بۇگىن ماجىلىستە «AMANAT» پارتياسى فراكتسياسىنىڭ مۇشەسى مارحابات جايىمبەتوۆ پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆكە ءبىر رەتتىك قولدانۋعا ارنالعان قاپتامانىڭ ەكولوگيالىق اسەرى تۋرالى دەپۋتاتتىق ساۋال جولدادى.

ءبىز اتالعان دەپۋتاتتىق ساۋالدى وقىرمان تالقىسىنا ۇسىنامىز...

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەمەر-ءمينيسترى و.ا.بەكتەنوۆكە

دەپۋتاتتىق ساۋال

قۇرمەتتى ولجاس ابايۇلى!

ەلىمىزدە جۇرگىزىلىپ جاتقان رەفورمالار اياسىندا قورشاعان ورتانى قورعاۋ جانە ەكولوگيالىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسىنە ەرەكشە ءمان بەرىلۋدە. جاڭا كونستيتۋتسيادا قوعامنىڭ باستى سۇرانىستارىنىڭ ءبىرى - ادام ءومىرى مەن دەنساۋلىعىنا قولايلى ورتا قالىپتاستىرۋ، تابيعاتقا جاناشىرلىقپەن قاراۋدى ىرگەلى قاعيدات رەتىندە ورنىقتىرۋ. اتالعان ۇستانىم ەكولوگيالىق قاۋىپسىزدىكتى مەملەكەتتىڭ ستراتەگيالىق باسىمدىعى رەتىندە ايقىنداپ، تابيعاتتى قورعاۋ ءىسىن جاڭا دەڭگەيدە جۇيەلى جاڭعىرتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

وسى باعىتتا مەملەكەت باسشىسى باستاماشىلىق ەتكەن تازا قازاقستان جالپىۇلتتىق باستاماسى قوعامدا ەكولوگيالىق مادەنيەتتى قالىپتاستىرۋعا جانە تابيعاتتى ايالاۋ جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان ماڭىزدى باستاماعا اينالدى. اتالعان باستامانى ىسكە اسىرۋدا AMANAT پارتياسى ەكولوگيالىق جاۋاپكەرشىلىكتى ارتتىرۋعا باعىتتالعان جۇيەلى جۇمىستار جۇرگىزىپ وتىر.

سوڭعى جىلدارى ەلەكتروندىق ساۋدا ەكونوميكانىڭ ماڭىزدى سەگمەنتىنە اينالىپ، ونلاين-پلاتفورمالار ارقىلى ساۋدا جاساۋ كەڭ تارادى. ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنە سايكەس، 2025 جىلى ەلەكتروندىق ساۋداعا قاتىستى 18 237 ءوتىنىش تىركەلىپ، بۇل سالا تۇتىنۋشىلىق قاتىناستاردىڭ ماڭىزدى بولىگىنە اينالعانىن كورسەتەدى. ونلاين - ساۋدانىڭ كەڭەيۋى ءبىر جاعىنان حالىققا ۇلكەن قولايلىلىق اكەلسە، ەكىنشى جاعىنان ەكولوگيالىق ماسەلەلەردى دە العا شىعارىپ وتىر. وعان بىرنەشە سەبەپ بار.

بىرىنشىدەن، تاۋاردى زاقىمدانباي جەتكىزۋ ءۇشىن پلاستيك، پلەنكا، كارتون سەكىلدى كوپتەگەن «شىعىن ماتەريالدارى» قولدانىلادى. جەتكىزىلگەننەن كەيىن ولاردىڭ باسىم بولىگى قوقىسقا تاستالادى. ناتيجەسىندە تۇرمىستىق قاتتى قالدىقتار قۇرامىنداعى قاپتاما ۇلەسى ارتىپ، پوليگوندارعا تۇسەتىن جۇكتەمە جىلدان - جىلعا كوبەيىپ كەلەدى.

ەكىنشىدەن، جەتكىزۋ پروتسەسى كوپتەگەن كولىك تاسىمالدارىن تالاپ ەتەدى. الەمدىك زەرتتەۋلەرگە سايكەس، جۇك پەن تاۋار تاسىمالى كومىرقىشقىل گازى ءبولىنۋى شامامەن 24 پايىزىن قۇرايدى، ونىڭ ىشىندە نەگىزگى ۇلەس جەڭىل جانە جۇك كولىكتەرىنە تيەسىلى.

سونىمەن قاتار، ەلىمىزدە جىل سايىن 4,5 - 5 ميلليون توننادان استام كوممۋنالدىق قالدىق تۇزىلەدى، ال قالدىقتاردى قايتا وڭدەۋ دەڭگەيى 2025 جىلى شامامەن 28 پايىزدى عانا قۇرادى. بىرقاتار وڭىرلەردە ماسەلەنىڭ كۇردەلەنە ءتۇسۋى سۇرىپتاۋ ينفراقۇرىلىمىنىڭ جەتكىلىكسىزدىگىمەن جانە بيزنەستىڭ قاپتاما كولەمىن ازايتۋعا نەمەسە قايتا پايدالانىلاتىن ىدىس جۇيەسىن دامىتۋعا ەكونوميكالىق ىنتالاندىرۋدىڭ السىزدىگىمەن بايلانىستى.

حالىقارالىق تاجىريبە كورسەتكەندەي، ماركەتپلەيستەردە جەتكىزۋدىڭ سوڭعى كەزەڭىندە ەلەكتر كولىكتەرىن پايدالانۋ كومىرتەگى ءبولىنۋى ازايتۋعا ءتيىمدى بولىپ وتىر. مىسالى، بىرقاتار ەلدەردە ماركەتپلەيستەر قاپتامالاردى وزدەرى قايتا وڭدەپ، قايتا پايدالانىلاتىن وراۋ جۇيەسىن ەنگىزۋ ارقىلى ەكولوگيالىق جاۋاپكەرشىلىكتى كۇشەيتىپ كەلەدى. ال ەلىمىزدە مۇنداي تاجىريبە ءالى دە كەڭىنەن ەنگىزۋدى قاجەت ەتەدى.

سوندىقتان ەلەكتروندىق ساۋدانىڭ دامۋى ەكولوگيالىق جاۋاپكەرشىلىكپەن قاتار ءجۇرۋى ءتيىس. تابيعاتتى قورعاۋ - تەك مەملەكەتتىڭ عانا ەمەس، بيزنەس پەن قوعامنىڭ دا ورتاق مىندەتى.

وسىعان بايلانىستى ەلەكتروندىق ساۋدا سالاسىنىڭ قارقىندى دامۋىن ەسكەرە وتىرىپ، ەكولوگيالىق جۇكتەمەنى ازايتۋ جانە قالدىقتاردى ءتيىمدى باسقارۋ ماقساتىندا مىناداي ناقتى ۇسىنىستاردى قاراستىرۋدى ۇسىنامىز:

بىرىنشىدەن. ەلەكتروندىق ساۋدادا قولدانىلاتىن ءبىر رەتتىك قاپتامانى قىسقارتۋ بويىنشا ناقتى نورماتيۆتىك تالاپتار ەنگىزىپ، قايتا پايدالانىلاتىن ءارى ەكولوگيالىق قاۋىپسىز قاپتاما ۇلەسىن كەزەڭ-كەزەڭىمەن ارتتىرۋ.

ەكىنشىدەن. ءىرى ونلاين - پلاتفورمالار مەن جەتكىزۋ كومپانيالارى ءۇشىن قاپتاما قالدىقتارىن جيناۋ جانە قايتا وڭدەۋ بويىنشا كەڭەيتىلگەن ەكولوگيالىق جاۋاپكەرشىلىك مەحانيزمىن ەنگىزۋ.

ۇشىنشىدەن. ءىرى قالالاردا قايتارىمدى كونتەينەرلەر، جاشىكتەر جانە كوپ رەت قولدانىلاتىن قاپتاما جۇيەسىن ەنگىزۋگە ارنالعان پيلوتتىق جوبالاردى ىسكە قوسۋ.

تورتىنشىدەن. قالدىقتاردى سۇرىپتاۋ جانە قايتا وڭدەۋ ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ ماقساتىندا وڭىرلەردە زاماناۋي سۇرىپتاۋ كەشەندەرىن كوبەيتىپ، وسى سالاعا ينۆەستيتسيا تارتۋ ءۇشىن ەكونوميكالىق ىنتالاندىرۋ شارالارىن كۇشەيتۋ.

دەپۋتاتتىق ساۋالعا زاڭدا بەلگىلەنگەن مەرزىمدە جاۋاپ بەرۋىڭىزدى سۇرايمىز.

قۇرمەتپەن، «AMANAT» پارتياسىنىڭ فراكتسياسىنىڭ دەپۋتاتتارى

Abai.kz