ءمينيستردىڭ بۇيرىعى نەگە ورىندالمايدى؟
![](https://abai.kz/content/uploads/2024/05/495.jpg)
بارلىق جەردە سوڭعى قوڭىراۋ سوعىلىپ، وقۋ جىلى اياقتالىپ جاتىر. وسىعان وراي، بەلگىلى جۋرناليست-جازۋشى قايىم-مۇنار تابەەۆ «ءمينيستردىڭ بۇيرىعى نەگە ورىندالمايدى؟» دەپ، قوعامعا ساۋال تاستادى.
وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى عاني بەيسەمباەۆ ءساۋىر ايىندا مەكتەپ ءبىتىرۋشى تۇلەكتەردىڭ قاۋىپسىزدىگىن جانە ەمتيحاندارعا ساپالى دايىندىعىن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا اقشا جيناۋعا، سالتاناتتى ءىس-شارالار مەن بانكەتتەر ۇيىمداستىرۋعا جانە قىمبات اۆتوموبيلدەرمەن قىدىرىستاۋعا تىيىم سالىناتانى تۋرالى ەسكەرتكەنى ەستەرىڭىزدە بولار.
«وقۋ جىلىن اياقتاۋدى ساپالى ۇيىمداستىرۋ جانە قاۋىپسىزدىك شارالارىن ساقتاۋ بويىنشا وڭىرلىك ءبىلىم باسقارمالارىنىڭ باسشىلارىنا دەربەس جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەيمىن»، - دەپ نىعارلاپ قويدى مينيستر. ءجون-اق. الايدا، باس پەداگوگتىڭ بۇل بۇيرىعىن وڭىرلەردەگى ءبىلىم باسقارمالارىنىڭ باسشىلارى، مەكتەپ ديرەكتورلارى جۇرە تىڭدايتىن سەكىلدى. نەگە؟ سەبەبىن ايتايىق»، - دەيدى قايىم-مۇنار تابەەۆ.
كوپتەن كۇتكەن سوڭعى قوڭىراۋ سوعىلا سالىسىمەن، تاعى ءبىر قىزۋ ناۋقان باستالىپ كەتتى. ول – مەكتەپ بىتىرۋشىلەردىڭ «قوشتاسۋ كەشىنە» دايىندىق. ءبىزدىڭ ويىمىزشا، وقۋشى جاستار الداعى اسا جاۋاپتى مەملەكەتتىك ەمتيحاندار مەن ۇبت-عا الاڭسىز دايىندالۋى كەرەك ەدى. بىراق، ولاي بولماي تۇر. قىزىق اڭساعان اتا-انالار دا، جەلىككەن ۇل-قىزدار دا ەمتيحانعا دايىندىقتى جيناپ قويىپ، توي قامىمەن قاپىلىپ جاتىر.
ارماندارى – ارقىراعان ليمۋزينمەن قىدىرىپ، جارقىراعان قىمبات مەيرامحانالاردا تاڭ اتقانشا دۋمانداتۋ. قازىردىڭ وزىندە قىمبات كويلەك تىكتىرىپ، فوتوسۋرەتكە ءتۇسۋ، ۆيدەو جاساۋ، مۇعالىمدەرگە گۇل مەن قىمبات سىيلىق ساتىپ الۋ ءۇشىن جانتالاس، جارىسقا ءتۇسۋ قىزۋ ءجۇرىپ جاتىر.
بيىل مەكتەپتى 186 000 تۇلەك بىتىرەدى ەكەن. سونىڭ ىشىندە الماتى قالاسىندا 16 مىڭعا جۋىق ءجاسوسپىرىم بار.
باسقا جەردە قايدام، الماتى قالاسىندا «قازاقتىڭ تويى بىتپەسىن!» دەگەن ۇران مەكتەپ بىتىرۋشىلەر اراسىندا ءورشىپ تۇر. 20 كىسىلىك ءبىر ءليمۋزيننىڭ ءبىر ساعاتى 30 مىڭ تەڭگەدەن باستالاتىنى، ەليتالى مەيرامحانالارداعى ءبىر ورىننىڭ باعاسى 50 مىڭ تەڭگە ەكەندىگى ولارعا بوگەت ەمەس. ءبىر وقۋشىعا جۇمسالعان شىعىننىڭ ورتا ەسەبى 300 مىڭ تەڭگەگە جەتىپ جىعىلادى. بايلاردىڭ ەركە توتايلارى جۇمساعان قاراجات ودان دا اسىپ تۇسەدى. ونىڭ ۇستىنە، ەستەلىك سىيلىققا التىن ساقينانى مەنسىنبەي، بريلليانت سۇراپ وتىرعان كلاسس جەتەكشىلەر دە بار دەگەندى ەستىپ قالىپ ءجۇرمىز. بالامىزعا كەسىرى ءتيىپ كەتپەسىن دەپ قاۋىپتەنگەن اتا-انالار ونى اشىپ ايتۋعا جاسقانادى.
ارينە، ومىردە ءبىر-اق رەت بولاتىن مەكتەپپەن قوشتاسۋ ءساتىن ەستە قالارلىقتاي قىزىقتى وتكىزۋگە قارسى ەمەسپىز. بىراق، سونشالىقتى داڭعازالىققا ۇرىنۋعا بولا ما؟ جاعدايى جاقسى اۋقاتتى وتباسىلار ءۇشىن بۇل ايتىپ وتىرعاندارىمىز پروبلەما ەمەس شىعار. دەي تۇرا، قارىزدانىپ-قاۋعالانىپ «ەلدەن قالماسىن، دوستارى تابالاماسىن!» دەپ، بالالارىنىڭ دەگەنىنە امالسىز كونۋگە ءماجۇبىر بولىپ وتىرعاندار از ەمەس.
مىسالى، قالاداعى ۇلكەن مەكتەپ-گيمنازيانىڭ ءتورت وقۋشىسى اتا-اناسى اقشا تابا الماعاندىقتان، توي داستارحانىنا قاتىسا المايتىنىن بىلەمىز. ال، ولاردىڭ ەرتەڭ ىشتەي قورلانىپ، بىردەڭەگە ۇشىراماسىنا كىم كەپىل؟ مەكتەپ تۇلەكتەرىنىڭ ۇلكەن ومىرگە قانات قاعار ساتىندەگى تاعدىرىنا اياۋسىز سىنا قاعۋىمىز ورىندى ما؟
مەنى قاتتى ويلانتاتىنى، وسى ىسىراپشىلدىققا، داڭعازالىققا جول بەرمەۋ تۋرالى ءمينيستردىڭ تاپسىرماسى جەرگىلىكتى ءبىلىم سالاسىنىڭ وكىلدەرىنە نەگە وتپەي وتىر؟ ماڭعىستاۋدا cوڭعى قوڭىراۋدا بولعان مەكتەپ بىتىرۋشىلەردىڭ سويقان توبەلەسى نەنى بىلدىرەدى؟
«ءبىز اتتەستات بەرگەننەن كەيىن مەكتەپ بىتىرۋشىلەر مەن اتا-انالاردىڭ ءىس-ارەكەتىنە جاۋاپ بەرمەيمىز» دەيدى جاۋاپتى شەندىلەر. مەكتەپ باسشىلارىنىڭ دا ايتارى وسى.
بىلىمۋىزشە، جەرگىلىكتى جەردەگى ءبىلىم سالاسىنىڭ باسشىلارى تىكەلەي اكىمگە عانا باعىنادى. ولاردىڭ ءمينيستردىڭ تاپسىرماسىن جۇرە تىڭداۋىنىڭ سالقىنى وسىندا جاتقان بولۋ كەرەك.
ال، سوندا مينيستر نە ءۇشىن، كىم ءۇشىن بۇيرىق شىعاردى؟
Abai.kz