مو يان. روماننىڭ ءيىسى...
الەمگە ايگىلى قىتاي جازۋشىسى، ادەبيەت اتالىمى بويىنشا نوبەل سىيلىعىنىڭ يەگەرى مو يان قازاقستانعا العاش رەت كەلگەلى وتىر.
جازۋشى قر مادەنيەت اقپارات مينيسترلىگى مەن قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن 22 ماۋسىم كۇنى ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ باس عيماراتىندا ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن جينالعان جاس قالامگەرلەرگە شەبەرلىك ءدارىسىن وقيدى.
شىعارمالارى الەم وقىرماندارىنىڭ ىستىق ىقىلاسىنا بولەنگەن مو يانمەن بىرگە قىتاي مەملەكەتتىك سىيلىعىنىڭ، حالىقارالىق «الاش» ادەبي سىيلىعىنىڭ يەگەرى، جازۋشى، اۋدارماشى اكبار ءماجيت، بەيجىڭ ءتىل جانە مادەنيەت ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى، عالىم ليۋ شيتسين قازاق توپىراعىنا ات باسىن بۇرادى.
اتالعان شارالار 2024 جىلدان بەرى قازاقستان جازۋشىلار وداعى مەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگىنىڭ ستراتەگيالىق ارىپتەستىگى اياسىندا جىل سايىن وتكىزىلىپ كەلە جاتقان «جاس جازۋشىلاردىڭ ادەبي شەبەرلىك مەكتەبى» كۋرسىنىڭ اياسىندا جۇزەگە اسادى.
روماننىڭ ءيىسى
(پاريجدەگى فرانتسيا ۇلتتىق كىتاپحاناسىندا سويلەگەن ءسوزى)
ناپولەون بىردە «تۋعان جەرىم – كورسيكا ارالىن كوزىمدى تاڭىپ تاستاسا دا يىسكەپ ءجۇرىپ تابارەدىم»، – دەگەن ەكەن. ويتكەنى كورسيكادا ەرەكشە وسىمدىك وسەتىن كورىنەدى، جەل ونىڭ جۇپارىن جان-جاققا تاراتادى ەكەن.
ورىس جازۋشىسى ميحايل شولوحوۆ تا ءوزىنىڭ «تىنىق دون» رومانىندا ءيىس سەزۋ قابىلەتىنىڭ ەرەكشە دامىعانىن كورسەتتى. ول دون سۋىنىڭ، دالا شوپتەرىنىڭ، جاس پىشەن مەن شىرىگەن ءشوپتىڭ، ات تەرىنىڭ، كازاكتار مەن كازاك ايەلدەرىنىڭ ءيىسىن شەبەر سۋرەتتەگەن. روماننىڭ ەپيگرافىندا «شىركىن، ءبىزدىڭ قارت اكەمىز تىنىق دون!» دەپ جازىلعان. دوننىڭ ءيىسى، كازاك دالاسىنىڭ ءيىسى، شىن مانىسىندە، ونىڭ ءوز وتانىنىڭ ءيىسى ەدى.
ۋسسۋري وزەنىندە تىرشىلىك ەتەتىن كەتا بالىعى مۇحيتقا اتتانىپ، سوندا جەتىلىپ، ءىرى بالىققا اينالادى. ۋىلدىرىق شاشاتىن شاق تاياعاندا،ءوز ۇرپاعىن جالعاستىرۋ ءۇشىن تۋعان جەرىنە قايتا ورالادى. ولار وسى جولدا سانسىز كەدەرگىدەن ءوتىپ، مىڭداعان شاقىرىم قاشىقتىقتى ارتقا تاستاي الادى. بالىقتاردىڭ بۇل تاڭعاجايىپ قاسيەتى شىنىمەن دە تاڭداي قاقتىرادى.
كەيىنگى جىلدارى يحتيولوگتار مۇنىڭ سەبەبىن انىقتاپتى: بالىقتاردا مۇرىن بولماسا دا،ولاردىڭ ءيىس سەزۋ قابىلەتى جاقسى دامىعان ءارى يىستەردى ەستە ساقتاي الادى ەكەن. ءدال وسى قابىلەتى مەن تۋعان وزەنىنىڭ ءيىسىن ەستە ساقتاۋ ارقىلى ولار اساۋ مۇحيت تولقىندارىمەن الىسىپ، جولدا ءجانتاسىلىم ەتۋدەن دە قورىقپاي اعىسقا قارسى ءجۇزىپ، العا ۇمتىلادى. امان قالعان بالىقتار اتامەكەنىنە ورالىپ، ۇرپاق ءوربىتۋ پارىزىن ورىنداعان سوڭ ەش وكىنىشسىز كوز جۇمادى. تۋعان وزەنىنىڭ ءيىسى ولارعا باعىت قانا سىلتەپ قويماي، قيىندىقتارمەن كۇرەسۋگە كۇش بەرەدى.
كەتا بالىعىنىڭ تىرشىلىگى جازۋشىنىڭ ومىرىنە وتە قاتتى ۇقسايدى. ادەبي شىعارماشىلىق تا – وتاننىڭ ءيىسى جايلى ەستەلىكتەرگە سۇيەنە وتىرىپ، ونى ىزدەۋ پروتسەسى.
بۇگىنگى ديكتوفون، بەينەكامەرا مەن ينتەرنەت زامانىندا زاتتاردى، تابيعات كورىنىسى مەن بوياۋلاردى سيپاتتاۋ دەيتىن روماننىڭ نەگىزگى قىزمەتى ۇلكەن سىناق الدىندا تۇر. ءسوزىڭىز قانشالىقتى باي ءارى ناقتى بولسا دا، ول بەينەكامەرانىڭ وبەكتيۆىنەن اسىپ تۇسە المايدى. الايدا،ءيىس – كامەرا ءالى كۇنگە دەيىن جەتكىزە المايتىن جالعىز نارسە. بۇل – ءبىزدىڭ، قازىرگى پروزاشىلاردىڭ ەڭ سوڭعى ەركىن ايماعى.
بىراق، مەنىڭشە، بۇل دا ۇزاققا بارمايدى: جۋىردا عالىمدار ءيىستى جازىپ الاتىن قۇرىلعى ويلاپ تابادى. ءيىستى جەتكىزە الاتىن كينو مەن تەلەۆيزيا وتە جاقىن ارادا پايدا بولادى. ونداي ماشينالار ءالى جاسالماي تۇرعاندا، ءبىز يىستەردىڭ باي پاليتراسىنا تولى روماندار جازۋعا اسىعۋىمىز كەرەك.
ماعان ءيىسى بار كىتاپتاردى وقىعان ۇنايدى. بويىندا ءيىسى بار پروزانى – جاقسى پروزا دەپ ەسەپتەيمىن. وزىنە ءتان بىرەگەي ءيىسى بار رومان – ەڭ ۇزدىك پروزا. ءوز تۋىندىلارىن ءتۇرلى يىسپەن بايىتا بىلگەن جازۋشى – جاقسى جازۋشى، ال كىتاپتارىنان قايتالانباس ءيىس شىعاتىن جازۋشى – جازۋشىلاردىڭ ىشىندەگى ەڭ ۇزدىگى.
جازۋشىعا ءيىسشىل مۇرىن كەرەك، بىراق بۇل مۇرنى ءيىسشىل ادامنىڭ ءبارى بىردەي جازۋشى بولا بەرەدى دەگەن ءسوز ەمەس.ءيتتىڭ دە ءيىس سەزۋ قابىلەتى وتە مىقتى، بىراق ول جازۋشى ەمەس قوي. نەبىر تالانتتى جازۋشى تۇماۋمەن اۋىرۋى مۇمكىن، بىراق بۇل ولاردىڭ بىرەگەي ءيىسى بار روماندار جازۋىنا ەش كەدەرگى كەلتىرمەيدى. مەنىڭ ايتپاعىم، جازۋشىنىڭ يىستەرگە كەلگەندە قيالى ۇشقىر بولۋى ءتيىس. شىعارماشىلىق قۋاتى مىقتى جازۋشى جازۋ بارىسىندا كەيىپكەرلەرمەن تابيعات كورىنىستەرىنە ءتان يىستەردى سەزىندىرە الۋى كەرەك. ءتىپتى ءيىسى جوق جانسىز نارسەلەرگە دە ءوز قيالىمەن ءيىس دارىتۋ قاجەت.مۇنداي مىسالدار جەتىپ ارتىلادى.
نەمىس جازۋشىسى پاتريك زيۋسكيند ءوزىنىڭ «پارفيۋمەر» رومانىندا عالامات ءيىس سەزۋ قابىلەتى بار ادام جايلى جازادى. ول ءيىس اتاۋلىنى تاۋىپ، ءاتىر جاساۋدىڭ ناعىز شەبەرى بولاتىن ءارى مۇنداي دانىشپان تەك پاريجدە عانا دۇنيەگە كeلۋى مۇمكىن ەدى. ونىڭ ەسىندە دۇنيەدەگى بار نارسەنىڭ ءيىسى ساقتالعان. ول بارلىق ءيىستى سالىستىرا كەلە، الەمدەگى ەڭ عاجاپ ءيىس – جاس قىزداردىڭ ءيىسى دەگەن قورىتىندىعا كەلەدى. ءسويتىپ ءوزىنىڭ عالامات ءيىس سەزۋ قابىلەتىنە سۇيەنە وتىرىپ، ءمىنسىز ءاتىر جاساۋ ءۇشىن جيىرما ءتورت ارۋدىڭ ءومىرىن جالمايدى. وسى ءبىر كەرەمەت ءاتىردى سەپكەندە ادامدار ونىڭ ۇسقىنسىزدىعىن ۇمىتىپ، وعان ەستەرى كەتە عاشىق بولادى. بۇلتارتپاس ايعاقتارعا قاراماستان، ونىڭ قاتىگەز قانىشەر ەكەنىنە ەشكىمنىڭ سەنگىسى كەلمەدى. ءتىپتى قازاتاپقان قىزدىڭ اكەسى دە ونى ءوز پەرزەنتىنەن ارتىق جاقسى كورىپ كەتەدى. ول ادامداردىڭ ءيىس سەزۋ سەزىمىن باسقارا الاتىن جان – بۇكىل الەمگە يەلىك ەتەدى دەپ ەسەپتەدى.
گابريەل گارسيا ماركەستىڭ «ءجۇز جىلدىق جالعىزدىق» رومانىندا كەيىپكەرلەردەن شىعاتىن ءيىستىڭ جاعىمسىزدىعى سونداي، ودان گۇلدەردىڭ ءوزى سولىپ قالاتىن. الايدا ولار ءدال وسى ءيىس سەزۋ قابىلەتىنىڭ ارقاسىندا تاس قاراڭعى تۇندە اداسپاي، سۇيىكتى ايەلدەرىنە بارار جولدى ءدال تاباتىن.
ۋيليام فولكنەردىڭ «شۋ مەن اشۋ» رومانىنداعى كەيىپكەرلەردىڭ ءبىرى ءتىپتى سۋىقتىڭ ءيىسىن دە سەزە الاتىن. نەگىزى سۋىقتىڭ ءيىسى بولمايدى عوي، بىراق فولكنەر ءدال وسىلاي جازعان، ءارى ءبىز مۇنى ەشقانداي اسىرەلەۋ دەپ سانامايمىز. كەرىسىنشە، بۇل وتە تەرەڭ اسەر قالدىرىپ، تاڭعالارلىقتاي شىنايى كورىنەدى. ال مۇنىڭ سىرى سۋىقتىڭ ءيىسىن سەزەتىن كەيىپكەردىڭ اقىل-ەسى كەم بولۋىندا ەدى.
وسى مىسالدار مەن قىسقاشا تالداۋعا سۇيەنە وتىرىپ، كوركەم پروزادا ءىس جۇزىندە يىسپەن جۇمىس ىستەۋدىڭ ەكى ءتۇرى نەمەسە ەكى ءادىسى بار ەكەنىن بايقاۋعا بولادى. ءبىرىنشىسى – جازۋشىنىڭ ومىرلىك تاجىريبەسىنە، اسىرەسە تۋعان جەر تۋرالى ەستەلىكتەرىنە نەگىزدەلگەن رەاليستىك ءادىس. مۇندا اۆتور ءوزى سيپاتتايتىن زاتتارعا بەلگىلى ءبىر ءيىس بەرەدى نەمەسە ولاردىڭ ءمانىن ءيىس ارقىلى اشادى. ەكىنشى ءادىس كوركەم قيالعا سۇيەنەدى: جازۋشى ءيىسى جوق نارسەلەرگە ءيىس بەرەدى نەمەسە زاتتاردىڭ تابيعي ءيىسىن باسقاشا وزگەرتەدى. سۋىقتىڭ ءيىسى جوق، ويتكەنى ول ماتەريالدىق نىسان ەمەس. بىراق فولكنەر باتىل تۇردە سۋىقتى يىسپەن سيپاتتادى. ءولىمنىڭ دە ءيىسى بولمايدى، الايدا ماركەس كەيىپكەرلەرىنە ءولىم ءيىسىن سەزىندىرە الدى.
ارينە، تەك يىستەر عانا رومان جازۋعا جەتكىلىكسىز. جازۋشى جازۋ بارىسىندا ءوزىنىڭ بارلىق سەزۋ مۇشەسىن – ءدام سەزۋ، كورۋ، ەستۋ، سيپاپ سەزۋدى، سونداي-اق ۇيرەنشىكتى قابىلدانبايتىن باسقا دا عاجايىپ تۇيسىكتەردى ىسكە قوسۋى ءتيىس. سوندا عانا كىتابىڭىز تىرشىلىك تىنىسىنا يە بولۋى مۇمكىن. ول تەك ءولى تاڭبالاردىڭ جيىنتىعى بولۋدان قالىپ، بويىندا ءيىسى، ءۇنى، جىلۋى، ءپىشىنى مەن سەزىمى بار ءتىرى اعزاعا اينالادى.
جاس اۆتورلار مىناداي پارادوكسقا ءجيى تاپ بولىپ جاتادى: ومىردەگى شىنايى وقيعا وتە شيەلەنىستى ءارى اسەرلى بولۋى مۇمكىن، بىراق ونى رومانعا سوزبە-ءسوز كوشىرگەندە، ءماتىن جاساندى كورىنىپ،اسەرەتۋكۇشىنجوعالتادى. سونىمەن بىرگە ۇلى شىعارمالاردىڭ كوبىسى جازۋشىنىڭ قيالىنان تۋسا دا، جۇرەگىمىزدى تەرەڭ تەبىرەنتەدى. بۇل نەلىكتەن؟ سەبەبى، ناقتى وقيعالاردى قاعازعا تۇسىرگەندە ءبىز جاراتۋشىلىق ءرولىمىزدى ۇمىتىپ، ءيىس سەزۋ، كورۋ، ەستۋ جانە باسقا دا سەزىمدەرىمىزدى تولىق پايدالانبايمىز. ال ۇلى شەبەرلەردىڭ ويدان شىعارعان الەمدەرى شىنايى كورىنەدى، ويتكەنى اۆتورلار بارلىق تۇيسىگىن جۇمىلدىرىپ، قيالىن جاڭا، كەيدە تاڭعاجايىپ سەزىمدەر جاساۋعا باعىتتاعان. مىنە، ءدال وسى سەبەپتى ءبىز ادامنىڭ قوڭىزعا اينالۋى ەش مۇمكىن ەمەستىگىن جاقسى تۇسىنسەك تە، فرانتس كافكانىڭ «قۇبىلۋ» پوۆەسىن وقىعاندا قايران قالامىز.
كينەماتوگراف ماماندىعى پايدا بولعان ساتتەن باستاپ ادامدار ادەبيەتتىڭ بولاشاعىنا الاڭداۋمەن كەلەدى. وسىدان جارتى عاسىر بۇرىن قىتايدا رومان جانرىنىڭ جۋىق ارادا جويىلاتىنى ءسوز بولعان، بىراق ول ءالى كۇنگە دەيىن ءومىر ءسۇرىپ كەلەدى. تەلەديدار ءار ءۇيدىڭ تورىنەن ورىن العاندا، كىتاپتاردىڭ تاعدىرى ءتىپتى بۇلىڭعىر كورىنگەن. ەكراندار وقىرمانداردىڭ ايتارلىقتاي بولىگىن وزىنە تارتىپ اكەتكەنىمەن، ادامدار ءالى دە كىتاپ وقۋدى جالعاستىرىپ كەلەدى، سوندىقتان روماننىڭ جۋىق ارادا «كوز جۇمۋى» نەعايبىل. ينتەرنەتتىڭ پايدا بولۋى بۇدان دا قاتەرلى سىناق تۋعىزدى، بىراق جەلى تەك ءماتىن جازۋدىڭ بالامالى ءتاسىلى مەن كىتاپ تاراتۋدىڭ باسقاشا جولىن عانا ۇسىنادى.
رومان جازۋدان باسقا ەشتەڭە قولىنان كەلمەيتىن ادام رەتىندە، مەن ادەبيەت تىعىرىققا تىرەلسە دە، ونىڭ جويىلىپ كەتەتىنىن ەش مويىنداي المايمىن. بۇدان بولەك، مەن روماندى ەشقانداي ونەر دە، تەحنولوگيا دا الماستىرا المايدى دەپ ەسەپتەيمىن. ءتىپتى ءيىس جازاتىن اپپاراتتىڭ ويلاپ تابىلۋى دا بۇعان قاۋقارسىز. ويتكەنى مۇنداي قۇرىلعى تەك شىنايى ومىردە بار يىستەردى عانا تىركەي الادى. بەينەكامەرا تەك ناقتى نىسانداردى ءتۇسىرىپ، بەيمالىم نارسەنى بەينەلەي المايتىنى سەكىلدى ول دا جوق نارسەنى جاساي المايدى. ال جازۋشىنىڭ قيالى جوقتان بار جاسايدى. شەكسىز قيال كۇشىنە سۇيەنە وتىرىپ، اۆتور ومىردە جوق يىستەر مەن الەمدەردى تۋدىرا الادى. ءبىزدىڭ ماڭگى ولمەيتىن ماماندىعىمىزدىڭ نەگىزى دە،مىنە، وسىندا جاتىر.
كەزىندە نەمىس جازۋشىسى توماس مانن البەرت ەينشتەينگە كافكانىڭ كىتابىن سىيعا تارتىپتى. الايدا فيزيك كەلەسى كۇنى-اق: «ادام ميى مۇنشالىقتى كۇردەلى ەمەس»، – دەپ كىتاپتى قايتارىپ بەرىپتى. ءبىزدىڭ كافكا الەمنىڭ ەڭ ۇلى عالىمىنان اسىپ ءتۇستى، بۇل – ءبىزدىڭ قالامگەرلەر قاۋىمى ءۇشىن زور مارتەبە.
ەندەشە، بويىندا تىنىسى مەن ءيىسى، جىلۋى مەن داۋىسى، ەڭ باستىسى – عاجايىپ وي قۋاتى بار تۋىندىلار جاساۋ ءۇشىن بارلىق سەزىمىمىزدى باتىل ىسكە قوسايىق.
البەتتە، جازۋشى شىعارما جازۋ بارىسىندا ءتىل قۇدىرەتىنە سۇيەنۋى ءتيىس. يىستەر، تۇستەر، تەمپەراتۋرا مەن پىشىندەر ءسوز ارقىلى جاسالادى، ءسوز ارقىلى تارالادى. ءتىلسىز ەشتەڭە جوق. ادەبي شىعارمالاردىڭ وزگە تىلدەرگە اۋدارىلۋى دا ءتىلدىڭ ىشكى مازمۇنىنا بايلانىستى. اۋدارمانىڭ ءساتتى شىعۋى ءۇشىن جازۋشى ناقتى اسەرلەر جاساي وتىرىپ، سەزىم تۇيسىكتەرىن ءدال جەتكىزۋگە ۇمتىلۋى ءتيىس. تەك سەزىنۋ ارقىلى عانا شىنايى سەزىمدەر تۋادى. ونسىز كىتاپ وقىرمان جۇرەگىنە ەشقاشان جول تابا المايدى.
ەندەشە، ۋسسۋري وزەنىندەگى كەتا بالىعى سەكىلدى، تۋعان جەرىمىزدىڭ يىسىنە ىلەسىپ، العا ۇمتىلايىق.
ويلاپ كورەيىكشى، جەر بەتىندە مىڭداعان الىپ دينوزاۆرلار ءومىر سۇرگەن كونە داۋىرلەردە جەردىڭ ءيىسى قانداي بولدى ەكەن. ول كەزدە اينالانى قولقانى قاباتىن سۇمدىق جاعىمسىز ءيىس الىپ تۇراتىن ەدى; ءتىپتى كەيبىرەۋلەر دينوزاۆرلار وزدەرىنەن شىققان يىسكە وزدەرى تۇنشىعىپ قىرىلىپ قالدى دەپ ازىلدەيدى.
مەن تۋعان ەلىمدە وتەتىن وليمپيادا ويىندارىنا جاۋاپتى باسشىلارعا مىناداي ءبىر ۇسىنىس تاستادىم: 2008 جىلى وليمپيادا الاۋى تۇتانعان ساتتە اينالاعا ءجۇز ءتۇرلى گۇلدىڭ، ءجۇز ءتۇرلى اعاشتىڭ جانە ءجۇز ءتۇرلى تاڭداۋلى شاراپتىڭ حوش ءيىسىن تاراتساق، بۇل وليمپيادانى حوش ءيىستى شاراعا اينالدىرار ەدى.
قانەكي، جادىمىزدا بارلىق ءيىستى جاڭعىرتىپ، سولاردىڭ ىزىمەن كوزدەن بۇلبۇل ۇشقان وتكەن ءومىرىمىزدى: ماحابباتىمىزدى، قايعىمىزدى، قۋانىشىمىزدى، جالعىزدىعىمىزدى، بوزبالا شاعىمىزدى، انالارىمىزدى ىزدەۋگە اتتانايىق... ءبىر عانا مادلەن پەچەنەسى ارقىلى وتكەن شاعىنا ورالعان مارسەل پرۋست سەكىلدى، بۇكىل بولمىسىمىزدى قۇراپ تۇرعان دۇنيەلەردى ىزدەپ تابايىق.
ءبىزدىڭ ۇلى جازۋشىمىز پۋ سۋنلين ءوزىنىڭ ولمەس تۋىندىسى – «لياو چجايدىڭ تاڭعاجايىپ حيكايالارىندا» ادەبي شىعارمالاردىڭ دەڭگەيىن مۇرنىمەن-اق سەزىپ، انىقتاي الاتىن سوقىر موناح جايلى باياندايدى. ەمتيحان تاپسىرۋشىلار وعان يىسكەپ كورسىن دەپ ءوز شىعارمالارىن اكەلىپ بەرەتىن. ناشار شىعارمانى يىسكەگەن ساتتە موناحتىڭ قۇسقىسى كەلىپ، سىرتقا قاراي تۇرا ۇمتىلاتىن. ول ناشار شىعارمادان قولقانى قاباتىن سۇمدىق ساسىق ءيىس شىعادى دەيتىن كورىنەدى.
الايدا، كەيىن ونىڭ جۇرەگىن اينىتقان جۇمىستار ىرىكتەۋدەن ءساتتى ءوتىپ، جەڭىمپاز اتاناتىن دا، حوش ءيىستى دەپ تاپقان شىعارمالار مۇلدەم ىسكە العىسىز بولىپ قالاتىن. بۋنۋن1 (1بۋنۋندار–اۋسترونەزيا حالىقتارىنا جاتاتىن بايىرعى ەتنوس.) حالقىندا مىناداي ءبىر اڭىز بار: كادىمگى اۋىلداردىڭ ءبىرى ورنالاسقان جەردىڭ استىندا ءيىس سەزۋ قابىلەتى كەرەمەت دامىعان ءبىر تايپا ءومىر سۇرەدى ەكەن. ولار تاڭعاجايىپ حوش ءيىستى تاعامدار ازىرلەيتىن شەبەر اسپازدار كورىنەدى. بىراق وزدەرى ونى جەمەيدى. تاماق دايىن بولا سالىسىمەن ارنايى تۇعىرعا قويادى دا، بۇكىل تايپا استىڭ اينالاسىنا جينالىپ، اۋانى توقتاۋسىز مۇرىندارىمەن تارتا باستايدى. ولار تەك يىسپەن عانا قورەكتەنەدى. جەر بەتىندەگى ادامدار ءجيى-ءجيى جەراستىنا ءتۇسىپ،ءيىسى جوق تاماقتاردى ۇرلاپ اكەتەدى ەكەن.
كەزىندە مەن بۇل اڭىزدى اڭگىمەگە ارقاۋ ەتىپ، وزگەنىڭ اسىن ۇرلاۋ ءۇشىن جەر استىنا تۇسەتىن بالا جايلى جازعانمىن. ول بالا ءوزىم ەدىم. الايدا شىعارما جارىق كورگەن سوڭ قاتتى وكىندىم. مەن بۇل وقيعانى قاراپايىم ادامنىڭ ەمەس، يىسپەن قورەكتەنەتىن تايپا تۇرعىنىنىڭ اتىنان جازۋىم كەرەك ەدى. ەگەر مەن ءوزىمدى وسى جەراستى تايپاسىنىڭ بالاسى رەتىندە ەلەستەتكەنىمدە، اڭگىمە الدەقايدا تارتىمدى شىعار ەدى.
14 جەلتوقسان، 2001 جىل، پاريج، فرانتسيا
اۋدارعان: ءاليحان ماحاش
Abai.kz
