ۋكراينا-رەسەي سوعىسى: وربان بارىنە وي سالدى...
![](https://abai.kz/content/uploads/2024/07/enoeno-1.jpg)
ۆيكتور ورباننىڭ «بەيبىت ساپارى» ەۋروپا مەن باتىستىڭ ساياسي ورتاسىندا قىزۋ رەاكتسيا تۋدىردى. بۇل تۋرالى Mezgil.kz اقپاراتتىق پورتالى جازدى.
ۆەنگريا پرەمەرى ۆيكتور وربان: «رەسەي مەن ۋكراينا دۇشپاننىڭ ارەكەتىنە سەنىمسىزدىكتەن بىتىمگەرشىلىككە بارمايدى. بىراق سىرتقى كۇشتەردىڭ ارالاسۋى ەكى جاقتى رايلارىنان قايتارىپ، كەلىسسوز ۇستەلىنە وتىرۋعا ماجبۇرلەي الادى. ول ءۇشىن الەم ساياساتكەرلەرى نە ىستەۋى كەرەك؟»، - دەپ مالىمدەدى.
وربان ورداڭداپ ءجۇرىپ بارىنە وي سالدى
كوپتەگەن ساراپشىلار مەن ساياساتكەرلەر ۋكرايناداعى قاقتىعىستى رەتتەۋگە قاتىستى عالامدىق پىكىردى قاققا ءبولدى: ءبىرى توبى – كەلىسسوزدى پۋتين ۇسىنعان جاعدايدا عانا رەتتەۋگە بولادى دەپ ەسەپتەسە، ەكىنشىلەرى – قىتاي، اقش جانە ەو ارالاسىپ قانا تۇپكى ناتيجەگە قول جەتكىزىلەدى دەگەندى العا تارتا باستادى.
ال ۋكراينا مەن رەسەي اراسىنداعى سوعىستى توقتاتۋ تۋرالى الەم باسشىلارى نە دەيدى؟ قاراڭىز:
(سۋرەت: انادولى اگەنتتىگىنە تيەسىلى)
ۋكراينا پرەزيدەنتى ۆلاديمير زەلەنسكي نە دەيدى؟
ۆلاديمير زەلەنسكي ۆارشاۆادا وتكەن ءباسپاسوز كونفەرەنتسياسىندا: «رەسەي مەن ۋكراينا اراسىنداعى بەيبىت كەلىسسوزدەردىڭ دەلدالدارى ەو، قىتاي جانە اقش بولۋى مۇمكىن»، - دەپ جاۋاپ بەردى. ۋكراينا پرەزيدەنتىنىڭ پىكىرىنشە، رەسەيگە نەمەسە كۇشتى ارمياعا اسەر ەتەتىن ەكونوميكاسى بار «تەك ەلەۋلى وداقتار» عانا دەلدال بولا الادى.
بۇعان دەيىن ۋكراينا پرەزيدەنتى ۆلاديمير زەلەنسكي الەمدىك كوپشىلىك رەسەيدى ءادىل بەيبىتشىلىككە ماجبۇرلەۋى مۇمكىن جانە ءتيىس ەكەنىن شۆەيتسارياداعى بەيبىتشىلىك سامميتىندە مالىمدەگەن بولاتىن. ەندى ول «قىتاي، اقش جانە ەو ارالاسىپ قانا تۇپكى ناتيجەگە قول جەتكىزىلەدى» دەگەن تەزيسىن العا تارتتى.
ءبىز وقىرماندارىمىزدى وسى اتالعان ءۇش كۇشتىڭ سەركەلەرى سوعىسۋشى ەكى جاقتى رايلارىنان قايتارىپ، كەلىسسوز ۇستەلىنە وتىرۋعا ماجبۇرلەۋى ءۇشىن قانداي پىكىرلەر ايتا باستادى جانە ايتىپ كەلەگەندىگىمەن تانىس ەتپەكپىز.
(سۋرەت: كوممەرسانت سايتىنان الىندى)
اقش-تىڭ بۇرىنعى پرەزيدەنتى دونالد ترامپ نە دەيدى?
اقش-تىڭ 45-ءشى پرەزيدەنتى دونالد ترامپ ۋكرايناداعى قاقتىعىستى توقتاتاتىنىن ۇنەمى قايتالاپ وتىرادى. بىراق مۇنى قالاي جاسايتىنى تۋرالى ەشتەڭە ايتقان ەمەس.
«مەن زەلەنسكيگە: «جەتكىلىكتى، ساعان كەلىسىم جاساسۋ كەرەك»، - دەپ ايتار ەدىم. مەن پۋتينگە: «ەگەر ءسىز كەلىسىم جاساسپاساڭىز، ءبىز ولارعا (ۋكرايناعا) كوپ نارسە بەرەمىز. ەگەر قاجەت بولسا، ءبىز ولارعا العاندارىنان كوپ اقشا بەرەمىز»، - دەر ەدىم دەدى ترامپ.
(سۋرەت: ۆۆس سايتىنان الىندى)
اقش-تىڭ قازىرگى پرەزيدەنتى دجو بايدەن نە دەيدى؟
اقش پرەزيدەنت دجو بايدەننىڭ ايتۋىنشا: «الەم ۋكراينانى وسىناۋ ماڭىزدى ساتتە قولداپ، رەسەي اگرەسسياسىن نازاردان تىس قالدىرماۋى وتە ماڭىزدى!».
(سۋرەت سينحۋا اگەنتتىگىنەن الىندى)
قىتاي توراعاسى شي جيپيڭ نە دەيدى؟
قحر توراعاسى شي جيپيڭ حالىقارالىق قوعامداستىقتى رەسەي مەن ۋكراينا اراسىنداعى تىكەلەي ديالوگتى جاڭعىرتۋعا جاعداي جاساۋعا جانە جاردەمدەسۋگە شاقىردى. بۇل تۋرالى ول بەيجىڭدە ۆەنگريانىڭ پرەمەر-ءمينيسترى ۆيكتور وربانمەن كەزدەسۋ بارىسىندا مالىمدەدى.
ول: «حالىقارالىق قوعامداستىق ەكى تاراپتىڭ تىكەلەي ديالوگى مەن كەلىسسوزدەرىن جاڭعىرتۋعا جاعداي جاساپ، كومەك كورسەتۋى ءتيىس»، - دەدى.
قحر باسشىسى ۋكرايناداعى قاقتىعىستىڭ شيەلەنىسۋىنە جول بەرمەۋ جانە وڭىردەگى شيەلەنىستى مۇمكىندىگىنشە تەزىرەك ازايتۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن قاتار، ول اتىس پەن ۇرىس قيمىلدارىن توقتاتۋ، سونداي-اق ساياسي شەشىمدى ىزدەۋ بارلىق تاراپتاردىڭ مۇددەسىندە ەكەنىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى.
ۇجىمدىق باتىس ليدەرلەرىنىڭ پىكىرى قانداي؟
ۋكرايناداعى احۋال بويىنشا ەڭ جاقسى شەشىم - بىتىمگەرشىلىك پەن بەيبىتشىلىك تۋرالى كەلىسسوزدەردىڭ باستالۋى بولىپ تابىلادى. ويتكەنى، بۇل قاقتىعىستا ەشقانداي ىلگەرىلەۋ جوق. بۇل رەتتە ەكى جاق تا ادامدارىنان ايىرىلىپ، ەكونوميكالارى كەرى كەتەدى. بۇل جەڭىمپازى جوق سوعىس دەگەندى ۇنەمى العا تارتىپ كەلەدى.
سونىمەن بۇل سوعىستاعى ءبىتىمنىڭ تىزگىنى اقش پرەزيدەنتى، قىتاي توراعاسى جانە ەو باسشىلارىنىڭ قولىندا. ولار قالاي كەلىسەدى ونى ۋاقىت كورسەتەدى. ءبىر نارسە ايقىن! ول - پۋتين ابرويى ايرانداي توگىلىپ، ۋكراينانى تولىقتاي تاستاپ شىعادى.
Abai.kz