2026 جىلعى 2–3 قىركۇيەكتە تاشكەنت قالاسى مەن تاشكەنت وبلىسىندا وزبەكستان رەسپۋبليكاسى تاۋەلسىزدىگىنىڭ 35 جىلدىعىنا، ءبىرىنشى باكۋ تۇركولوگيالىق قۇرىلتايىنىڭ 100 جىلدىعىنا، سونداي-اق ۇلى وزبەك اقىنى ءارى ويشىلى الىشەر ناۋايدىڭ 585 جىلدىعىنا جانە ازەربايجاننىڭ ۇلى اقىنى ءارى ويشىلى نيزامي گانجاۋيدىڭ 885 جىلدىعىنا ارنالعان ادەبي جانە مادەني-گۋمانيتارلىق ءىس-شارالار كەشەنى ءوتتى. ءىس-شارالاردى تۇركى مادەنيەتى جانە مۇراسى قورى، وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەكتەپكە دەيىنگى جانە مەكتەپ ءبىلىمى مينيسترلىگى، وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مادەنيەت مينيسترلىگى، تاشكەنت وبلىسىنىڭ اكىمدىگى، وزبەكستان جانە قازاقستان جازۋشىلار وداقتارى ۇيىمداستىردى.

3 قىركۇيەكتە وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى، مارتەبەلى شاۆكات ميرومونوۆيچ ميرزيوەۆتىڭ الىشەر ناۋاي مەن نيزامي گانجاۋيدىڭ مەرەيتويلارىنا وراي حالىقارالىق ءىس-شارالار وتكىزۋ تۋرالى باستاماسى اياسىندا ۇيىمداستىرىلعان «تۇركى الەمىنىڭ رۋحاني مۇراسى: ادەبيەت – داۋىرلەر مەن ۇرپاقتار ديالوگى» اتتى وزبەكستان جانە قازاقستان جازۋشىلارىنىڭ فورۋمى وتتى. فورۋم ورتاق ادەبي جانە مادەني مۇرانى ىلگەرىلەتۋگە، تۇركى ەلدەرى اراسىنداعى بايلانىستاردى نىعايتۋعا جانە شىعارماشىلىق ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋعا باعىتتالدى. فورۋمعا وزبەكستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەڭەسشىسى حايريددين سۇلتانوۆ، قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەڭەسشىسى مالىك وتارباەۆ، وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەكتەپكە دەيىنگى جانە مەكتەپ ءبىلىمى ءمينيسترى ەزوزحون كاريموۆا، وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مادەنيەت ءمينيسترى وزودبەك نازاربەكوۆ، وزبەكستان جازۋشىلار وداعىنىڭ توراعاسى سيروجيددين ساييد، قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ توراعاسى مەرەكە قۇلكەنوۆ، قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنداعى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى ەرالى توعجانوۆ، وزبەكستان ۇلتتىق اقپارات اگەنتتىگىنىڭ ء(وزا) باس ديرەكتورى ابدۋسايد كۋچيموۆ، تۇركى مادەنيەتى جانە مۇراسى قورىنىڭ پرەزيدەنتى، پروفەسسور اقتوتى رايىمقۇلوۆا، سونداي-اق ەكى ەلدىڭ مەملەكەتتىك جانە قوعام قايراتكەرلەرى، بەلگىلى جازۋشىلار، اقىندار، عالىمدار مەن شىعارماشىلىق زيالى قاۋىم وكىلدەرى قاتىستى.

فورۋم باعدارلاماسى تاشكەنت قالاسىنداعى ۇلى الىشەر ناۋاي ەسكەرتكىشىنە گۇل شوقتارىن قويۋ راسىمىنەن باستالدى. ودان كەيىن وزبەكستان جازۋشىلار وداعىندا ءبىرىنشى باكۋ تۇركولوگيالىق قۇرىلتايىنىڭ 100 جىلدىعىنا ارنالعان ارحيۆتىك قۇجاتتاردىڭ فوتوكورمەسى، سونداي-اق وزبەكستان، قازاقستان جانە تۇركى مادەنيەتى جانە مۇراسى قورىنىڭ باسپا جوبالارى تانىستىرىلدى.

وزبەكستان جازۋشىلار وداعى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى مينحوجيددين حودجيماتوۆ مودەراتورلىق ەتكەن پلەنارلىق وتىرىس بارىسىندا وزبەكستان رەسپۋبليكاسى مەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتتەرىنىڭ قۇتتىقتاۋلارى جەتكىزىلدى. ەكى ەلدىڭ مەملەكەتتىك ورگاندارى مەن ادەبي قاۋىمداستىق وكىلدەرى تۇركى الەمىندەگى ادەبي جانە مادەني-گۋمانيتارلىق بايلانىستاردى ودان ءارى دامىتۋ ءۇشىن فورۋم مەن قابىلداناتىن تاشكەنت دەكلاراتسياسىنىڭ ايرىقشا ماڭىزىن اتاپ ءوتتى.

تۇركى مادەنيەتى جانە مۇراسى قورىنىڭ پرەزيدەنتى اقتوتى رايىمقۇلوۆا باۋىرلاس وزبەكستان حالقىن تاۋەلسىزدىكتىڭ 35 جىلدىعىمەن قۇتتىقتاپ، فورۋمنىڭ تۇركى حالىقتارىنىڭ رۋحاني مۇراسىن ساقتاۋ جانە ونى كەلەشەك ۇرپاققا جەتكىزۋدەگى ەرەكشە ءرولىن اتاپ ءوتتى. «حالىقتىڭ جارقىن بولاشاعى ونىڭ ءتىلىن، مادەنيەتىن، تاريحى مەن داستۇرلەرىن ساقتاۋعا، سونداي-اق رۋحاني قۇندىلىقتاردى ۇرپاقتان ۇرپاققا جەتكىزۋگە بايلانىستى»، – دەپ اتاپ ءوتتى پروفەسسور اقتوتى رايىمقۇلوۆا. قور پرەزيدەنتى سونداي-اق سوڭعى ەكى جىلدا ۇيىم تاراپىنان تۇركى حالىقتارىنىڭ باي مادەني مۇراسىن ساقتاۋعا، زەرتتەۋگە جانە ناسيحاتتاۋعا باعىتتالعان 200-گە جۋىق جوبا مەن باستاما جۇزەگە اسىرىلعانىن ايتتى.

فورۋم اياسىندا «وزبەكستان مەن قازاقستاننىڭ ادەبي ديالوگى: ورتاق مۇرا، قازىرگى زامان جانە ىنتىماقتاستىقتىڭ جاڭا كوكجيەكتەرى» اتتى تاقىرىپتىق سەسسيا وتتى. ونىڭ قاتىسۋشىلارى الىشەر ناۋاي مەن نيزامي گانجاۋيدىڭ باي مۇراسىن، باۋىرلاس حالىقتاردىڭ عاسىرلار بويعى ادەبي بايلانىستارىن، ورتاق تاريحي-مادەني جادتى ساقتاۋ ماسەلەلەرىن جانە ادەبيەتتىڭ تۇركى الەمى حالىقتارىنىڭ رۋحاني جاقىنداسۋىنداعى ءرولىن تالقىلادى.

باعدارلاما «تۇركى الەمى ادەبي ىنتىماقتاستىعىنىڭ جاڭا كوكجيەكتەرى» اتتى دوڭگەلەك ۇستەلمەن جالعاستى. ونىڭ اياسىندا ورتاق ادەبي مۇرانى ساقتاۋ جانە حالىقارالىق دەڭگەيدە ىلگەرىلەتۋ، اۋدارما ءىسىن دامىتۋ، جاس اۆتورلاردى قولداۋ، بىرلەسكەن باسپا جوبالارىن جۇزەگە اسىرۋ جانە ادەبي مۇرانى تسيفرلاندىرۋ ماسەلەلەرى نازارعا الىندى.

فورۋمنىڭ تاريحي قورىتىندىسى تاشكەنت دەكلاراتسياسىنىڭ قابىلدانۋى بولدى. قۇجاتقا وزبەكستان جانە قازاقستان جازۋشىلار وداقتارىنىڭ توراعالارى، سونداي-اق تۇركى مادەنيەتى جانە مۇراسى قورىنىڭ پرەزيدەنتى قول قويدى. تاشكەنت دەكلاراتسياسى تۇركى الەمى كەڭىستىگىندەگى ۇزاق مەرزىمدى ادەبي جانە مادەني-گۋمانيتارلىق ىنتىماقتاستىقتىڭ ناقتى باعىتتارىن ايقىندايدى. قۇجات ادەبيەت وكىلدەرى اراسىنداعى شىعارماشىلىق بايلانىستاردى ودان ءارى كەڭەيتۋدى، ورتاق ادەبي مۇرانى زەرتتەۋ، اۋدارۋ جانە ناسيحاتتاۋ جۇمىستارىن جانداندىرۋدى، بىرلەسكەن باسپا جانە زەرتتەۋ باستامالارىن جۇزەگە اسىرۋدى، جاس اۆتورلاردى قولداۋدى جانە تۇركى ەلدەرىنىڭ ادەبي جانە مادەني ينستيتۋتتارى اراسىنداعى كاسىبي ءوزارا ءىس-قيمىلدى نىعايتۋدى كوزدەيدى. دەكلاراتسيانىڭ قابىلدانۋى ادەبي ىنتىماقتاستىقتىڭ تۇراقتى پلاتفورماسىن قالىپتاستىرۋ جانە تۇركى الەمىنىڭ ورتاق مادەني-گۋمانيتارلىق كەڭىستىگىن ودان ءارى نىعايتۋ جولىنداعى ماڭىزدى قادام بولدى.

فورۋم قارساڭىندا، 2026 جىلعى 2 قىركۇيەكتە تاشكەنت وبلىسى بوستانلىق اۋدانىنىڭ قاراماناس اۋىلىندا وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى شاۆكات ميرزيوەۆتىڭ باستاماسىمەن كورنەكتى قازاق جازۋشىسى راحمەتوللا رايىمقۇلوۆتىڭ ەسىمى بەرىلگەن №34 ورتا مەكتەپتە 2026–2027 وقۋ جىلىنىڭ باستالۋىنا ارنالعان سالتاناتتى ءراسىم ءوتتى.

راحمەتوللا رايىمقۇلوۆ – جازۋشى، دراماتۋرگ، اۋدارماشى، ۇلى وتان سوعىسىنىڭ ارداگەرى جانە قوعام قايراتكەرى. ونىڭ ادەبي مۇراسى قازاقستان مادەنيەتىندە لايىقتى ورىن الىپ، قازاق جانە وزبەك حالىقتارىنىڭ كوپجىلدىق ادەبي جانە رۋحاني بايلانىستارىن نىعايتۋعا قىزمەت ەتەدى.

سالتاناتتى راسىمگە مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ باسشىلارى مەن وكىلدەرى، قوعام قايراتكەرلەرى، قازاقستان مەن وزبەكستاننىڭ بەلگىلى جازۋشىلارى، شىعارماشىلىق زيالى قاۋىم وكىلدەرى، ۇستازدار، وقۋشىلار جانە اۋىل تۇرعىندارى قاتىستى. ءىس-شارا اياسىندا العاشقى قوڭىراۋ سوعىلىپ، «راحمەتوللا رايىمقۇلوۆ: ۇرپاقتاردى ساباقتاستىرعان مۇرا» اتتى اشىق ساباق ءوتتى. قاتىسۋشىلارعا جاڭارتىلعان مەكتەپ كىتاپحاناسى مەن جازۋشىنىڭ ءومىرى مەن شىعارماشىلىعىنا ارنالعان مەموريالدىق بۇرىش تانىستىرىلدى. مەكتەپ كىتاپحاناسىنىڭ قورى قازاق جانە وزبەك ادەبيەتىنىڭ جاڭا باسىلىمدارىمەن تولىقتىرىلدى.

2–3 قىركۇيەكتە وتكەن ءىس-شارالار تۇركى ەلدەرى اراسىنداعى مادەني-گۋمانيتارلىق بايلانىستاردى نىعايتۋدىڭ ماڭىزدى الاڭىنا اينالىپ، تاريحي جادتى ساقتاۋعا، ادەبي ديالوگتى دامىتۋعا جانە تۇركى الەمىنىڭ باي رۋحاني مۇراسىن ىلگەرىلەتۋگە دەگەن ورتاق ۇمتىلىستى ايقىندادى.

Abai.kz