امەريكا قۇراما شتاتتارى مەن يزرايل سەنبىدە (28 اقپان) يرانعا اسكەري شابۋىل جاسايتىنىن مالىمدەدى. ارتىنان يراننىڭ بىرنەشە قالاسىندا جارىلىستار ەستىلدى. ترامپ سەنبى كۇنى امەريكا قۇراما شتاتتارى يرانعا قارسى «ءىرى اسكەري وپەراتسيا» باستاعانىن جاريالادى. الەۋمەتتىك جەلىلەردە جاريالانعان بەينە ۇندەۋىندە ول يران يسلام رەسپۋبليكاسىنىڭ زىمىراندىق مۇمكىندىكتەرىن «جويۋعا» جانە يراننىڭ اسكەري-تەڭىز كۇشتەرىن «تولىقتاي جويۋعا» ۋادە بەردى. ول اقش وپەراتسياسىنىڭ ماقساتى «تەگەراننان تۋىندايتىن قاۋىپتى جويۋ» ەكەنىن مالىمدەدى. ول سونداي-اق يران حالقىنا: «سىزدەردىڭ بوستاندىقتارىڭىز كوز الدا»، - دەپ ۇندەۋ تاستادى.

يزرايل قورعانىس مينيسترلىگى بۇعان دەيىن «يزرايل مەملەكەتىنە تونگەن قاۋىپتى جويۋعا» باعىتتالعان «الدىن الۋ سوققىسىن» جاريالاعان بولاتىن.

مينيسترلىك «يزرايل مەملەكەتىنە جانە ونىڭ بەيبىت تۇرعىندارىنا زىمىران جانە درون شابۋىلدارى جاقىن ارادا بولادى دەپ كۇتىلۋدە» دەپ مالىمدەدى، سوندىقتان بۇكىل ەل بويىنشا «ارنايى جانە دەرەۋ كۇشىنە ەنەتىن توتەنشە جاعداي» جاريالاندى. سونىمەن قاتار، يزرايل كولىك مينيسترلىگى «يزرايل اۋە كەڭىستىگىنىڭ جابىلعانىن جانە بارلىق ازاماتتىق رەيستەردىڭ توقتاتىلعانىن» مالىمدەپ، ساياحاتشىلاردى «كەلەسى حابارلاماعا دەيىن اۋەجايلارعا بارماۋعا» شاقىردى. يەرۋساليمدەگى مەكتەپتەر دۇيسەنبى كۇنى GMT بويىنشا كەشكى ساعات 6-عا دەيىن جابىق بولادى.

تەگەرانداعى AFP ءتىلشىسى ەكى قاتتى جارىلىس ەستىگەن. كوپ ۇزاماي استانانىڭ ورتالىعى مەن شىعىس بولىگىنىڭ ۇستىندە اسپانعا ەكى قويۋ قارا ءتۇتىن كوتەرىلگەن. يران ستۋدەنتتەرىنىڭ جاڭالىقتار اگەنتتىگىنىڭ حابارلاۋىنشا، تەگەراننىڭ ورتالىعىنداعى پاستەر اۋدانى، يراننىڭ جوعارعى كوسەمى حامەنەيدىڭ رەزيدەنتسياسى مەن پرەزيدەنت سارايى ورنالاسقان ايماققا سوققى جاسالعان.

يراننىڭ رەسمي اقپارات اگەنتتىگى دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ وكىلى حوسسەين كەرمانپۋرعا سىلتەمە جاساي وتىرىپ، جارىلىستاردان كەيىن تەگەران قالاسىنىڭ ورتالىعىنا جەدەل جاردەم كولىكتەرى جىبەرىلگەنىن جانە اۋرۋحانالار جوعارى دايىندىقتا بولعانىن حابارلادى. زارداپ شەككەندەر سانى مەن ناقتى زاقىمدالعان اۋماقتار راستالعاننان كەيىن جاريالانادى. يراننىڭ Fars اقپارات اگەنتتىگى جارىلىستار يسفاحاندا، قاسيەتتى قۇم قالاسىندا، كارادجدا (تەگەراننىڭ باتىسىندا) جانە باتىس كەرمانشاح قالاسىندا دا بولعانىن حابارلادى. اگەنتتىك «جارىلىس ءتۇرى زىمىران شابۋىلى بولۋى مۇمكىن ەكەنىن كورسەتەدى» دەپ مالىمدەدى، بىراق قوسىمشا مالىمەتتەر بەرمەدى.

2025 جىلدىڭ ماۋسىمىندا يزرايل مەن يران اراسىندا 12 كۇندىك سوعىس بولدى. بۇل قاقتىعىس ءيزرايلدىڭ بۇرىن-سوڭدى بولماعان شابۋىلىنان تۋىندادى، ول باستاپقىدا يراننىڭ اسكەري باسقارۋ قۇرىلىمدارىنا، زىمىران ۇشىرۋ قوندىرعىلارىنا جانە يادرولىق باعدارلاماسىنا قاتىستى نىساندارعا باعىتتالعان. كەيىننەن امەريكا قۇراما شتاتتارى اسكەري ارەكەتتەرگە قوسىلىپ، يراننىڭ ءۇش يادرولىق نىسانىنا سوققى بەردى.

قاڭتار ايىندا يرانداعى نارازىلىق اكتسيالارىنا جاپپاي قىسىم جاسالعاننان كەيىن شيەلەنىس قايتادان ۋشىعىپ كەتتى. ترامپ يران حالقىنا «كومەكتەسۋگە» ۋادە بەرگەن بولاتىن.

اقش يرانعا شابۋىلىن باستاماس بۇرىن، اقش ديپلوماتيالىق ارنالارعا باسىمدىق بەرە وتىرىپ، اسكەري قىسىمدى ساقتاپ قالدى. ۆاشينگتون پارسى شىعاناعىنا ۇلكەن اۋە جانە اسكەري-تەڭىز كۇشتەرىن ورنالاستىردى جانە الەمدەگى ەڭ ءىرى USS Gerald R. Ford ۇشاق تاسىعىشىن جەرورتا تەڭىزىنە جىبەردى. دەگەنمەن، ترامپ جۇما كۇنى ومانداعى دەلدالداردىڭ «پروگرەسسكە قول جەتكىزىلدى» دەپ مالىمدەگەنىنە قاراماستان، اقپان ايىنىڭ باسىنان بەرى جۇرگىزىلىپ جاتقان كەلىسسوزدەرگە كوڭىلى تولمايتىنىن مالىمدەدى.

اقش يراندى يادرولىق قارۋ جاساۋ نيەتىن جاسىردى دەپ ايىپتاپ، ۋراندى بايىتۋعا تولىق تىيىم سالۋدى تالاپ ەتەدى، ال يران ازاماتتىق يادرولىق ەنەرگيانى دامىتۋ قۇقىعىن ساقتاپ قالۋدى اتاپ قالايدى. سونىمەن قاتار، ۆاشينگتون يراننىڭ بالليستيكالىق زىمىران باعدارلاماسىنا شەكتەۋلەر ەنگىزۋدى تالاپ ەتتى، بىراق تەگەران بۇل ماسەلەنى تالقىلاۋدان باس تارتتى.

Abai.kz