۆەستيتسيا قۇيۋعا، سونىڭ ىشىندە استىق تەرمينالىن سالۋ ارقىلى مومباسا پورتىن كەڭەيتۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرۋعا شاقىردى.
مەملەكەت باسشىسى ءوزارا ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋدىڭ مۇمكىندىكتەرىن زەرتتەۋ ءۇشىن كەنياعا ساۋدا ميسسياسىن جىبەرۋگە نيەتتى ەكەنىن ايتتى. سونىمەن قاتار، پرەزيدەنت افريكا مەملەكەتتەرىمەن ەكىجاقتى دەڭگەيدە جانە كوپجاقتى بىرلەستىكتەر اياسىندا، ەڭ الدىمەن بۇۇ شەڭبەرىندە ءوزارا بايلانىستى دامىتۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى.
سونداي-اق، ەل پرەزيدەنتى ۋيليام رۋتونى كەلەسى جىلى قازاقستانعا ساپارمەن كەلۋگە جانە استانا حالىقارالىق فورۋمىنا قاتىسۋعا شاقىردى.
مەملەكەت باسشىسى كورەيا رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى يۋن سوك يولمەن دە كەزدەستى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ ەكىجاقتى تاۋار اينالىمى بىلتىر 6 ميلليارد دوللاردان اسىپ، تۇراقتى ءوسىم بايقالىپ وتىرعانىن ايتتى. سونىمەن قاتار كورەي كومپانيالارىنىڭ قازاقستان ەكونوميكاسىنا سالعان ينۆەستيتسيالارىنىڭ جالپى كولەمى 8 ميلليارد دوللاردان اسىپ، ەلىمىزدەگى ەڭ ءىرى 10 ينۆەستوردىڭ قاتارىندا نىق تۇرعانىن جەتكىزدى.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا، بۇگىندە قازاقستاندا 700-دەن استام كورەيالىق كومپانيا مەن بىرلەسكەن كاسىپورىن جۇمىس ىستەيدى. مىسالى، ەلىمىزدىڭ نارىعىندا KIA, Hyundai, Samsung, LG جانە باسقا دا كومپانيالار بەلسەندى قىزمەت ەتىپ جاتقانىن ايتۋعا بولادى.
كەزدەسۋ بارىسىندا قاسىم-جومارت توقاەۆ سيرەك مەتالدار ءوندىرىسىن، اتوم ەنەرگەتيكاسىن دامىتۋ سالالارىنداعى ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ پەرسپەكتيۆتى باعىتتارىنا توقتالدى.
كورەيا پرەزيدەنتى يۋن سوك يول قازاقستانمەن ءوزارا ءتيىمدى ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى تەرەڭدەتۋگە مۇددەلى ەكەنىن جەتكىزدى.
Abai.kz