ءزۇلفيا بايساقوۆا: تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىقتىڭ الدىن الۋ ماڭىزدى
![](https://abai.kz/content/uploads/2024/07/16556ff8-6ae7-4c9e-b7c2-637d8e6a955b.jpeg)
ەلىمىزدى وتباسىنداعى زورلىق-زومبىلىق ماسەلەسى قاتتى الاڭداتىپ وتىر. زاڭا كۇشىنە ەنسە دە، رەسپۋبليكامىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىققا ۇشىراعان وقيعالار لەگى تولاستار ەمەس.
كەيىنگى كەزدە ۋشىعىپ كەتكەندەي كورىنەدى. بۇل ماسەلەدە مەملەكەتىمىز دە قول قۋسىرىپ وتىرعان جوق. بۇگىندە ەلىمىز بويىنشا جان-جاقتى كومەك كورسەتۋ ءۇشىن 68 وتباسىلىق قولداۋ ورتالىعى جۇمىس ىستەپ تۇر. بۇل ورتالىقتار تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق قۇرباندارىنا پسيحولوگيالىق، الەۋمەتتىك ءارى قۇقىقتىق كومەك كورسەتەدى، سونىمەن قاتار وتباسى ينستيتۋتىن بەرىك نىعايتۋعا كۇش سالادى. Abai.kz پورتالىنىڭ ءتىلشىسى الماتىداعى «داعدارىس ورتالىقتارى وداعىنىڭ» توراعاسى زۋلفيا بايساقوۆامەن تىلدەسىپ, تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىققا قارسى قالاي كۇرەسۋگە بولاتىنى جايىندا ءبىلدى.
زۋلفيا مۇحامەدبەكقىزى، بىزگە ەڭ الدىمەن تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق نەدەن تۋىندايتىنىنا توقتالدى. ول: «بۇگىندە تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق ەلىمىزدەگى ەڭ وزەكتى ماسەلە ەكەنىن بىلەمىز. سارالاي كەلە ونىڭ بىرنەشە سەبەپتەرىن ايتۋعا بولادى. ەڭ الدىمەن جانجال نەدەن تۋىندايدى؟ مەن بۇعان ماتەريالدىق جاعداي مەن تۇراقتى جۇمىستىڭ بولماۋىن العاشقى سەبەپ دەر ەدىم. مەن وتباسىنا قاتىستى ايتىپ وتىرمىن. باسپانانىڭ جوقتىعى، ىشىمدىك پەن ناشاقورلىقتى دا اتار ەدىم. ودان بولەك لۋدومانيا دا نەگىزگى سەبەپتەردىڭ ءبىرى دەر ەدىم. بايقاساڭىزدار جاقىن تۋىستاردىڭ ءبىر-بىرىنە زورلىعى، وتباسىلىق جانجال، ءتىپتى جاقىن تانىس دوستاردىڭ دا زورلىعى سىندى وقيعالاردى ەستىپ ءجۇرمىز. جاعداي ءارتۇرلى ءارى سان قىرلى بولۋى مۇمكىن»، - دەدى.
داعدارىس ورتالىعىنا جۇگىنگەن ادامدارعا ەڭ الدىمەن قانداي كومەك كورسەتىلەدى؟ ولار ورتالىقتىڭ قىزمەتىنە قالاي جۇگىنە الادى؟ ورتالىق باسشىسى بۇل سۇراققا دا جاۋاپ بەردى.
«ورتالىق تۇرمىستىق-زورلىق زومبىلىق كورگەن كەلىنشەكتەر مەن بالالارعا كەزەڭ كەزەڭىمەن كومەكتەسەدى. ورتالىققا كەلگەن ادامعا پسيحولوگيالىق كومەك كورسەتىلگەننەن كەيىن، ونىڭ ماسەلەسىن شەشۋ جولدارى زەردەلەنەدى. تۇرمىستىق زورلىققا ۇشىراعان قىز-كەلىنشەكتەر وڭالتۋ ورتالىعىنان وزدەرىنە قاجەتتى بارلىق زاتتاردى تەگىن الادى. ورتالىقتا تۇرۋ تەگىن ءارى تەگىن تاماقپەن دە ۋاقىتىلى قامتىلادى»، - دەدى ءزۇلفيا بايساقوۆا.
داعدارىس ورتالىعىنا كەلگەن جاندارعا پسيحولوگيالىق كومەكپەن بىرگە زاڭگەرلىك كەڭەس تە بەرىلەدى ەكەن. كوبىنەسە انالار جاردەماقىنى الۋ، اجىراسۋعا ارىز بەرۋ، قۇجاتتارىن رەتتەۋ سىندى قىزمەتتەرگە جۇگىنەدى.
سونىمەن قاتار ورتالىقتاعى قىز-كەلىنشەكتەر ارنايى كۋرستار وقىپ ماماندىق الا الادى.
ورتالىق باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا، ايەلدەر كوبىنەسە بالالارىمەن كەلىپ جۇگىنەدى ەكەن. ال بالالار زورلىق قۇربانى سانالمايدى.
«قازىر ءبىزدىڭ داعدارىس ورتالىعىندا 47 ادام بار. ونىڭ 19 بالالار. وزدەرىڭىز بىلەسىزدەر سوڭعى كەزدەرى وتباسىنداعى زورلىق-زومبىلىق وقيعالارى جيىلەپ كەتتى. ول جەردە تەك كۇيەۋى مەن ايەلى زارداپ شەگىپ وتىرعان جوق، بالالارعا دا اسەرى بار. بىزدە «150» سەنىم تەلەفونى بار. بۇل سەنىم تەلەفونى تاۋلىك بويى زورلىق- زومبىلىق قۇرباندارىنا قىزمەت كورسەتەدى.
كەز كەلگەن ادام حابارلاسىپ، نە ىستەۋ كەرەك؟ قايدا بارادى؟ قانداي شەشىم قابىلدايدى؟ ءوزىن مازالاعان سۇراقتارعا ءبىر مەزەتتە جاۋاپ الا الادى. ال سەنىم تەلەفونىنا حابارلاسۋ تەگىن. ەلىمىزدىڭ كەز كەلگەن ايماعىنان حابارلاسىپ، تەگىن كەڭەس الۋعا مۇمكىندىك بار»، - دەدى ءزۇلفيا بايساقوۆا.
داعدارىس ورتالىعىنىڭ باسشىسى بيىل ءساۋىر ايىندا قابىلدانعان وتباسىلىق زورلىق-زومبىلىققا قاتىستى زاڭنىڭ قابىلدانعانىن دۇرىس شەشىم دەيدى.
«بۇل زاڭ ەڭ الدىمەن وتباسىلىق ورتادا زورلىق-زومبىلىققا ۇشىراعان ادامداردىڭ قۇقىقتارى مەن مۇددەلەرىن قورعاۋعا ارنالعانى قۋانتادى. بۇل ارينە مەملەكەتىمىزدىڭ قاۋىپسىز جانە ءادىل قوعام قۇرۋ جولىنداعى ماڭىزدى قادامى. بۇل زاڭدا تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق ماسەلەسىنىڭ بارلىق اسپەكتىلەرى جانە ۇسىنىستارى ەسكەرىلىپ، جان-جاقتى تالداۋ جۇرگىزىلدى، دەرەكتەر جينالدى، ساراپشىلارمەن جانە قوعام وكىلدەرىمەن كەڭەستەر وتكىزىلدى. ناتيجەسىندە وڭ شەشىم قابىلداندى. زاڭنىڭ دۇرىس جۇمىس ىستەۋى ءۇشىن ءالى دە اقپاراتتىق تۇسىندىرمە جۇمىستارى جۇرگىزىلۋ كەرەك دەپ ويلايمىن»، - دەپ اتاپ ءوتتى ءزۇلفيا بايساقوۆا.
Abai.kz