قازاقستاندا مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىن جاڭعىرتۋ ۇدەرىسى جاڭا كەزەڭگە قادام باستى. پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ باستاماشىلىق ەتكەن رەفورمالار اياسىندا ءماسليحاتتاردىڭ ءرولى كۇشەيىپ، ولارعا وڭىرلىك دامۋدىڭ نەگىزگى درايۆەرى بولۋ مىندەتى جۇكتەلۋدە.

بۇگىندە جەرگىلىكتى وكىلدى ورگاندار تەك بيۋدجەت بەكىتۋمەن شەكتەلمەي، حالىقتىڭ ناقتى سۇرانىستارىنا جەدەل جاۋاپ بەرەتىن، بيلىك پەن قوعام اراسىنداعى ءتيىمدى ديالوگ الاڭىنا اينالۋى ءتيىس. بۇل رەتتە ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ، بيزنەستى قولداۋ، ينۆەستيتسيا تارتۋ جانە الەۋمەتتىك ماسەلەلەردى شەشۋ – ءماسليحاتتاردىڭ باستى نازارىندا.

وڭىرلەردىڭ قارجىلىق دەربەستىگىن ارتتىرۋ، تسيفرلاندىرۋ مەن جاساندى ينتەللەكتىنى ەنگىزۋ، سونداي-اق قوعام سەنىمىن نىعايتۋ – قازىرگى رەفورمالاردىڭ وزەگى. وسى وزگەرىستەردىڭ ءمانى مەن ماڭىزى تۋرالى قازاقستاننىڭ ازاماتتىق اليانسىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى ەرالى نۇراس ءوز پىكىرىن بىلدىرەدى.

– پرەزيدەنت قازاقستاندا مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىن، ەكونوميكانى جانە الەۋمەتتىك سالانى تەرەڭ جاڭعىرتۋ باستالعانىن مالىمدەدى. بۇل ۇدەرىستە ماسليحاتتارعا ەرەكشە ميسسيا جۇكتەلۋدە. ءسىزدىڭ پىكىرىڭىزشە، قانداي نەگىزگى ماسەلەلەرگە نازار اۋدارۋ قاجەت؟

– ەلىمىزدە جۇرگىزىلىپ جاتقان اۋقىمدى جاڭعىرتۋ جاعدايىندا ءماسليحاتتار جەرگىلىكتى وكىلدى بيلىكتىڭ نەگىزگى ينستيتۋتى ءارى مەملەكەت پەن قوعام اراسىنداعى ماڭىزدى بايلانىستىرۋشى بۋىن رەتىندە بارعان سايىن ماڭىزدى ءرول اتقارۋدا. بۇگىندە ولاردىڭ وڭىرلەردىڭ دامۋىنا جانە حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىنا تىكەلەي اسەر ەتەتىن شەشىمدەردى قابىلداۋداعى پراكتيكالىق ءرولىن ودان ءارى كۇشەيتۋ اسا ماڭىزدى.

نەگىزگى نازار ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ، شاعىن جانە ورتا بيزنەستى قولداۋ، ينۆەستيتسيالار تارتۋ جانە جەرگىلىكتى جەرلەردەگى وزەكتى الەۋمەتتىك ماسەلەلەردى شەشۋ باعىتتارىنا اۋدارىلۋى ءتيىس. وكىلەتتىكتەردىڭ كەڭەيۋى جاعدايىندا جەرگىلىكتى ماسەلەلەردى شەشۋدەگى دەربەستىكتى ارتتىرۋ جانە تۇرعىنداردىڭ سۇرانىستارىنا جەدەل دەن قويۋ ەرەكشە ماڭىزعا يە.

سونداي-اق جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ اشىقتىعى، حالىقپەن تۇراقتى ديالوگ ورناتۋ، كەرى بايلانىس تەتىكتەرىن دامىتۋ جانە بيۋدجەت قاراجاتىن اشىق ءارى ءتيىمدى پايدالانۋ دا اسا ماڭىزدى.

كوپ جاعدايدا جۇرگىزىلىپ جاتقان رەفورمالاردىڭ ناقتى ناتيجەلەرى ازاماتتار ءۇشىن قانشالىقتى سەزىلەتىنى ءدال ءماسليحاتتاردىڭ جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگىنە بايلانىستى. قازاقستاننىڭ ازاماتتىق اليانسىنىڭ تاجىريبەسى كورسەتكەندەي، ەڭ تۇراقتى شەشىمدەر سەنىمدى ديالوگ پەن قوعامنىڭ ناقتى قاجەتتىلىكتەرىن ەسكەرۋ بار جەردە قالىپتاسادى.

– توقاەۆتىڭ پىكىرىنشە، تابىستار ەڭ الدىمەن سول تابىس قالىپتاسقان وڭىرلەردىڭ دامۋىنا جۇمىس ىستەۋى ءتيىس. ءسىز بۇل ءتاسىلدى قولدايسىز با؟ وسى مىندەتتى ىسكە اسىرۋدا ماسليحاتتارعا قانداي ءرول جۇكتەلەدى؟

– پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ وڭىرلەردىڭ ورتالىققا تاۋەلدىلىگىن تومەندەتۋ ماقساتىندا فيسكالدىق ورتالىقسىزداندىرۋ رەفورماسىن جۇيەلى تۇردە ىلگەرىلەتىپ كەلەدى.

اتالعان ءتاسىلدى تولىق قولدايمىن. بەلگىلى ءبىر وڭىردە قالىپتاسقان كىرىستەردىڭ ەداۋىر بولىگى سول ءوڭىردىڭ ودان ءارى دامۋىنا باعىتتالعان كەزدە، بۇل جەرگىلىكتى ەكونوميكانىڭ وسۋىنە، بيزنەستى قولداۋعا جانە ينۆەستيتسيالىق بەلسەندىلىكتى كەڭەيتۋگە قوسىمشا سەرپىن بەرەدى.

مۇنداي تەتىك قاراجاتتى جەرگىلىكتى جەرلەردەگى ەڭ وزەكتى ماسەلەلەردى شەشۋگە - ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋعا، تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىقتى جەتىلدىرۋگە، الەۋمەتتىك سالانى، ءبىلىم بەرۋدى دامىتۋعا جانە جاڭا جۇمىس ورىندارىن قۇرۋعا جەدەل باعىتتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

بۇل جۇيەدە ماسليحاتتارعا ەرەكشە ءرول جۇكتەلەدى. ءدال وسى وكىلدى ورگاندار جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەردى بەكىتۋگە، قارجىلاندىرۋدىڭ باسىم باعىتتارىن ايقىنداۋعا جانە قاراجاتتىڭ ءتيىمدى پايدالانىلۋىنا باقىلاۋ جاساۋعا قاتىسادى. سونىمەن قاتار شەشىم قابىلداۋ كەزىندە تۇرعىنداردىڭ ناقتى قاجەتتىلىكتەرى مەن جەرگىلىكتى قاۋىمداستىقتىڭ پىكىرى ەسكەرىلۋى اسا ماڭىزدى.

مەنىڭ ويىمشا، بۇل ءتاسىل وڭىرلەردىڭ ءوز دامۋىنا دەگەن جاۋاپكەرشىلىگىن دە كۇشەيتەدى، ياعني اۋماقتىڭ ەكونوميكالىق بەلسەندىلىگى مەن حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىنىڭ ارتۋى اراسىندا تىكەلەي بايلانىس قالىپتاستىرادى.

– مەملەكەت باسشىسى جەرگىلىكتى باسقارۋ جۇيەسىندەگى ءماسليحاتتاردىڭ ءرولىن كۇشەيتۋدى تاپسىردى. بۇل ماسەلە بويىنشا ءسىزدىڭ پىكىرىڭىز قانداي؟ پرەزيدەنت ايقىنداعان باعىتتاردىڭ قايسىسىن ەڭ ماڭىزدى دەپ سانايسىز؟

– بۇل شەشىم تولىقتاي ۋاقتىلى ءارى نەگىزدەلگەن دەپ سانايمىن. بۇگىندە ءماسليحاتتار جەرگىلىكتى باسقارۋ جۇيەسىنىڭ ماڭىزدى ءارى تولىققاندى قاتىسۋشىلارىنا اينالىپ، وڭىرلەردى دامىتۋ باسىمدىقتارىن ايقىنداۋعا جانە جەرگىلىكتى جەرلەردەگى وزەكتى ماسەلەلەردى شەشۋگە ەلەۋلى ۇلەس قوسىپ كەلەدى.

سونىمەن قاتار قازىرگى جاعدايدا ولاردىڭ جۇمىسىن ودان ءارى كۇشەيتۋ اسا ماڭىزدى. اسىرەسە حالىقپەن نەعۇرلىم تىعىز ءوزارا ءىس-قيمىلدى قامتاماسىز ەتۋگە جانە ازاماتتاردىڭ ناقتى قاجەتتىلىكتەرىن ەسكەرۋگە باسىمدىق بەرىلۋى ءتيىس. نەگىزگى باعىتتاردىڭ ءبىرى رەتىندە ءماسليحاتتاردىڭ ازاماتتاردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىنا ىقپال ەتۋ مۇمكىندىگىن ودان ءارى ارتتىرۋ قاجەت دەپ ەسەپتەيمىن. ويتكەنى حالىق ارقاشان بيلىكتىڭ تيىمدىلىگىن ناقتى وزگەرىستەر ارقىلى باعالايدى - جولداردىڭ جاعدايى، مەديتسينالىق قىزمەتتەردىڭ قولجەتىمدىلىگى، جاڭا جۇمىس ورىندارىنىڭ اشىلۋى جانە اۋماقتاردىڭ دامۋى ارقىلى.

سونداي-اق مەملەكەتتىك باعدارلامالاردىڭ ىسكە اسىرىلۋى، اكىمدىكتەردىڭ قىزمەتى جانە بيۋدجەت قاراجاتىنىڭ ءتيىمدى پايدالانىلۋى ماسەلەلەرى بويىنشا ءماسليحاتتاردىڭ باقىلاۋ فۋنكتسياسىن ودان ءارى كۇشەيتۋدىڭ دە ماڭىزى زور.

– پرەزيدەنتتىڭ ايتۋىنشا، وڭىرلەردىڭ دامۋى، حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن ارتتىرۋ جانە بيلىككە دەگەن سەنىمدى نىعايتۋ تىكەلەي ءماسليحاتتاردىڭ جۇمىسىنا بايلانىستى. بۇل تۋرالى نە ويلايسىز؟

– بۇل - پرەزيدەنتتىڭ ساياسي رەفورماسىنىڭ نەگىزگى تەزيستەرىنىڭ ءبىرى: ءماسليحاتتار شىنايى «حالىق ۇنىنە» اينالۋى ءتيىس.

وڭىرلەردىڭ دامۋى، حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن ارتتىرۋ جانە بيلىككە دەگەن سەنىمدى نىعايتۋ كوپ جاعدايدا ءماسليحاتتاردىڭ ءتيىمدى جۇمىسىنا بايلانىستى. ازاماتتار ەڭ الدىمەن مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ ناتيجەلىلىگىن وڭىرلىك دەڭگەيدە وزدەرىنىڭ كۇندەلىكتى ومىرىنە تىكەلەي اسەر ەتەتىن وزگەرىستەر ارقىلى باعالايدى - جولداردىڭ جاعدايى، سۋعا قولجەتىمدىلىك، الەۋمەتتىك قىزمەتتەردىڭ ساپاسى جانە اۋماقتاردى اباتتاندىرۋ دەڭگەيى بويىنشا.

وسى تۇرعىدا ءماسليحاتتاردىڭ ءرولى ەرەكشە ماڭىزعا يە، ويتكەنى ءدال وسى ورگاندار حالىقتىڭ سۇرانىستارىنا ەڭ جاقىن ورنالاسقان جانە ناقتى قالالار مەن اۋداندار تۇرعىندارىنىڭ شىنايى قاجەتتىلىكتەرىن جاقسى تۇسىنەدى. دەپۋتاتتار ءوز سايلاۋشىلارىنىڭ مۇددەلەرىن ءبىلدىرىپ، قوعام مەن اتقارۋشى بيلىك اراسىنداعى ماڭىزدى كەرى بايلانىس ارناسى رەتىندە ارەكەت ەتەدى.

سونىمەن قاتار بيۋدجەتتىك جوسپارلاۋ جانە مەملەكەتتىك باعدارلامالاردىڭ ىسكە اسىرىلۋىن باقىلاۋ ماسەلەلەرىندە ءماسليحاتتاردىڭ وكىلەتتىكتەرىن كەڭەيتۋ ولاردىڭ جەرگىلىكتى باسقارۋ جۇيەسىندەگى ماڭىزىن ودان ءارى ارتتىرادى. ينفراقۇرىلىم، الەۋمەتتىك سالا جانە اۋماقتاردى دامىتۋ ماسەلەلەرىنىڭ قانشالىقتى ءتيىمدى شەشىلەتىنى كوپ جاعدايدا ولاردىڭ كاسىبيلىگى مەن بەلسەندىلىگىنە بايلانىستى.

ازاماتتاردىڭ بيلىك ينستيتۋتتارىنا دەگەن سەنىمى ءدال وسىنداي سىندارلى ءوزارا ءىس-قيمىل، قابىلداناتىن شەشىمدەردىڭ اشىقتىعى جانە ولاردىڭ ورىندالۋىنا جۇيەلى باقىلاۋ ارقىلى قالىپتاسادى.

– مەملەكەت باسشىسى مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىنىڭ بارلىق سالاسىنا وزىق تەحنولوگيالار مەن جاساندى ينتەللەكتىنى ەنگىزۋدى ستراتەگيالىق ماڭىزدى مىندەت رەتىندە بەلگىلەدى. بۇل ەل ءۇشىن قانداي مۇمكىندىكتەر اشادى؟ سونىمەن قاتار، بۇگىنگى تاڭدا دەپۋتاتتاردىڭ كاسىبي دەڭگەيى مەن تسيفرلىق قۇزىرەتتەرىن قالاي باعالايسىز؟

– جاساندى ينتەللەكتىنى مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىنە ەنگىزۋ — بۇل جاي عانا زامان اعىمىنا ىلەسۋ ەمەس، مەملەكەت پەن ازامات اراسىنداعى ءوزارا ءىس-قيمىل ساپاسىن تۇبەگەيلى وزگەرتۋگە باعىتتالعان ماڭىزدى قادام. مەملەكەت باسشىسى 2026 جىلدى تسيفرلاندىرۋ جانە جاساندى ينتەللەكت جىلى دەپ بەلگىلەپ، بۇل رەفورمانىڭ ەلدىڭ بولاشاق باسەكەگە قابىلەتتىلىگى ءۇشىن ايرىقشا ماڭىزعا يە ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

جاساندى ينتەللەكتىنى ەنگىزۋ قازاقستان ءۇشىن بىرنەشە ستراتەگيالىق ارتىقشىلىق اشادى.

بىرىنشىدەن، بۇل پرواكتيۆتى مەملەكەتتىك قىزمەتتەرگە كوشۋدى قامتاماسىز ەتەدى. مىسالى، 2025 جىلدان باستاپ ەنگىزىلىپ جاتقان eGov AI جۇيەسى ارقىلى مەملەكەت ازاماتتىڭ ءوتىنىشىن كۇتپەي-اق، قاجەتتى ساتتە ءتيىستى كومەكتى ءوزى ۇسىنا الادى.

ەكىنشىدەن، جاساندى ينتەللەكت كۇندەلىكتى قايتالاناتىن پروتسەستەردى اۆتوماتتاندىرۋعا جانە شەشىم قابىلداۋ ۇدەرىسىن اشىق ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. تسيفرلىق جۇيەلەر تاۋلىك بويى دەرەكتەرمەن جۇمىس ىستەپ، ادامي فاكتوردان تۋىندايتىن تاۋەكەلدەردى ازايتادى.

ۇشىنشىدەن، رەسۋرستاردى smart-باسقارۋ مۇمكىندىگى ارتادى. اۋىل شارۋاشىلىعى، تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق جانە لوگيستيكا سالالارىندا Big Data نەگىزىندەگى باسقارۋ مودەلىنە كوشۋ سۋ تاپشىلىعىن، قۇرعاقشىلىقتى نەمەسە ينفراقۇرىلىمنىڭ توزۋىن دالىرەك بولجاۋعا كومەكتەسەدى.

جاساندى ينتەللەكت جانە تسيفرلىق دامۋ مينيسترلىگىنىڭ، سونداي-اق ۇلتتىق جاساندى ينتەللەكت ورتالىعىنىڭ قۇرىلۋى IT-سەكتوردى ەكونوميكانىڭ نەگىزگى قوزعاۋشى كۇشىنە اينالدىرۋعا جانە IT-قىزمەتتەر ەكسپورتىنىڭ جاڭا دەڭگەيگە كوتەرىلۋىنە باعىتتالعان.

ءماسليحات دەپۋتاتتارىنىڭ تسيفرلاندىرۋ سالاسىنداعى كاسىبي دەڭگەيىنە كەلسەك، ونى بەلسەندى تۇردە جاڭارىپ، دامىپ كەلە جاتقان دەڭگەيدە دەپ باعالاۋعا بولادى.

پرەزيدەنت دەپۋتاتتىق كورپۋستىڭ تسيفرلىق ساۋاتتىلىعىن ارتتىرۋدىڭ ماڭىزىن ورىندى اتاپ وتەدى، ويتكەنى جاساندى ينتەللەكتكە نەگىزدەلگەن شەشىمدەردى قوسا العاندا، زاماناۋي تەحنولوگيالاردى ءتۇسىنۋ وڭىرلىك دەڭگەيدە قابىلداناتىن شەشىمدەردىڭ ساپاسىنا تىكەلەي اسەر ەتەدى. ءماسليحاتتار ءۇشىن تەك قارجىلاندىرۋ ماسەلەلەرىن قاراستىرۋ عانا ەمەس، تسيفرلىق قۇرالداردىڭ وڭىرلەردى دامىتۋداعى پراكتيكالىق ماڭىزىن ءتۇسىنۋ دە اسا ماڭىزدى.

وسى باعىتتا بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ بويىنشا جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزىلۋدە: شامامەن 1200 دەپۋتات مەملەكەتتىك باسقارۋ اكادەمياسىندا ارنايى كۋرستاردان ءوتتى، سونداي-اق AI Governance 500 باعدارلاماسى ىسكە قوسىلىپ، ونىڭ اياسىندا وبلىستىق ءماسليحات اپپاراتتارىنىڭ باسشىلارى مەن مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر وقىتىلۋدا.

سونىمەن قاتار ءىرى قالالار مەن وڭىرلەر اراسىنداعى تسيفرلىق الشاقتىقتى ازايتۋ ماڭىزدى مىندەت بولىپ قالا بەرەدى. مەنىڭ ويىمشا، تسيفرلىق قۇزىرەتتەردى جۇيەلى تۇردە دامىتۋ ءماسليحاتتاردىڭ مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىن جاڭعىرتۋعا جانە حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن ارتتىرۋعا نەعۇرلىم ءتيىمدى قاتىسۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى.

– پرەزيدەنت مەملەكەتتىك قاۋىپسىزدىكتى قورعاۋ ءۇشىن ساياسي-ديپلوماتيالىق قۇرالدار بارىنشا پايدالانىلاتىنىن مالىمدەدى. مەملەكەت باسشىسىنىڭ بۇل ۇستانىمىن قالاي تۇسىنەسىز؟

– مەملەكەت باسشىسىنىڭ ۇستانىمى ۇلتتىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋدەگى پراگماتيكالىق ءارى سالماقتى كوزقاراستى كورسەتەدى، ونىڭ نەگىزىندە ساياسي-ديپلوماتيالىق قۇرالدار مەن حالىقارالىق ىنتىماقتاستىققا باسىمدىق بەرۋ قاعيداتى جاتىر.

بۇل، ەڭ الدىمەن، قازاقستاننىڭ ءوز قاۋىپسىزدىگىن ديالوگ، سەرىكتەستىك جانە حالىقارالىق ۇدەرىستەرگە بەلسەندى قاتىسۋ ارقىلى نىعايتۋعا ۇمتىلىسىن بىلدىرەدى. جاھاندىق ترانسفورماتسيا مەن جاڭا سىن-قاتەرلەردىڭ ارتۋى جاعدايىندا ديپلوماتيا تاۋەكەلدەردىڭ الدىن الۋ مەن شيەلەنىستى تومەندەتۋدىڭ ماڭىزدى قۇرالىنا اينالىپ وتىر.

اسىرەسە ارىپتەستىككە نەگىزدەلگەن كوپۆەكتورلى سىرتقى ساياساتتىڭ ماڭىزى زور. ول ءارتۇرلى حالىقارالىق سەرىكتەستەرمەن تەڭگەرىمدى ءارى ءوزارا ءتيىمدى قاتىناستار ورناتۋعا، سونداي-اق سىرتقى ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقتى ەلدىڭ ورنىقتىلىعىن كۇشەيتۋگە پايدالانۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

ماڭىزدى باعىتتاردىڭ ءبىرى - حالىقارالىق قۇقىققا سۇيەنۋ. ول مەملەكەتتىڭ ەگەمەندىگىن، اۋماقتىق تۇتاستىعىن جانە تاۋەلسىزدىگىن قورعاۋدىڭ سەنىمدى قۇقىقتىق نەگىزى بولىپ تابىلادى.

جالپى العاندا، بۇل ءتاسىلدى دايەكتى ءارى ۇزاق مەرزىمدى تۇراقتىلىققا باعىتتالعان ۇستانىم رەتىندە سيپاتتاۋعا بولادى. مۇندا قاۋىپسىزدىك تەك كۇشتىك قۇرالدار تۇرعىسىنان عانا ەمەس، سونىمەن قاتار ورنىقتى حالىقارالىق بايلانىستار مەن ءوزارا سەنىمدى دامىتۋ ارقىلى قاراستىرىلادى.

– توقاەۆتىڭ پىكىرىنشە، قازاقستاننىڭ تابىستى دامۋىنىڭ باستى فاكتورلارى - بىرلىك پەن تۇراقتىلىق. وسى فاكتورلاردىڭ ماڭىزىن قانشالىقتى جوعارى باعالايسىز؟

– بۇل فاكتورلاردىڭ ماڭىزىن وتە جوعارى باعالايمىن. قازاقستان ءۇشىن بىرلىك پەن تۇراقتىلىق شىن مانىندە ورنىقتى دامۋدىڭ جانە العا قاراي ىلگەرىلەۋدىڭ نەگىزگى تىرەگى بولىپ تابىلادى.

حالقى كوپەتنوستى جانە گەوستراتەگيالىق تۇرعىدان ماڭىزدى ورنالاسقان مەملەكەت ءۇشىن قوعام ىشىندەگى كەلىسىمنىڭ ماڭىزى ەرەكشە. ءدال وسى بىرلىك ەكونوميكالىق، الەۋمەتتىك جانە ساياسي رەفورمالاردى ىسكە اسىرۋعا بەرىك نەگىز قالىپتاستىرادى، قوعامدىق سەنىمدى نىعايتادى جانە ەتنوسارالىق ءارى ازاماتتىق كەلىسىمدى ساقتاۋعا ىقپال ەتەدى.

تۇراقتىلىقتىڭ دا ماڭىزى كەم ەمەس، ويتكەنى ول ەكونوميكانى دامىتۋعا، ينۆەستيتسيالار تارتۋعا، ينفراقۇرىلىمدى جاڭعىرتۋعا جانە زاماناۋي تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋگە قولايلى ءارى بولجامدى ورتا قالىپتاستىرادى. ەل ىشىندە دە، حالىقارالىق ارەنادا دا تۇراقتى قازاقستان سەنىمدى ءارى جاۋاپتى سەرىكتەس رەتىندە قابىلدانادى.

سونىمەن قاتار تۇراقتىلىق مەملەكەتتىك ينستيتۋتتاردى جۇيەلى جاڭعىرتۋمەن جانە دامۋ ۇدەرىسىمەن ۇشتاسۋى ماڭىزدى. تەك وسىنداي ورنىقتى ءارى تىنىش ورتادا تسيفرلاندىرۋ، وڭىرلىك دامۋ جانە حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن ارتتىرۋ باعىتىنداعى باستامالاردى ءتيىمدى ىسكە اسىرۋعا بولادى.

وسىلايشا، بىرلىك پەن تۇراقتىلىق - بۇل جاي عانا ماڭىزدى قۇندىلىقتار ەمەس، ەلدىڭ ودان ءارى ورنىقتى دامۋىنىڭ بەرىك ىرگەتاسى.

Abai.kz